Interpelacja w sprawie analiz i prognoz Ministerstwa Finansów dotyczących sytuacji na rynku pracy i wpływu na finanse publiczne
Data wpływu: 2026-03-18
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Posłowie pytają o analizy i prognozy Ministerstwa Finansów dotyczące wpływu zmian demograficznych i sytuacji na rynku pracy na finanse publiczne, w tym dochody z PIT, VAT, składki, saldo sektora instytucji rządowych i samorządowych oraz potrzeby pożyczkowe państwa. Wyrażają zaniepokojenie rozbieżnościami w danych demograficznych i prognozach różnych instytucji państwowych.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie analiz i prognoz Ministerstwa Finansów dotyczących sytuacji na rynku pracy i wpływu na finanse publiczne Interpelacja nr 16056 do ministra finansów i gospodarki w sprawie analiz i prognoz Ministerstwa Finansów dotyczących sytuacji na rynku pracy i wpływu na finanse publiczne Zgłaszający: Jarosław Krajewski, Lidia Czechak, Wioletta Maria Kulpa, Anna Schmidt, Filip Kaczyński, Michał Kowalski, Wojciech Michał Zubowski, Małgorzata Wassermann Data wpływu: 18-03-2026 Panie Ministrze, według danych GUS liczba ludności Polski na koniec 2024 r. wyniosła 37,49 milionów osób i była niższa o ok. 147 tys.
niż rok wcześniej; liczba osób w wieku produkcyjnym spadła do prawie 22 milionów, tj. o ponad 175 tys. rok do roku, a udział ludności w wieku poprodukcyjnym wzrósł do 23,8% populacji (GUS, 30.01.2025). Jednocześnie GUS podał, że współczynnik dzietności obniżył się z 1,16 w 2023 r. do 1,10 w 2024 r., a w 2025 r. zarejestrowano ok. 238 tys. urodzeń żywych, co stanowiło najgorszy wynik od czasu zakończenia II wojny światowej (GUS, 30.01.2026). Skalę wyzwania potwierdzają także oficjalne projekcje długookresowe.
W „2024 Ageing Report – Country fiche for Poland”, przygotowanym dla Polski przez Ministerstwo Finansów i Narodowy Bank Polski w ramach prac UE, wskazano, że populacja Polski może zmniejszyć się o ok. 6 mln osób do 2070 r., a wskaźnik obciążenia osobami w wieku senioralnym wzrosnąć z ok. 32% w 2022 r. do 64% w 2070 r. Z kolei ZUS w prognozie wpływów i wydatków FUS na lata 2026-2030 wprost wskazał, że zastosował prognozę demograficzną przygotowaną przez Ministerstwo Finansów w 2025 r. dla potrzeb długoterminowych założeń makroekonomicznych. Według tej prognozy populacja ma spaść z 37,353 mln w 2025 r.
do 36,513 mln w 2030 r., liczba osób w wieku produkcyjnym zmniejszyć się o 0,32 mln, a liczba osób w wieku poprodukcyjnym wzrosnąć o ok. 0,37 mln (ZUS, 2025). Z dostępnych materiałów wynika, że resort finansów przygotowuje własne założenia i prognozy demograficzne, ale nie jest jasne, w jakim stopniu przekładają się one na odrębne, publikowane szacunki wpływu na PIT, VAT, składki, saldo sektora instytucji rządowych i samorządowych oraz potrzeby pożyczkowe państwa. W związku z powyższym zwracamy się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania: 1.
Czy Ministerstwo Finansów posiada własne analizy i prognozy wpływu zmian demograficznych i zmian na rynku pracy na finanse publiczne? Jeżeli tak, proszę o wskazanie horyzontu czasowego tych prognoz oraz wskazanych przez autorów wniosków i rekomendacji. 2. Jakie są prognozy Ministerstwa Finansów na lata 2026-2029 oraz - o ile zostały sporządzone - na okres po 2030 r.
w zakresie wpływu zmian na rynku pracy, w szczególności liczby pracujących, aktywności zawodowej, struktury wieku, migracji oraz produktywności pracy, na: a) dochody z PIT, b) dochody pośrednio zależne od konsumpcji, w tym VAT i akcyzę, c) wpływy składkowe do systemów ubezpieczeń społecznych i zdrowotnych, d) saldo sektora instytucji rządowych i samorządowych, e) potrzeby pożyczkowe państwa? 3.
Jakie założenia demograficzne i dotyczące rynku pracy zostały przyjęte przez Ministerstwo Finansów w dokumentach: WPFP na lata 2024-2027, Średniookresowym planie budżetowo-strukturalnym na lata 2025-2028 oraz Wieloletnich założeniach makroekonomicznych na lata 2025-2029, i czy założenia te są ze sobą w pełni spójne? 4. Jakie konkretne działania analityczne Ministerstwo Finansów podjęło od 2024 r., aby systemowo uwzględniać skutki starzenia się ludności i zmian na rynku pracy w planowaniu budżetowym oraz ocenie ryzyk fiskalnych? 5.
Czy Ministerstwo Finansów sporządza analizy i scenariusze alternatywne dla finansów publicznych na wypadek: a) szybszego spadku liczby osób w wieku produkcyjnym, b) utrzymania bardzo niskiej dzietności, c) zmian salda migracji, d) zmian aktywności zawodowej osób starszych? Jeżeli tak, proszę o przedstawienie najważniejszych wniosków z tych analiz. 6. Czy Ministerstwo Finansów posiada analizy, wewnętrzne albo zewnętrzne, dotyczące wpływu zmian demograficznych i zmian na rynku pracy na finanse publiczne, wykonane po 2023 roku?
Interpelacja dotyczy planowanych zmian w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, w szczególności wprowadzenia dwuczęściowej opłaty za odpady. Autorzy pytają, czy ministerstwo utrzyma te przepisy jako fakultatywne narzędzie dla gmin i jakie stanowiska zajęły samorządy.
Interpelacja dotyczy działań rządu w latach 2024-2026 mających na celu odzyskanie polskich dóbr kultury ze Szwecji, szczególnie tych zagrabionych podczas potopu szwedzkiego. Posłowie pytają o podjęte kroki i proponują intensyfikację współpracy między instytucjami oraz zwiększenie wsparcia dla Wydziału ds. Restytucji Dóbr Kultury.
Posłowie pytają o wpływy do budżetu państwa z podatku od sprzedaży detalicznej w latach 2021-2026, liczbę podatników składających deklaracje oraz o planowane zmiany w tym podatku, w tym potencjalne modyfikacje progów kwotowych i stawek. Wyrażają zaniepokojenie brakiem jasności co do przyszłości tego podatku.
Projekt ustawy o zmianie ustawy o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi oraz ustawy o obrocie instrumentami finansowymi został skierowany do ponownego rozpatrzenia przez Komisję do Spraw Deregulacji oraz Komisję Finansów Publicznych. Po rozpatrzeniu wniosku zgłoszonego w drugim czytaniu, komisje wnoszą o odrzucenie projektu ustawy. Wniosek o odrzucenie został złożony przez KP PiS.
Projekt ustawy zmienia ustawę o finansach publicznych oraz inne ustawy, wprowadzając poprawki zgłoszone w drugim czytaniu. Poprawki dotyczą m.in. definicji zasobów własnych Unii Europejskiej, zasad realizacji inwestycji o wysokiej wartości kosztorysowej, przenoszenia wydatków majątkowych, upoważnień do zmian limitów zobowiązań oraz terminów przekazywania dochodów budżetowych przez jednostki samorządu terytorialnego. Celem zmian jest doprecyzowanie i uelastycznienie przepisów dotyczących finansów publicznych w kontekście realizacji inwestycji i współpracy z Unią Europejską. Dodatkowo doprecyzowuje kwestie związane z darowiznami na rzecz JST.
Projekt ustawy wprowadza Wojewódzkie Zespoły Koordynacji do spraw polityki umiejętności (WZK), które mają pełnić funkcje opiniodawczo-doradcze dla zarządów województw w zakresie rozwoju umiejętności mieszkańców i promocji uczenia się przez całe życie. WZK będą monitorować, koordynować i ewaluować działania związane z polityką umiejętności na poziomie regionalnym, a także wydawać rekomendacje dotyczące kształcenia zawodowego i potrzeb rynku pracy. Ustawa określa również skład, zadania, organizację i finansowanie WZK, a także wprowadza zmiany w ustawach o samorządzie województwa, prawie oświatowym, polityce rozwoju oraz rynku pracy.
Projekt ustawy ma na celu powołanie Wojewódzkich Zespołów Koordynacji (WZK) do spraw polityki umiejętności. WZK mają wspierać województwa w realizacji zadań związanych z rozwojem umiejętności mieszkańców i promocją uczenia się przez całe życie, poprzez opiniowanie i rekomendowanie działań w zakresie strategii rozwoju województwa i polityk publicznych. Ustawa określa organizację, zadania, skład i finansowanie WZK, a także wprowadza zmiany w ustawach o samorządzie województwa, prawie oświatowym, zasadach prowadzenia polityki rozwoju oraz o rynku pracy i służbach zatrudnienia. Wprowadzenie ustawy jest wymagane w ramach Krajowego Planu Odbudowy (KPO).
Projekt ustawy dotyczy zmian w ustawie o finansach publicznych oraz niektórych innych ustawach. Został on skierowany do Komisji Finansów Publicznych przez Marszałka Sejmu i rozpatrzony na posiedzeniu komisji. Komisja wnosi o uchwalenie projektu ustawy przez Sejm. Celem zmian nie jest sprecyzowany w tym fragmencie, ale dotyczy on obszaru finansów publicznych.