Interpelacja w sprawie funkcjonowania w Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej oraz wojskowych organach zarządzania ruchem lotniczym systemu dedykowanego do zarządzania ruchem bezzałogowych statków powietrznych oraz zarządzania elementami przestrzeni powietrznej o nazwie PansaUTM

Szanowny Panie Premierze!

Mając na uwadze zdarzenia, jakie miały miejsce w nocy z 9 na 10 września 2025 roku, tj. bezprecedensowego ataku i naruszenia integralności polskiej przestrzeni powietrznej przez kilkanaście rosyjskich dronów, a także dla ochrony i bezpieczeństwa polskich obywateli, jak również mienia znajdującego się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, bezpieczeństwa infrastruktury krytycznej państwa polskiego oraz wykonywania ustawowego obowiązku przez Polską Agencję Żeglugi Powietrznej, w zakresie jak niżej:

Art. 3a. 1. Agencja jest organem właściwym, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2019/947 z dnia 24 maja 2019 r. w sprawie przepisów i procedur dotyczących eksploatacji bezzałogowych statków powietrznych (Dz. Urz. UE L 152 z 11.06.2019, str. 45, z późn. zm.), zwanego dalej „rozporządzeniem nr 2019/947/UE”, w zakresie zadań, o których mowa w art. 18 lit. f oraz l rozporządzenia nr 2019/947/UE.

2. Agencja może współdziałać przy wykonywaniu zadań organu właściwego, o których mowa w art. 18 lit. a–e, g–k oraz m rozporządzenia nr 2019/947/UE, zastrzeżonych do kompetencji Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego na zasadach określonych w porozumieniu, o którym mowa w art. 21 ust. 2h Prawa lotniczego.

3. Agencja wyznacza strefy geograficzne dla systemów bezzałogowych statków powietrznych oraz określa warunki operacyjne wykonywania operacji z użyciem systemów bezzałogowych statków powietrznych w tych strefach, przedłuża okres obowiązywania tych stref oraz ponownie wyznacza te strefy, zgodnie z art. 15 rozporządzenia nr 2019/947/UE, przepisami Prawa lotniczego oraz przepisami wydanymi na podstawie art. 156k Prawa lotniczego. Określając warunki operacyjne wykonywania operacji z użyciem systemów bezzałogowych statków powietrznych w strefach geograficznych, Agencja może nałożyć na operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego, pilota bezzałogowego statku powietrznego, podmiot, na którego wniosek strefa geograficzna została wyznaczona, lub podmiot, od którego zgody zależy wykonywanie operacji w określonej strefie geograficznej, obowiązek korzystania z usługi zapewnianej za pomocą systemu teleinformatycznego, o którym mowa w art. 3b ust. 1, jeżeli ustali konieczność korzystania z takiej usługi dla danej strefy geograficznej.

4. Wykonywanie przez Agencję zadań, o których mowa w ust. 1–3, stanowi realizację zadań publicznych i nie ma charakteru działalności gospodarczej…

Art. 3b. 1. Agencja zapewnia utrzymanie, prowadzenie i rozwój:

1) systemu teleinformatycznego wykorzystywanego do realizacji usług związanych z wykonywaniem przez Agencję zadań, o których mowa w art. 15 i art. 18 lit. f oraz l rozporządzenia nr 2019/947/UE;…

2) systemu teleinformatycznego wykorzystywanego do realizacji usług związanych z wykonywaniem przez Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego oraz Agencję zadań, o których mowa w przepisach rozporządzenia nr 2019/947/UE...

Pana Premiera prosimy o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

Ministra Obrony Narodowej prosimy o zajęcie stanowiska w następujących kwestiach:

Ministrów Infrastruktury, Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Obrony Narodowej prosimy o zajęcie stanowiska w następujących kwestiach:

Jak podała w dniu 22.09.2025 r. Polska Agencja Prasowa https://www.pap.pl/aktualnosci/gen-polko-powinna-powstac-aplikacja-do-zglaszania-dronow-0 , wg gen. Romana Polko powinna powstać aplikacja do zgłaszania dronów – zarówno przelatujących nad krajem, jak i tych znajdowanych na ziemi. Jego zdaniem usprawniłoby to działania służb, które tylko w niedzielę informowały o kilku fragmentach dronów odnajdywanych na terenie Polski. Dalej podkreślił, że „warto to wykorzystać po to, żeby społeczeństwo było włączone w ten system. Być może powinna powstać jakaś aplikacja, tak jak na Ukrainie, w której można zgłaszać tego typu rzeczy – czy przeloty, czy pojawienie się czegoś. Po to, żeby ten kanał komunikacji nie ograniczał się tylko do służb mundurowych, ale do takiej czujności obywatelskiej”.

Aplikacja o ww. funkcjonalnościach została zaplanowana przez Polską Agencję Żeglugi Powietrznej (PAŻP) już w 2019 r. w ramach projektu „Usługi cyfrowe dla bezzałogowych statków powietrznych”, którego realizacja była współfinansowana ze środków funduszy UE w ramach Programu Operacyjnego Polska Cyfrowa na lata 2014-2020. Uruchomienie aplikacji pod nazwą „CoTuLata” ( www.cotulata.pl ) nastąpiło w czerwcu 2024 r.

Po kilku miesiącach działania portal www.dlapilota.pl wykrył, że jej funkcjonalności nie są w pełni wykorzystywane, ponieważ nie powstały zasady i procedury postępowania dla pracowników numeru alarmowego 112 (CPR – Centrum Powiadamiania Ratunkowego), a obywatele, dzwoniąc pod 112, byli upominani, aby nie zajmowali niepotrzebnie linii, która w istocie rzeczy ma służyć ratowaniu życia ludzkiego – opis sytuacji można znaleźć na portalu pod linkami:

1) https://dlapilota.pl/wiadomosci/polska/cotulata-czy-ktotuklamie ,

2) https://dlapilota.pl/wiadomosci/polska/spokojnie-wszystko-pod-kontrola-cotulata-czy-ktotuklamie-cz-2-s1e4 ,

3) https://dlapilota.pl/wiadomosci/polska/brak-planu-brak-koordynacji-brak-cotulata-czy-ktotuklamie-cz-3-s1e6 .

W związku z powyższym zwracamy się z uprzejmą prośbą o odpowiedź na poniższe pytania:

W naszej ocenie, posłów na Sejm Rzeczpospolitej Polskiej, w związku z wydarzeniami ataku i naruszenia integralności polskiej przestrzeni powietrznej przez rosyjskie drony odpowiedź na powyższe pytania jest krytyczna, konieczna i niezbędna w celu utrzymania jak najwyższego poziomu bezpieczeństwa Rzeczypospolitej Polskiej.