Interpelacja nr 15521

Fragment treści interpelacji

HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript

Interpelacja w sprawie jakości, przejrzystości i skutków gospodarczych Deregulacji 1.0/2.0 oraz ryzyka wypychania polskiego kapitału poza Polskę Interpelacja nr 15521 do prezesa Rady Ministrów w sprawie jakości, przejrzystości i skutków gospodarczych Deregulacji 1.0/2.0 oraz ryzyka wypychania polskiego kapitału poza Polskę Zgłaszający: Grzegorz Matusiak Data wpływu: 23-02-2026 Szanowny Panie Premierze, na podstawie art.

192 Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej składam interpelację w sprawie ryzyk gospodarczych i prawnych, braków legislacyjnych oraz niedostatecznej przejrzystości procesu deregulacyjnego prowadzonego pod hasłami Deregulacja 1.0 i Deregulacja 2.0. W oficjalnych komunikatach rządowych dotyczących Deregulacji 2.0 podawane są liczby wskazujące na dużą skalę przedsięwzięcia (m.in. 522 postulaty, 354 przyjęte do realizacji, 126 zmian weszło w życie, 161 zmian „w pracy”), a równocześnie akcentowana jest teza, że deregulacja ma być „trwałym elementem procesu stanowienia prawa” oraz że wprowadzane są „filtry” mające zapobiegać nadregulacji.

Jednocześnie w materiałach publikowanych przez instytucje państwa występują niespójności sprawozdawcze, które utrudniają realną ocenę efektów (w szczególności rozbieżność 193/126 vs 192/124 jako liczba odpowiednio zmian „zrealizowanych” i zmian „wdrożonych/które weszły w życie”. Przykładowo w materiałach rządowych raportowana jest liczba 193 zmian zrealizowanych i 126 wdrożonych, natomiast w przekazie Rządowego Centrum Legislacji pojawia się 192 i 124, a także dane o nowelizacji 372 ustaw ujętych w 93 projektach rządowych.

Co istotne, formalny mechanizm koordynacji deregulacji oparto na uchwałach w Monitorze Polskim - powołano Zespół koordynujący proces legislacyjny (z udziałem MF, resortu gospodarki/rozwoju i RCL), a także zapewniono obsługę w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów oraz finansowanie kosztów ekspertyz z budżetu państwa. Zmieniono również mechanikę uzgadniania stanowisk rządu wobec poprawek parlamentarnych w projektach deregulacyjnych, a w lipcu 2025 r. zaktualizowano formułę kierowania pracami zespołu (zmiany uchwał M.P. poz. 712 i 713).

W praktyce jednak proces ma również komponent „społeczno-prywatny”: inicjatywa SprawdzaMY była oparta na napływie zgłoszeń oraz głosowaniu, a następnie wieloetapowej selekcji i przekazywania postulatów do rządu. Ten model – choć przedstawiany jako innowacyjny – wywołuje w debacie publicznej zarzuty mówiące o niedostatecznej transparentności i ryzyku „legislacyjnego skrótu”, w tym omijaniu standardów konsultacji publicznych i problemie wykrywalności interesu/beneficjentów danych propozycji.

Co więcej, przedstawiciele biznesu i eksperci sygnalizują, że mimo deregulacji „nowe ustawy nadal powstają bez realnych konsultacji”, a główne bolączki (niestabilność prawa, uznaniowość) pozostają nierozwiązane. Wreszcie punktowe „ułatwienia” bywają projektowane jako mechanizmy o wysokiej wrażliwości ryzyka – przykładowo szerokie użycie „milczącej zgody” w procedurach administracyjnych spotkało się z apelem ponad 100 organizacji o wycofanie zmian w obszarach środowiskowych (argument: ryzyko nieodwracalnych szkód i ograniczenie udziału społeczeństwa).

Z perspektywy ochrony polskiego kapitału i konkurencyjności gospodarki kluczowe są także: - projektowane zmiany podatkowe (m.in. w ramach projektu UD196), obejmujące m.in.

likwidację części obowiązków raportowych oraz przebudowę elementów przedawnienia i odpowiedzialności – przy jednoczesnym braku przedstawienia opinii publicznej zbiorczej, porównywalnej OSR dla całego „pakietu systemowego”; - zapowiedzi „local content” (większego udziału firm krajowych), przy jednoczesnym zastrzeżeniu ze strony Urzędu Zamówień Publicznych, że „local content” nie oznacza preferencji krajowych, a narzędzia muszą mieścić się w ramach prawa zamówień i dyrektyw UE; - przykłady, gdzie nadregulacja lub wadliwa konstrukcja przepisów może realnie wypychać działalność poza Polskę – czego modelowym casusem (wrażliwym dla innowacji i kapitału technologicznego) jest spór o ustawę wdrażającą; Karol Nawrocki zawetował ustawę o rynku kryptoaktywów, przy czym w obiegu publicznym pojawił się argument, że brak ustawy ogranicza możliwość rejestrowania działalności w Polsce, a polskich inwestorów obsługiwać będą podmioty z innych państw UE.