Interpelacja w sprawie domniemania niewinności w administracji

Szanowna Pani Minister, Szanowny Panie Ministrze,

art. 42 ust. 3 Konstytucji RP stanowi jednoznacznie: „ Każdego uważa się za niewinnego, dopóki jego wina nie zostanie stwierdzona prawomocnym wyrokiem sądu“ . Zasada ta powinna być jednym z filarów demokratycznego państwa prawa, a jej duch winien być przestrzegany nie tylko w postępowaniu karnym, lecz także w działalności organów administracji publicznej.

Tymczasem w ostatnich latach mamy do czynienia z niepokojącą praktyką ZUS i organów skarbowych, które coraz częściej działają wbrew tej zasadzie. Zamiast traktować obywatela, jako równoprawną stronę postępowania, instytucje te z góry zakładają jego winę, a następnie oczekują, że to obywatel będzie musiał udowadniać swoją uczciwość.

Do najczęściej zgłaszanych nadużyć należą:

Za rządów Prawa i Sprawiedliwości (2015-2023) polityka „uszczelniania systemu“ była prowadzona w sposób drastyczny i bez poszanowania praw obywateli. Zamiast realnej walki z mafiami podatkowymi czy zorganizowanymi wyłudzeniami, ucierpiały tysiące zwykłych przedsiębiorców. Liczba kontroli gwałtownie wzrosła, a prawie każda kończyła się rzekomym „stwierdzeniem nieprawidłowości“ – co w praktyce było jedynie narzędziem fiskalizmu i zastraszania.

Na szczególną uwagę zasługuje fakt, że podobne problemy dotykają także obywateli Ukrainy, którzy po 2022 roku masowo podejmują w Polsce legalną pracę lub działalność gospodarczą. ZUS i KAS niejednokrotnie kwestionowały tytuły do ubezpieczenia czy rozliczenia podatkowe cudzoziemców w sposób równie arbitralny, co w przypadku obywateli polskich. To nie tylko uderza w nich samych, lecz także niszczy wizerunek Polski, jako państwa prawa i partnera godnego zaufania.

W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:

Uważam, że utrzymywanie obecnego stanu rzeczy może stopniowo osłabiać zaufanie obywateli do państwa i jego instytucji. Polska powinna być państwem, w którym organy administracji działają w duchu partnerskiego podejścia do obywatela, a każdy traktowany jest z założeniem rzetelności i uczciwości, dopóki ewentualne nieprawidłowości nie zostaną prawomocnie stwierdzone przez sąd .