← Archiwum druków

Druk nr 1218

Poselski projekt uchwały w sprawie ustanowienia roku 2026 Rokiem Józefa Maksymiliana Ossolińskiego.

2025-04-29POSELSKI

Co to jest druk sejmowy? To oficjalny numer projektu ustawy i dokumentów towarzyszących w procesie legislacyjnym.

Zobacz też: głosowania sejmowe, tematy i sekcję legislacji.

Najważniejsze wnioski

Projekt uchwały Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej ma na celu ustanowienie roku 2026 Rokiem Józefa Maksymiliana Ossolińskiego, w dwusetną rocznicę jego śmierci. Ossoliński był bibliofilem, pisarzem, historykiem i założycielem Zakładu Narodowego im. Ossolińskich we Lwowie, który odegrał kluczową rolę w zachowaniu i rozwoju polskiej kultury i nauki pod zaborami. Ustanowienie roku jego imienia ma na celu uhonorowanie jego zasług i wzmocnienie polskiej tożsamości narodowej.

Słowa kluczowe i tematy

Fragment treści dokumentu

Widoczny w HTML źródłowym bez JavaScript

SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ X kadencja Druk nr 1218 Warszawa, 29 kwietnia 2025 r. Pan Szymon Hołownia Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Na podstawie art. 33a regulaminu Sejmu niżej podpisani posłowie wnoszą projekt uchwały: - w sprawie ustanowienia roku 2026 Rokiem Józefa Maksymiliana Ossolińskiego. Do reprezentowania wnioskodawców w pracach nad projektem uchwały upoważniamy pana posła Piotra Babinetza.

(-) Waldemar Andzel; (-) Dorota Arciszewska-Mielewczyk; (-) Piotr Babinetz; (-) Ryszard Bartosik; (-) Barbara Bartus; (-) Zbigniew Bogucki; (-) Joanna Borowiak; (-) Kazimierz Bogusław Choma; (-) Tadeusz Chrzan; (-) Anna Ewa Cicholska; (-) Michał Cieślak; (-) Krzysztof Czarnecki; (-) Lidia Czechak; (-) Władysław Dajczak; (-) Przemysław Drabek; (-) Anna Gembicka; (-) Szymon Giżyński; (-) Agnieszka Górska; (-) Marek Gróbarczyk; (-) Czesław Hoc; (-) Zbigniew Hoffmann; (-) Paweł Hreniak; (-) Piotr Kaleta; (-) Mariusz Kałużny; (-) Fryderyk Sylwester Kapinos; (-) Łukasz Kmita; (-) Henryk Kowalczyk; (-) Janusz Kowalski; (-) Michał Kowalski; (-) Leonard Krasulski; (-) Marek Kuchciński; (-) Wioletta Maria Kulpa; (-) Zbigniew Krzysztof Kuźmiuk; (-) Joanna Lichocka; (-) Jerzy Materna; (-) Marek Matuszewski; (-) Jan Mosiński; (-) Michał Moskal; (-) Jacek Osuch; (-) Anna Paluch; (-) Teresa Pamuła; (-) Marcin Porzucek; (-) Rafał Romanowski; (-) Urszula Rusecka; (-) Paweł Rychlik; (-) Agnieszka Anna Soin; (-) Katarzyna Sójka; (-) Paweł Szrot; (-) Jacek Świat; (-) Włodzimierz Tomaszewski; (-) Piotr Uruski; (-) Rafał Weber; (-) Marek Wesoły; (-) Jarosław Wiesław Wieczorek; (-) Agnieszka Wojciechowska van Heukelom; (-) Grzegorz Woźniak.

Tłoczono z polecenia Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Projekt UCHWAŁA SEJMU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia w sprawie ustanowienia roku 2026 Rokiem Józefa Maksymiliana Ossolińskiego Józef Maksymilian Ossoliński herbu Topór urodził się w 1748 roku w Woli Mieleckiej na historycznej Ziemi Sandomierskiej. Został absolwentem Collegium Nobilium jezuitów w Warszawie. Swoje życie poświęcił polskiej kulturze i nauce, był bibliofilem, powieściopisarzem, poetą, badaczem literatury, tłumaczem, leksykografem, historykiem, prekursorem badań nad Słowiańszczyzną i politykiem.

Prowadził studia historyczno literackie w bibliotece królewskiej i wielkiej Bibliotece Załuskich stworzonej przez niezwykle zasłużonych dla polskiej kultury braci biskupów: Józefa Andrzeja i Andrzeja Stanisława. Publikował na łamach warszawskich pism „Monitora” oraz „Zabaw Przyjemnych i Pożytecznych”, a później wspierał lwowski „Dziennik Patriotycznych Polaków”. Jego najważniejszym dziełem były „Wiadomości historyczno – krytyczne do dziejów literatury polskiej, o pisarzach polskich, także postronnych, którzy w Polszcze albo o Polszcze pisali, oraz o ich dziełach...” - zbiór biografii ludzi pióra.

W 1809 roku Ossoliński został prefektem Biblioteki Nadwornej w Wiedniu, później również marszałkiem koronnym Królestwa Galicji i Lodomerii. Na dworze cesarskim skutecznie zabiegał o ustanowienie katedry języka i literatury polskiej na Uniwersytecie Lwowskim. Bronił uczestników działań niepodległościowych przed prześladowaniami okupantów oraz starał się o przyznanie mieszkańcom zaboru austriackiego konstytucji i innych praw. Był członkiem Towarzystwa Przyjaciół Nauk w Warszawie oraz wielu stowarzyszeń uniwersyteckich, naukowych i gospodarczych Europy Środkowej.

Przez całe życie tworzył prywatną bibliotekę, w której gromadził przede wszystkim polonika piśmiennictwo polskie i Polski dotyczące. Pierwszym opiekunem i bibliotekarzem zbiorów był Samuel Bogumił Linde, który w oparciu o nie stworzył podwaliny swojego „Słownika Języka Polskiego". Po wywiezieniu przez Moskali z Warszawy do Petersburga olbrzymich zasobów Biblioteki Załuskich, częściowo rozkradzionych po drodze, Ossoliński postanowił udostępnić własną kolekcję Polakom.

W 1804 roku podpisał umowę ze Stanisławem Zamoyskim, chcąc przekazać swój księgozbiór do Zamościa, aby stał się „publiczną własnością Kraju i Narodu”, ale niebawem przejęcie miasta przez Rosję to uniemożliwiło. W 1817 roku doprowadził, za zgodą cesarza Austrii, do „Ustanowienia familijnego Biblioteki Publicznej pod imieniem Ossolińskich we Lwowie”, której to fundacji przekazał swoje zbiory. Jego kolekcja zawierała około 30 tysięcy druków – książek i czasopism, ponad 700 rękopisów, 130 map i atlasów, blisko 2 tysięcy rycin, 350 monet i medali, 20 obrazów oraz zestaw muszli i minerałów.

Nowa instytucja miała składać się także z towarzystwa naukowego i drukarni oraz fundować stypendia naukowe dla studentów i młodych polskich naukowców. Celem Ossolińskiego było wzmacnianie polskiej świadomości narodowej pod zaborami, tak aby w przyszłości Rzeczpospolita mogła odzyskać niepodległość. Budynki we Lwowie dla tak cennych zbiorów restaurował m.in. późniejszy generał Józef Bem. W 1823 roku Zakład Narodowy im. Ossolińskich został poszerzony o kolekcję sztuki Henryka Ludwika Lubomirskiego i przy bibliotece powstało Muze