Interpelacja w sprawie praktyki Zakładu Ubezpieczeń Społecznych polegającej na wydawaniu po kilkunastu lub kilkudziesięciu latach decyzji stwierdzających niepodleganie ubezpieczeniom społecznym
Data wpływu: 2026-03-09
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Posłowie pytają o praktykę ZUS wydawania decyzji o niepodleganiu ubezpieczeniom społecznym z mocą wsteczną, nawet po wielu latach przyjmowania składek, co pozbawia obywateli świadczeń i możliwości odzyskania wszystkich wpłaconych składek. Kwestionują przerzucanie ryzyka błędnej kwalifikacji na obywateli i pytają o plany zmian przepisów w celu umożliwienia zwrotu składek za pełen okres.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie praktyki Zakładu Ubezpieczeń Społecznych polegającej na wydawaniu po kilkunastu lub kilkudziesięciu latach decyzji stwierdzających niepodleganie ubezpieczeniom społecznym Interpelacja nr 15857 do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej w sprawie praktyki Zakładu Ubezpieczeń Społecznych polegającej na wydawaniu po kilkunastu lub kilkudziesięciu latach decyzji stwierdzających niepodleganie ubezpieczeniom społecznym Zgłaszający: Ewa Szymanowska, Izabela Bodnar, Sławomir Ćwik, Barbara Okuła Data wpływu: 09-03-2026 Szanowna Pani Minister, zgodnie z obowiązującym stanem prawnym Zakład Ubezpieczeń Społecznych może w zasadzie w nieograniczonym czasie wydać decyzję stwierdzającą brak podlegania ubezpieczeniom społecznym, natomiast ubezpieczony może domagać się zwrotu nienależnie opłaconych składek wyłącznie za okres ostatnich pięciu lat.
Składki opłacone wcześniej nawet jeżeli były przyjmowane przez ZUS bez zastrzeżeń i potwierdzane decyzjami organu przepadają bezpowrotnie i zasilają Fundusz Ubezpieczeń Społecznych. W praktyce prowadzi to do sytuacji, w których obywatele po 20-30 latach legalnej aktywności zawodowej dowiadują się, że podlegania nigdy nie było, a ich kapitał emerytalny, chorobowy czy wypadkowy zostaje w całości utracony. Jednocześnie dając obywatelowi prawo do domagania się zwrotu środków tylko za okres 5 lat.
Przykładem jest sprawa inżyniera zatrudnionego przez ponad 25 lat na podstawie umowy o pracę we własnej spółce, któremu ZUS zakwestionował podleganie ubezpieczeniom od 1999 r., przejmując składki o łącznej wartości przekraczającej 1,5 mln zł. Podobne decyzje dotykają osób zatrudnionych na umowach zlecenia, prowadzących działalność gospodarczą, objętych zbiegiem tytułów, a także emerytów, którym po latach obniża się już przyznane świadczenia i żąda zwrotu wypłaconych kwot.
Na szczególną uwagę zasługuje fakt, że w wielu z tych spraw Zakład Ubezpieczeń Społecznych przez lata: przyjmował składki bez zastrzeżeń, wydawał decyzje potwierdzające podleganie ubezpieczeniom, dokonywał przeliczeń świadczeń, a następnie bez przedstawienia nowych dowodów i bez uchylenia wcześniejszych decyzji wydawał decyzję całkowicie z nimi sprzeczną. W grudniu ubiegłego roku sprawą zajął się rzecznik praw obywatelskich, prof.
Marcin Wiącek, który w wystąpieniu skierowanym do Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej jednoznacznie wskazał, że decyzje ZUS wyłączające z ubezpieczeń społecznych nawet kilkadziesiąt lat wstecz, bez zapewnienia realnej możliwości odzyskania nienależnie pobranych składek, naruszają konstytucyjne standardy ochrony praw jednostki. W związku z powyższym zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania: Ilu decyzji stwierdzających brak podlegania ubezpieczeniom społecznym wydano w ostatnich 10 latach z mocą wsteczną przekraczającą 5, 10 oraz 20 lat?
Na jakiej podstawie ZUS wydawał decyzje o braku podlegania, czyli nienależnie płaconych składkach, przy wcześniejszym wieloletnim przyjmowaniu składek i wydawaniu potwierdzeń. Jaką łączną kwotę składek zatrzymał Fundusz Ubezpieczeń Społecznych w wyniku zastosowania art. 24 ust. 6g ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych w ciągu ostatnich 10 lat? Z jakich przyczyn Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie dokonuje przeksięgowania składek na właściwy tytuł ubezpieczeniowy w sytuacjach, w których kwestionuje pierwotną podstawę podlegania?
Dlaczego ryzyko błędnej kwalifikacji tytułu ubezpieczenia zostało w całości przerzucone na obywatela, mimo że składki były przyjmowane przez organ państwowy? Czy ministerstwo planuję zmianę przepisów, umożliwiając domaganie się zwrotu składek za pełen nieuznawany przez ZUS okres? W ocenie wielu ekspertów obecny stan prawny prowadzi do naruszenia elementarnych zasad państwa prawa i wymaga pilnej interwencji ustawodawczej. Państwo nie może bowiem jednocześnie pobierać składek, potwierdzać ubezpieczenia, a po latach twierdzić, że nigdy ono nie istniało. Z poważaniem Ewa Szymanowska
Posłanka pyta o obowiązek prowadzenia dokumentacji medycznej zwierząt w schroniskach oraz o plany wprowadzenia ogólnopolskiej bazy danych. Wyraża zaniepokojenie brakiem jednolitych standardów i proponuje wprowadzenie centralnej bazy danych i obligatoryjnego wzoru książeczki zdrowia.
Posłowie pytają o dopuszczalność zatrudniania w schroniskach dla zwierząt lekarzy weterynarii pracujących jednocześnie w Inspekcji Weterynaryjnej, wskazując na potencjalny konflikt interesów. Interpelacja kwestionuje obecne regulacje i domaga się wyjaśnień dotyczących nadzoru nad schroniskami w takich sytuacjach.
Posłowie pytają o możliwość wprowadzenia jednolitego i obligatoryjnego wzoru umowy wolontariackiej w schroniskach dla zwierząt, argumentując to potrzebą uporządkowania sytuacji prawnej wolontariuszy i zwiększenia przejrzystości działania organizacji. Podkreślają brak jednolitych standardów i nadmierną dowolność w zakresie umów wolontariackich, co negatywnie wpływa na ochronę praw wolontariuszy.
Posłanka pyta o jakość kształcenia lekarzy weterynarii w zakresie kastracji zwierząt oraz o potrzebę wprowadzenia jednolitych standardów i certyfikacji w celu poprawy bezpieczeństwa zabiegów i dobrostanu zwierząt. Wyraża wątpliwości, czy obecny system kształcenia jest wystarczający i proponuje rozważenie systemowych rozwiązań, w tym certyfikacji.
Posłanka pyta o regulacje prawne dotyczące funkcjonowania domów tymczasowych dla zwierząt ze schronisk i brak jednolitych przepisów w tym zakresie. Wzywa do wprowadzenia ogólnokrajowych zasad i rozważenia opracowania jednolitego wzoru umowy.
Projekt uchwały dotyczy działań mających na celu zapewnienie, że Trybunał Konstytucyjny spełnia wymogi sądu ustanowionego na mocy prawa, niezawisłego i bezstronnego. Komisja Sprawiedliwości i Praw Człowieka, po ponownym rozpatrzeniu wniosku, wnosi o odrzucenie projektu uchwały. Inicjatywa ustawodawcza związana jest z postulatami niezależności i bezstronności Trybunału Konstytucyjnego. Proponowane odrzucenie sugeruje brak zgody na interwencję w obecny stan prawny lub sposób funkcjonowania TK.
Druk sejmowy nr 2334 dotyczy zgłoszenia kandydatury Pana Artura Kotowskiego na stanowisko sędziego Trybunału Konstytucyjnego. Pan Kotowski jest profesorem nauk prawnych, specjalistą w dziedzinie prawa publicznego i teorii prawa, z bogatym dorobkiem naukowym i doświadczeniem w praktyce prawniczej. Wnioskodawcy, grupa posłów Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość, argumentują, że jego wykształcenie, wiedza i doświadczenie czynią go bardzo dobrym kandydatem na to stanowisko. Kandydaturę popiera szereg posłów z Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość.
Sprawozdanie Komisji do Spraw Deregulacji dotyczy rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (druk nr 2291). Komisja po pierwszym czytaniu i rozpatrzeniu projektu na posiedzeniu wnioskuje o uchwalenie projektu ustawy przez Sejm bez poprawek. Projekt ten ma na celu deregulację w obszarze szkolnictwa wyższego i nauki, jednak szczegółowe zmiany nie są w tym sprawozdaniu wymienione.
Przedstawiony dokument to pismo Marszałka Senatu do Marszałka Sejmu, informujące o uchwałach podjętych przez Senat w dniu 4 marca 2026 r. Dotyczą one szeregu ustaw, w tym ustawy o niekaraniu obywateli RP walczących na Ukrainie, zmian w ustawach o obrocie towarami strategicznymi, CEIDG, ochronie zabytków, prawie oświatowym, inwestycjach przeciwpowodziowych, prawie energetycznym oraz wykonywaniu mandatu posła i senatora. Pismo sygnalizuje potencjalną konieczność zmian redakcyjnych i systematyzacyjnych w związku z przyjęciem poprawek Senatu, aby zachować spójność numeracji i odesłań w aktach prawnych.
Dokument przedstawia listę ustaw przekazanych przez Senat do Sejmu po 53. posiedzeniu. Ustawy te obejmują zmiany w różnych obszarach prawa, m.in. niekaralności obywateli walczących na Ukrainie, obrotu towarami strategicznymi, ewidencji działalności gospodarczej, ochrony zabytków, prawa oświatowego, inwestycji przeciwpowodziowych, prawa energetycznego oraz wykonywania mandatu posła i senatora. Przyjęcie poprawek Senatu może wiązać się z koniecznością korekt redakcyjnych i numeracyjnych w ustawach.