Interpelacja w sprawie rzeczywistego stanu finansów publicznych oraz skali operacji pozabudżetowych w latach 2011-2025
Data wpływu: 2026-03-28
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Poseł Janusz Kowalski pyta o szczegółowe dane dotyczące dochodów, wydatków i deficytu budżetu państwa oraz całego sektora instytucji rządowych i samorządowych w latach 2011-2025, włączając w to operacje pozabudżetowe i gwarancje Skarbu Państwa. Poseł kwestionuje przejrzystość finansów publicznych i domaga się ujawnienia informacji o wydatkach realizowanych poza budżetem.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie rzeczywistego stanu finansów publicznych oraz skali operacji pozabudżetowych w latach 2011-2025 Interpelacja nr 16231 do ministra finansów i gospodarki w sprawie rzeczywistego stanu finansów publicznych oraz skali operacji pozabudżetowych w latach 2011-2025 Zgłaszający: Janusz Kowalski Data wpływu: 28-03-2026 W debacie publicznej dotyczącej stanu finansów publicznych kluczowe znaczenie ma nie tylko treść ustawy budżetowej, lecz także rzeczywiste wykonanie dochodów i wydatków oraz skala operacji realizowanych poza budżetem państwa.
W ostatnich latach obserwowany jest wzrost znaczenia instrumentów pozabudżetowych, w tym funduszy celowych oraz operacji realizowanych za pośrednictwem instytucji takich jak Bank Gospodarstwa Krajowego czy Polski Fundusz Rozwoju. Jednocześnie widoczne są istotne rozbieżności pomiędzy wartościami planowanymi w ustawach budżetowych a ich faktycznym wykonaniem. Brak kompleksowych, przekrojowych danych obejmujących zarówno budżet państwa, jak i cały sektor instytucji rządowych i samorządowych (tzw. sektor GG), utrudnia rzetelną ocenę sytuacji fiskalnej państwa oraz skalę rzeczywistego deficytu i zadłużenia.
W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami: 1. Jakie były w latach 2011–2025: a) dochody budżetu państwa, b) wydatki budżetu państwa, c) deficyt budżetu państwa? Proszę wskazać kwoty dla każdego roku oddzielnie i uwzględnić zarówno wielkości planowane, uwzględnione w ustawie budżetowej jak i ostatecznie wykonane. 2. Jakie były w latach 2011–2025 (dla każdego roku oddzielnie): a) dochody sektora instytucji rządowych i samorządowych, b) wydatki sektora instytucji rządowych i samorządowych, c) wynik sektora instytucji rządowych i samorządowych?
Proszę o wskazanie zarówno kwot w złotówkach, jak i w relacji do PKB. Proszę wskazać zarówno wielkości prognozowane, jak i rzeczywiste wykonanie. 3. Jaka była w latach 2011–2025 różnica pomiędzy wynikiem budżetu państwa a wynikiem sektora GG (dla każdego roku oddzielnie) oraz z czego wynikały te różnice? 4. Jakie wydatki były realizowane poza ustawą budżetową w latach 2011–2025 (dla każdego roku oddzielnie), w szczególności: a) przez fundusze zarządzane przez Bank Gospodarstwa Krajowego, b) przez Polski Fundusz Rozwoju, c) przez inne podmioty nienależące do sektora finansów publicznych? 5.
Jaka była łączna wartość wydatków realizowanych poza ustawą budżetową w latach 2011–2025 oraz jaki stanowiły one odsetek: a) wydatków budżetu państwa, b) wydatków całego sektora GG? 6. Jaka była w latach 2011–2025 wartość zobowiązań finansowych (w tym długu) zaciąganych poza budżetem, w szczególności przez BGK, PFR oraz fundusze celowe? 7. Jaka była w latach 2011–2025 wysokość gwarancji udzielonych przez Skarb Państwa i na rzecz jakich podmiotów została ona udzielona? 8. Jak kształtowały się w latach 2011–2025 koszty obsługi długu publicznego (łącznie oraz w relacji do PKB)? 9.
Jak kształtowały się w latach 2011–2025 koszty obsługi funduszy Polskiego Funduszu Rozwoju i tych zarządzanych przez BGK?
Poseł Janusz Kowalski wyraża obawy dotyczące praktycznych skutków wdrożenia KSeF dla rolników ryczałtowych, zwłaszcza w kontekście konieczności posiadania NIP i dostępu do narzędzi cyfrowych. Pyta o rozwiązania wspierające rolników w dostosowaniu się do systemu oraz ocenę wpływu KSeF na funkcjonowanie gospodarstw.
Posłowie pytają Ministra Infrastruktury o aktualny harmonogram realizacji inwestycji kolejowych w woj. lubelskim w ramach programu Kolej+, wyrażając zaniepokojenie opóźnieniami i zmianami w przebiegu planowanych linii. Interpelacja kwestionuje także niektóre decyzje projektowe, m.in. w rejonie Zamościa i w kontekście obszarów Natura 2000.
Poseł Janusz Kowalski pyta o ewidencję i transparentność preferencji podatkowych w Polsce po 2011 roku, wyrażając zaniepokojenie brakiem aktualnych danych i ocen ich wpływu na finanse publiczne. Domaga się szczegółowych informacji na temat metodologii, klasyfikacji, wartości i ewaluacji preferencji podatkowych stosowanych przez Ministerstwo Finansów.
Poseł Janusz Kowalski pyta o szczegóły emisji zielonych obligacji Skarbu Państwa i innych podmiotów publicznych w Polsce w latach 2016-2025, w tym o ich wpływ na dług publiczny i koszty finansowania. Kwestionuje on przejrzystość i efektywność finansowania zielonych inwestycji poprzez obligacje.
Poseł Janusz Kowalski kwestionuje efektywność systemu podatkowego w Polsce w latach 2011-2025, wskazując na rozbieżności między prognozowanymi a faktycznymi dochodami podatkowymi oraz brakiem danych o lukach podatkowych. Pyta o przyczyny tych rozbieżności, stosowane metody prognozowania, wielkość luk podatkowych (VAT, CIT) i efektywność działań uszczelniających system podatkowy.
Projekt ustawy o zmianie ustawy o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi oraz ustawy o obrocie instrumentami finansowymi został skierowany do ponownego rozpatrzenia przez Komisję do Spraw Deregulacji oraz Komisję Finansów Publicznych. Po rozpatrzeniu wniosku zgłoszonego w drugim czytaniu, komisje wnoszą o odrzucenie projektu ustawy. Wniosek o odrzucenie został złożony przez KP PiS.
Projekt ustawy zmienia ustawę o finansach publicznych oraz inne ustawy, wprowadzając poprawki zgłoszone w drugim czytaniu. Poprawki dotyczą m.in. definicji zasobów własnych Unii Europejskiej, zasad realizacji inwestycji o wysokiej wartości kosztorysowej, przenoszenia wydatków majątkowych, upoważnień do zmian limitów zobowiązań oraz terminów przekazywania dochodów budżetowych przez jednostki samorządu terytorialnego. Celem zmian jest doprecyzowanie i uelastycznienie przepisów dotyczących finansów publicznych w kontekście realizacji inwestycji i współpracy z Unią Europejską. Dodatkowo doprecyzowuje kwestie związane z darowiznami na rzecz JST.
Senat wprowadza poprawki do ustawy o Finansowym Instrumencie Zwiększenia Bezpieczeństwa SAFE (FIZB). Kluczowe zmiany dotyczą wyłączenia spłaty pożyczki SAFE, kredytów, pożyczek i obligacji (wraz z odsetkami i kosztami) z minimalnego limitu wydatków obronnych, co oznacza, że nie będą one pokrywane z budżetu Ministerstwa Obrony Narodowej. Zamiast tego, na ten cel zostanie utworzona rezerwa celowa w budżecie państwa. Ponadto, rozszerzono obowiązek sprawozdawczy Ministra Obrony Narodowej o senackie komisje oraz wprowadzono obowiązek kontroli antykorupcyjnej i kontrwywiadowczej wykorzystania środków z FIZB przez ABW, SKW i CBA.
Projekt ustawy dotyczy zmian w ustawie o finansach publicznych oraz niektórych innych ustawach. Został on skierowany do Komisji Finansów Publicznych przez Marszałka Sejmu i rozpatrzony na posiedzeniu komisji. Komisja wnosi o uchwalenie projektu ustawy przez Sejm. Celem zmian nie jest sprecyzowany w tym fragmencie, ale dotyczy on obszaru finansów publicznych.
Projekt ustawy o Finansowym Instrumencie Zwiększenia Bezpieczeństwa SAFE ma na celu wzmocnienie potencjału obronnego Sił Zbrojnych UE w obliczu zagrożenia ze strony Rosji. Proponowane poprawki, odrzucone przez Komisję, obejmują m.in. dodanie preambuły wykluczającej mechanizm warunkowości środków SAFE, zapewnienie dodatkowego charakteru tych środków względem budżetu państwa, zagwarantowanie wysokiego udziału polskiego przemysłu zbrojeniowego w modernizacjach oraz wprowadzenie kontroli parlamentarnej nad wykorzystaniem środków. Istotną zmianą jest również ustanowienie Komitetu Sterującego oraz obowiązek składania sprawozdań Sejmowi przez różne organy. Celem poprawek jest wzmocnienie kontroli nad wydatkowaniem środków i zapewnienie, że służą one interesom polskiego bezpieczeństwa narodowego.