Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego oraz ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Co to jest druk sejmowy? To oficjalny numer projektu ustawy i dokumentów towarzyszących w procesie legislacyjnym.
Zobacz też: głosowania sejmowe, tematy i sekcję legislacji.
Projekt ustawy ma na celu kontynuację procesu stopniowego wygaszania działalności podziemnych kopalń węgla kamiennego w Polsce do 2049 roku, zgodnie z umową społeczną. Umożliwia on finansowanie likwidacji kopalń bezpośrednio przez przedsiębiorstwa górnicze (w tym poprzez dotacje i skarbowe papiery wartościowe) zamiast przekazywania ich do SRK S.A. Dodatkowo, ustawa rozszerza system wsparcia o górnictwo węgla koksowego (JSW S.A.), zapewniając pracownikom świadczenia osłonowe (urlopy górnicze, odprawy) oraz zakazując zatrudniania nowych pracowników w miejsce odchodzących. Wprowadzone zmiany mają na celu zarówno transformację energetyczną, jak i złagodzenie negatywnych skutków społecznych likwidacji kopalń.
Widoczny w HTML źródłowym bez JavaScript
UZASADNIENIE I. Obecny stan prawny, cel i potrzeba regulacji oraz oczekiwane skutki nowelizacji Waktualnym stanie prawnym, zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego (Dz. U. z 2024 r. poz.
1383), dalej „ustawa”, przedsiębiorstwo górnicze, którego podstawowym przedmiotem działalności jest prowadzenie likwidacji kopalni, zabezpieczenie kopalń sąsiednich przed zagrożeniem wodnym, gazowym oraz pożarowym, w trakcie i po zakończeniu likwidacji kopalni, zagospodarowywanie majątku likwidowanej kopalni, zbędnego majątku przedsiębiorstwa górniczego, tworzenie nowych miejsc pracy, w szczególności dla pracowników likwidowanej kopalni, wykonuje te czynności z dotacji budżetowej oraz innych źródeł finansowania, jeżeli likwidację tej kopalni rozpoczęto: (1) przed dniem 1 stycznia 2019 r. albo (2) w okresie od dnia 1 grudnia 2021 r.
do dnia 31 grudnia 2023 r. Stosownie do art. 8 ust. 2 ustawy prowadzenie likwidacji kopalń, zadania związane z zabezpieczeniem kopalń sąsiednich przed zagrożeniem wodnym, gazowym oraz pożarowym w trakcie i po zakończeniu likwidacji kopalni, naprawianie szkód wywołanych ruchem zakładu górniczego w trakcie i po zakończeniu likwidacji zakładu górniczego, w tym szkód powstałych w wyniku reaktywacji starych zrobów, a także działania wykonywane po zakończeniu likwidacji kopalni są finansowane z dotacji budżetowej, jeżeli likwidację kopalni rozpoczęto: (1) przed dniem 1 stycznia 2019 r. albo (2) w okresie od dnia 1 grudnia 2021 r.
do dnia 31 grudnia 2023 r. Przedsiębiorstwem górniczym, o którym mowa w art. 8 ust. 1 ustawy, jest Spółka Restrukturyzacji Kopalń S.A. z siedzibą w Bytomiu, dalej „SRK S.A.”, a ostatnim zakładem górniczym przekazanym do likwidacji do SRK S.A. była KWK Krupiński w Suszcu oraz zorganizowane części zakładów górniczych Pokój I, Pokój II, Piekary I, Rydułtowy I i Mysłowice-Wesoła I. Waktualnym stanie prawnym nie ma już możliwości przekazywania zakładów górniczych do SRK S.A. celem przeprowadzenia procesu likwidacji i zagospodarowania majątku pozostałego po zlikwidowanym zakładzie górniczym i finansowania tych działań ze środków publicznych.
W myśl obecnego art. 8 ust. 3 ustawy w przypadku, gdy likwidację kopalni rozpoczęto po dniu 31 grudnia 2018 r., ale przed dniem 1 grudnia 2021 r. albo po dniu 31 grudnia 2023 r., przedsiębiorstwo górnicze finansuje likwidację kopalni z funduszu likwidacji zakładu górniczego w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2024 r. poz. 1290 oraz z 2025 r. poz. 769 i 1023), dalej „p.g.g.". Kwestie związane z tworzeniem, funkcjonowaniem i dokonywaniem wypłat z funduszu likwidacji zakładu górniczego regulują przepisy art. 128 p.g.g. Przepis ten w ust.
2 stanowi, że środki funduszu gromadzi się 2 na wyodrębnionym rachunku bankowym w postaci środków pieniężnych. Środki funduszu mogą być gromadzone również w postaci bonów skarbowych lub obligacji emitowanych lub gwarantowanych przez Skarb Państwa. Zgodnie z art. 128 ust. 4 pkt 1 p.g.g. w przypadku wydobywania kopalin ze złóż metodą robót podziemnych na fundusz przeznacza się równowartość nie mniej niż 3 % odpisów amortyzacyjnych od środków trwałych zakładu górniczego, ustalanych stosownie do przepisów o podatku dochodowym.
W praktyce środki zgormadzone na funduszach likwidacji zakładów górniczych przez przedsiębiorstwa górnicze objęte systemem wsparcia (obecnie: Polska Grupa Górnicza S.A. z siedzibą w Katowicach, Południowy Koncern Węglowy S.A. z siedzibą w Jaworznie oraz Węglokoks Kraj S.A. z siedzibą w Bytomiu) nie są jednak wystarczające dla przeprowadzenia likwidacji zakładów górniczych. Co istotne, celem ograniczenia poziomu dopłat do redukcji zdolności produkcyjnych, na podstawie art.
5g obowiązującej ustawy przedsiębiorstwa górnicze objęte systemem wsparcia zostały zwolnione z obowiązku gromadzenia środków w ramach funduszów likwidacji zakładów górniczych. W obecnym stanie prawnym przedsiębiorstwa górnicze objęte systemem wsparcia nie mogą otrzymać tzw. dotacji na likwidację na podstawie przepisów art. 8 ust. 1 i 2 ustawy oraz rozporządzenia Ministra Energii z dnia 24 marca 2017 r.