Interpelacja w sprawie rzekomej gotowości państwa polskiego do wypłaty zadośćuczynień dla ofiar niemieckiej okupacji, jeżeli Niemcy nie uczynią tego samodzielnie
Data wpływu: 2025-12-09
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Poseł Rzymkowski pyta o rzekome oświadczenie Premiera sugerujące, że Polska może wypłacać zadośćuczynienia ofiarom niemieckiej okupacji, jeśli Niemcy tego nie zrobią. Wyraża obawę, że taka inicjatywa zmieni dotychczasową narrację i domaga się wyjaśnień dotyczących planowanego mechanizmu i implikacji takiego działania.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie rzekomej gotowości państwa polskiego do wypłaty zadośćuczynień dla ofiar niemieckiej okupacji, jeżeli Niemcy nie uczynią tego samodzielnie Interpelacja nr 14134 do ministra spraw zagranicznych w sprawie rzekomej gotowości państwa polskiego do wypłaty zadośćuczynień dla ofiar niemieckiej okupacji, jeżeli Niemcy nie uczynią tego samodzielnie Zgłaszający: Tomasz Rzymkowski Data wpływu: 09-12-2025 Szanowny Panie Premierze, zwracam się z uprzejmą prośbą o wyjaśnienie sytuacji oraz intencji państwowych, w związku z informacją opublikowaną przez The Guardian 1 grudnia 2025 r., w artykule zatytułowanym „Old tensions simmer just below surface as Tusk and Merz to meet in Berlin“.
Według tej relacji, podczas spotkania z kanclerzem Niemiec Friedrichem Merzem, padła wypowiedź rzekomo sugerująca, że Polska – jeżeli strona niemiecka nie zdecyduje się na wypłaty środków dla pozostałych przy życiu ofiar II wojny światowej – może sama rozpocząć wypłaty rekompensat. Ze względu na ogromną wrażliwość tematu – zarówno moralną, historyczną, jak i prawną – uważam, że publiczne przedstawienie zamiarów w tym zakresie wymaga jednoznacznych, przejrzystych i wiążących deklaracji.
Wypowiedź przypisywana Panu Premierowi – jeśli zostałaby potraktowana dosłownie – zmieniałaby dotychczasową, powszechnie akceptowaną narrację historyczno-państwową, według której to Niemcy jako agresor, a państwo polskie jako ofiara, są stronami domagającymi się reparacji lub rekompensat. Propozycja, by Polska sama wypłacała środki na rzecz ofiar niemieckiej okupacji – przy jednoczesnym braku deklaracji ze strony Berlina – rodzi fundamentalne pytania o sens moralny, prawny i finansowy takiego działania.
Z uwagi na to, że temat dotyczy zarówno osób prywatnych (ofiary, ich rodziny), jak i państwa polskiego, oczekiwane rozwiązania musiałyby mieć charakter transparentny, prawnie uregulowany i poprzedzony szeroką debatą publiczną i społeczną. Zważywszy na doniesienia o możliwości podjęcia odmiennych niż dotychczas działań w zakresie zadośćuczynień za zbrodnie II wojny światowej apeluję o jak najszybsze i precyzyjne wyjaśnienie stanowiska rządu Rzeczypospolitej. Decyzje w tej materii mają nie tylko wymiar symboliczny, ale pociągają za sobą poważne skutki moralne, społeczne oraz państwowe.
W związku z powyższym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania: Czy Pan Premier rzeczywiście wygłosił słowa, że Polska może – w razie braku deklaracji Niemiec – rozpocząć wypłaty zadośćuczynień dla ocalałych ofiar niemieckiej okupacji? Jeżeli tak, proszę o wskazanie, jaki jest planowany mechanizm takich wypłat (podstawa prawna, przesłanki, procedura, źródło finansowania). W jaki sposób rząd RP zamierza zabezpieczyć sprawiedliwość i proporcjonalność takiego działania, aby nie doszło do sytuacji, w której państwo-ofiara – wobec braku naprawy ze strony agresora – samodzielnie bierze na siebie ciężar finansowy rekompensat?
Czy planowane są odrębne akty prawne, konsultacje z organizacjami kombatanckimi i ofiarami, a także weryfikacja osób uprawnionych? Czy przed podjęciem decyzji o ewentualnych wypłatach Polska przewiduje jednoczesne podjęcie próby ponownego wystąpienia do Niemiec – zarówno w zakresie reparacji, jak i zwrotu mienia kulturowego – zamiast jednostronnych decyzji budżetowych? Czy rząd RP opracował analizę skutków finansowych, politycznych i międzynarodowych takiego gestu – zarówno pozytywnych, jak i negatywnych?
Jakie byłyby jego konsekwencje dla relacji polsko-niemieckich, prawnej odpowiedzialności państwa oraz postrzegania Polski w Europie i na świecie? Jaką rolę mają w tym planie instytucje państwowe, organizacje kombatanckie i społeczne oraz opiniotwórcze – i czy zostaną przeprowadzone publiczne konsultacje, aby decyzje były społecznie akceptowalne i nie rodziły wrażenia, że państwo traktuje pamięć historyczną instrumentalnie lub symbolicznie? Czy rząd planuje rekompensatę za zużytą amunicję i sprzęt wojskowy III Rzeszy podczas wojny obronnej 1939 r.? Straty osobowe Niemców: ok. 50-55 tys. zabitych, rannych i zaginionych łącznie, czołgi: ok.
300 zniszczonych + 800 poważnie uszkodzonych, samoloty: ok. 300 zniszczonych + 260 uszkodzonych. Czy rząd planuje rekompensatę dla Niemiec za zatopienie: trałowca M 85 i trawlera Muhlhausen PG 314 (oba na minach postawionych przez okręt podwodny ORP „Żbik“), oraz lekkie uszkodzenia pancerników „Schleswig-Holstein“ i „Schlesien“ (ostrzał z baterii na Helu)? Czy Polska planuje rekompensatę dla Niemiec za współudział w zatopieniu pancerników „Tirpitz“ (działania wywiadu polskiego) i „Bismarck“ (udział ORP „Piorun“)?
Poseł Tomasz Rzymkowski pyta Ministra Rolnictwa, czy nie uważa on za słuszne zmiany w ustawie o ubezpieczeniu społecznym rolników, tak aby przelicznik okresu składkowego w ZUS był trzykrotny, a nie półtorakrotny, ze względu na różnicę w częstotliwości płacenia składek (miesięcznie w ZUS, kwartalnie w KRUS). Poseł sugeruje wyrównanie tej różnicy poprzez zmianę zapisu w ustawie.
Poseł Tomasz Rzymkowski pyta o przyczynę różnicy w przelicznikach emerytalnych za zasadniczą służbę wojskową między KRUS (1%) a ZUS (1,3%) i kwestionuje tę nierówność w kontekście konstytucyjnej zasady równości wobec prawa. Domaga się wyjaśnienia, dlaczego nie stosuje się jednolitego przelicznika dla obu systemów emerytalnych.
Poseł Tomasz Rzymkowski pyta ministra spraw wewnętrznych i administracji o skalę zjawiska zasiadania absolwentów Collegium Humanum w organach spółek komunalnych oraz o działania podjęte w celu weryfikacji ich kwalifikacji. Zwraca uwagę na potencjalne nieprawidłowości związane z uzyskiwaniem dyplomów MBA w tej uczelni.
Poseł Tomasz Rzymkowski pyta Ministra Aktywów Państwowych o skalę zatrudnienia absolwentów Collegium Humanum w spółkach Skarbu Państwa oraz o weryfikację kwalifikacji tych osób w związku z ujawnionymi nieprawidłowościami dotyczącymi uczelni. Wyraża zaniepokojenie wykorzystywaniem dyplomów MBA z tej uczelni jako podstawy do zasiadania w radach nadzorczych i zarządach spółek.
Poseł Rzymkowski pyta o wyniki postępowania dotyczącego działalności Dolnośląskiego Centrum Psychoterapii sp. z o.o., które oferowało szkolenia sugerujące uzyskanie kwalifikacji biegłego sądowego, i ewentualne konsekwencje dla systemu oświaty i wymiaru sprawiedliwości. Wyraża obawę, że brak reakcji na takie praktyki może podważyć wiarygodność systemu oświaty i zaufanie do biegłych sądowych.
Projekt uchwały dotyczy upamiętnienia 45. rocznicy wydarzeń Kryzysu Bydgoskiego 1981 roku. Inicjatywa ma na celu oddanie hołdu historii i przypomnienie o ważnych wydarzeniach z przeszłości. Projekt jest wnoszony przez grupę posłów, którzy upoważniają posła Krystiana Łuczaka do reprezentowania ich w pracach nad uchwałą.
Projekt ustawy ma na celu doprecyzowanie i wzmocnienie ochrony praw pracowniczych w zakresie przeciwdziałania dyskryminacji, mobbingowi oraz naruszaniu godności w miejscu pracy. Wprowadza definicje "dyskryminacji przez założenie" i "dyskryminacji przez skojarzenie", konkretyzuje pojęcie molestowania, zwiększa minimalne kwoty zadośćuczynień i odszkodowań za naruszenia zasady równego traktowania i mobbing, a także nakłada na pracodawców obowiązek aktywnego i stałego przeciwdziałania tym zjawiskom poprzez wdrożenie odpowiednich procedur i reguł. Zmiany mają na celu dostosowanie przepisów do rozwoju technologii i elastycznych form zatrudnienia, a także uwzględnienie dorobku judykatury i nauk o zarządzaniu. Celem jest poprawa informacyjnej funkcji przepisów i rozwianie wątpliwości dotyczących zjawisk przemocy w miejscu pracy.
Projekt uchwały Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej ma na celu upamiętnienie 60. rocznicy orędzia pojednania, wystosowanego przez Episkopat Polski do Episkopatu Niemiec w 1965 roku. Uchwała podkreśla historyczne znaczenie tego orędzia dla budowania pokoju i pojednania pomiędzy narodami polskim i niemieckim. Dokument ten, zawierający słynne słowa "wybaczamy i prosimy o wybaczenie", poruszał trudne kwestie historyczne i stanowił ważny krok w kierunku normalizacji stosunków. Sejm uznaje doniosłość tego gestu i pragnie uczcić jego rocznicę.
Projekt uchwały Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej ma na celu uczczenie pamięci mieszkańców Gdyni, którzy zostali wysiedleni przez niemieckiego okupanta w 1939 i 1940 roku. Sejm oddaje hołd ofiarom tej zbrodniczej akcji i wyraża solidarność z mieszkańcami Gdyni. Uchwała podkreśla znaczenie zachowania pamięci o tych wydarzeniach dla przyszłych pokoleń. Celem jest również wsparcie działań upamiętniających losy polskich obywateli w czasie II wojny światowej.
Projekt uchwały Sejmu ma na celu upamiętnienie 200. rocznicy urodzin Karola Miarki (starszego), wybitnego działacza społecznego Ziemi Śląskiej. Uchwała podkreśla jego wkład w rozwój kultury, edukacji i świadomości narodowej Ślązaków w czasach germanizacji. Ma na celu przypomnienie jego postaci, szczególnie młodszemu pokoleniu, jako przykładu osoby, która poprzez działalność społeczną przyczyniła się do kształtowania historii.