Interpelacja w sprawie braku opłacalności hodowli trzody chlewnej oraz innych gałęzi produkcji rolnej w Polsce
Data wpływu: 2026-03-04
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Interpelacja dotyczy braku opłacalności hodowli trzody chlewnej i innych gałęzi produkcji rolnej w Polsce, wskazując na dysproporcje cen oraz ryzyko dla bezpieczeństwa żywnościowego. Posłowie pytają o analizę łańcucha dostaw, planowane działania legislacyjne i instrumenty wsparcia dla rolników.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie braku opłacalności hodowli trzody chlewnej oraz innych gałęzi produkcji rolnej w Polsce Interpelacja nr 15772 do ministra rolnictwa i rozwoju wsi w sprawie braku opłacalności hodowli trzody chlewnej oraz innych gałęzi produkcji rolnej w Polsce Zgłaszający: Roman Fritz, Sławomir Zawiślak Data wpływu: 04-03-2026 Szanowny Panie Ministrze, Polska przez dziesięciolecia była państwem o silnym sektorze rolnym, zapewniającym bezpieczeństwo żywnościowe kraju oraz znaczący udział w eksporcie produktów rolno-spożywczych do państw europejskich.
W ostatnich latach obserwowany jest jednak systematyczny spadek opłacalności produkcji rolnej, w szczególności w zakresie hodowli trzody chlewnej. Z danych rynkowych wynika, iż cena żywca wieprzowego kształtuje się obecnie na poziomie około 4,10 zł za kilogram. Oznacza to, że rolnik sprzedający tucznika o masie 100 kg uzyskuje przychód w wysokości około 410 zł, natomiast przy masie 120 kg – około 490 zł. Jednocześnie koszty produkcji przedstawiają się następująco: zakup prosięcia o wadze około 30 kg to koszt około 250 zł, natomiast zakup około 300 kg paszy to wydatek rzędu 360 zł.
Łączny koszt zakupu i wyżywienia zwierzęcia wynosi zatem około 610 zł. Kwota ta nie obejmuje kosztów energii elektrycznej, wody, słomy, zagospodarowania obornika, opieki weterynaryjnej, amortyzacji budynków i sprzętu ani pracy własnej rolnika. Oznacza to, że przy obecnych cenach skupu rolnik ponosi realną stratę już na etapie podstawowych kosztów produkcji. Jednocześnie ceny detaliczne wyrobów mięsnych pozostają wielokrotnie wyższe. Cena szynki w sprzedaży detalicznej wynosi obecnie od 45 do 70 zł za kilogram.
Z tucznika o wadze około 120 kg można uzyskać między innymi polędwicę, szynkę, karkówkę, boczek, kiełbasy, wyroby podrobowe, żeberka oraz inne elementy, których łączna wartość detaliczna może przekraczać 2 000 zł. Pokazuje to znaczącą dysproporcję pomiędzy ceną uzyskiwaną przez producenta rolnego a ceną końcową płaconą przez konsumenta. Podobne zjawiska występują w innych sektorach produkcji rolnej. Cena hurtowa mąki kształtuje się na poziomie poniżej 1 zł za kilogram, podczas gdy cena detaliczna bochenka chleba wynosi co najmniej 5 zł za sztukę.
Ceny hurtowe cukru spadły w porównaniu z rokiem poprzednim, jednak ceny wyrobów cukierniczych utrzymują się na wysokim poziomie. Zjawisko to rodzi pytania o strukturę marż w łańcuchu dostaw oraz o rzeczywisty podział wartości dodanej pomiędzy producentów a pośredników i handel detaliczny. Przedstawiona sytuacja ma charakter systemowy i dotyczy znacznej części gospodarstw rolnych w Polsce. Brak opłacalności produkcji prowadzi do likwidacji stad i zamykania gospodarstw rodzinnych, ograniczenia krajowej produkcji żywności oraz zwiększenia uzależnienia od importu.
W konsekwencji może to osłabić bezpieczeństwo żywnościowe państwa oraz pogłębić problemy społeczne i ekonomiczne na obszarach wiejskich. Narastające protesty rolników wskazują na skalę niezadowolenia środowiska rolniczego oraz na konieczność podjęcia pilnych działań systemowych. Sytuacja wymaga rzetelnej analizy ekonomicznej oraz przedstawienia spójnej strategii wsparcia. Czy rząd przeprowadził kompleksową analizę łańcucha dostaw w sektorze wieprzowiny, obejmującą poziom marż na poszczególnych etapach: skup–przetwórstwo–hurt–handel detaliczny? Jeżeli tak, proszę o przedstawienie jej wyników.
Czy planowane są działania legislacyjne mające na celu ograniczenie nadmiernych marż pośredników i dużych sieci handlowych w celu zapewnienia bardziej sprawiedliwego podziału wartości dodanej? Jakie konkretne instrumenty wsparcia dla producentów trzody chlewnej rząd zamierza wdrożyć w celu zapewnienia minimalnej opłacalności produkcji? Czy rozważane jest wprowadzenie mechanizmów stabilizacyjnych, takich jak ceny referencyjne, dopłaty wyrównawcze bądź fundusze kompensacyjne w okresach dekoniunktury?
Jak rząd ocenia wpływ regulacji wynikających z polityki rolnej i klimatycznej Unii Europejskiej na wzrost kosztów produkcji w polskich gospodarstwach? Czy planowane są działania na forum Unii Europejskiej zmierzające do zmiany regulacji, które ograniczają konkurencyjność polskich producentów rolnych? Czy właściwe organy państwowe analizują rozbieżności pomiędzy cenami skupu a cenami detalicznymi produktów spożywczych? Jakie wnioski wynikają z tych analiz? Jakie działania systemowe rząd podejmie w celu wzmocnienia pozycji negocjacyjnej rolników wobec dużych podmiotów skupowych i handlowych?
Poseł interweniuje w sprawie producenta rolnego, który prowadzi działy specjalne produkcji rolnej i poniósł straty w wyniku wystąpienia ptasiej grypy. Pyta, dlaczego rząd nie udzielił mu pomocy i czy planuje podjąć działania w celu wsparcia poszkodowanych producentów, zamiast zmuszać ich do dochodzenia roszczeń na drodze sądowej.
Poseł Roman Fritz wyraża zaniepokojenie, że wydłużone limity przechowywania czerwonego mięsa, ustalone przez EFSA, ignorują spadek wartości odżywczej i potencjalną toksyczność produktów oksydacji. Pyta ministerstwo o analizy wpływu długotrwałego przechowywania mięsa i plany przeprowadzenia badań dotyczących jego wartości odżywczej i bezpieczeństwa.
Interpelacja dotyczy kosztów utrzymywania biura Orlen SA w Warszawie, kwestionując zasadność dublowania funkcji zarządczych poza statutową siedzibą w Płocku i pytając o zgodę Skarbu Państwa na takie rozwiązanie. Poseł wyraża obawy o racjonalność gospodarowania środkami spółki z udziałem Skarbu Państwa i znaczenie Płocka jako siedziby Orlenu.
Posłowie pytają o zgodność braku możliwości płacenia gotówką w parkomatach z Konstytucją RP i ustawą o NBP, argumentując to wykluczeniem społecznym. Wyrażają obawy dotyczące ograniczenia dostępu do usług publicznych dla osób nieposiadających kont bankowych lub smartfonów.
Poseł Roman Fritz interpeluje w sprawie granic wolności słowa nauczycieli w prywatnych wypowiedziach w mediach społecznościowych, kwestionując zasadność karania nauczyciela za emocjonalny komentarz w debacie publicznej. Pyta, jak ministerstwo określa te granice i jak zamierza zapobiegać "efektowi mrożącemu" na nauczycieli biorących udział w debacie publicznej.
Przedstawiony dokument to sprawozdanie Komisji do Spraw Deregulacji dotyczące rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego (druk nr 2273). Komisja po pierwszym czytaniu i rozpatrzeniu projektu wnosi o jego uchwalenie przez Sejm bez poprawek. Oznacza to rekomendację przyjęcia proponowanych zmian w dotychczasowym brzmieniu ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego. Celem proponowanych zmian jest prawdopodobnie deregulacja w obszarze rolnictwa.
Przedstawiony dokument to sprawozdanie Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi dotyczące trzech poselskich projektów uchwał. Wszystkie projekty uchwał dotyczą zobowiązania lub wezwania Rady Ministrów do zaskarżenia umowy handlowej UE-Mercosur do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Projekty uchwał kwestionują legalność lub zasadność stosowania tej umowy. Komisja wnosi o podjęcie przez Sejm załączonego projektu uchwały (treść niezałączona w tym fragmencie).
Projekt uchwały Sejmu RP zobowiązuje Radę Ministrów do zaskarżenia do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej decyzji Rady Unii Europejskiej z dnia 9 stycznia 2026 r. w sprawie tymczasowego stosowania umowy Mercosur. Uzasadnieniem jest ochrona bezpieczeństwa żywnościowego i polskiego rolnictwa, które według wnioskodawców są zagrożone przez umowę Mercosur. Argumentują, że umowa ta faworyzuje interesy przemysłu największych krajów UE kosztem europejskiego, w tym polskiego rolnictwa. Uchwała podkreśla, że polskie państwo powinno stać na straży interesów polskiego rolnictwa, ochrony rodzinnych gospodarstw rolnych, oraz zdrowia konsumentów.
Projekt ustawy nowelizuje ustawę o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027, wprowadzając zmiany mające na celu dostosowanie przepisów do aktualnych potrzeb i rozporządzeń UE. Zmiany te obejmują m.in. rozszerzenie definicji trwałych użytków zielonych, dodanie nowych celów interwencji w zakresie ochrony torfowisk i kontynuacji zobowiązań rolno-środowiskowo-klimatycznych, oraz modyfikację zasad przyznawania płatności, w tym płatności rolno-środowiskowo-klimatycznych oraz premii z tytułu zalesień. Ponadto wprowadza się zmiany dotyczące składania wniosków o przyznanie premii. Celem nowelizacji jest implementacja przepisów unijnych i wsparcie zrównoważonego rolnictwa.
Projekt ustawy dotyczy zmiany ustawy o wstrzymaniu sprzedaży nieruchomości Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw, mający na celu ochronę polskiego rolnictwa. Proponowane zmiany koncentrują się na nowym brzmieniu preambuły ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego, podkreślając rolę gospodarstw rodzinnych, potrzebę zagospodarowania ziemi rolnej, bezpieczeństwo żywnościowe i zrównoważone rolnictwo. Komisja Rolnictwa i Rozwoju Wsi rozpatrzyła poprawki zgłoszone w drugim czytaniu i wnosi o ich przyjęcie lub odrzucenie. Celem jest wzmocnienie ochrony i rozwój gospodarstw rodzinnych oraz wsparcie polskiego rolnictwa.