Interpelacja w sprawie ekspertów oceniających oferty złożone w konkursie "Polonia i Polacy za granicą 2024 - wydarzenia i inicjatywy polonijne"

Szanowny Panie Ministrze,

zgodnie z regulaminem konkursu „Polonia i Polacy za granicą 2024 – wydarzenia i inicjatywy polonijne” w proces rozstrzygania konkursu zaangażowani zostali niezależni eksperci posiadający fachową wiedzę, między innymi doświadczenie w ocenie ofert. W ostatnich latach z KPRM współpracowało ponad 100 osób wyłonionych w ciągu kilku lat w transparentnych naborach ogłaszanych na stronach rządowych. Lista ekspertów, po zakończonej kwalifikacji, była umieszczana na stronach rządowych dotyczących Polonii. Grupa ta była w ramach wieloletniej współpracy systematycznie szkolona, zwiększając swoją wiedzę m.in. na temat specyfiki polonijnej. Były to osoby posiadające duże doświadczenie w ocenie ofert w różnych programach grantowych, między innymi współpracujące z Narodowym Instytutem Wolności, Ministerstwem Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Ministerstwem Edukacji Narodowej, Ministerstwem Rodziny i Polityki Społecznej. Były to osoby o dużej wiedzy, zajmujące się tą tematyką długo przed 2015 r., czyli przed rządami Zjednoczonej Prawicy. Trudno zatem wysnuć wniosek, że wybrane zostały do współpracy jedynie osoby sympatyzujące z poprzednią formacją rządzącą.

Z informacji podanych na stronie www.polonia.gov.pl wynika, że pod koniec marca 2024 roku ogłoszony został nabór na ekspertów opiniujących merytorycznie oferty obejmujące realizację zadań publicznych dotyczących wsparcia Polonii i Polaków za granicą. Szczegółowa data ogłoszenia naboru nie jest możliwa do stwierdzenia, ponieważ mimo standardów stron rządowych nie została ona na stronie umieszczona. Wiadomo natomiast, że terminem zgłaszania kandydatur był 3 kwietnia 2024 r. Oznacza to więc, że poprzednia lista ekspertów oraz ich dorobek merytoryczny zostały zakwestionowane i odrzucone w marcu 2024 roku.

Docierają do mnie niepokojące informacje, że nabór i kwalifikacja kandydatów została oparta o szczegółową analizę między innymi mediów społecznościowych przyszłych ekspertów pod kątem m.in. ich poglądów politycznych. Nie zostały wzięte pod uwagę wieloletnie doświadczenie związane z merytorycznym opiniowaniem ofert ani wiedza polonijna. Zdarzają się przypadki osób z poprzedniej listy ekspertów, które posiadają wieloletnie doświadczenie, a zostały odrzucone, podczas gdy kandydaci mniej doświadczeni (a widniejący na poprzedniej liście) zostali zatrudnieni.

W związku z powyższymi informacjami proszę o odpowiedź na następujące pytania:

1. Ile zgłoszeń kandydatów na ekspertów wpłynęło we wskazanym terminie (3 kwietnia 2024 roku)?

2. Kiedy została podjęta ostateczna decyzja dotycząca składu listy ekspertów w konkursie? Proszę o datę dzienną podpisania listy przez osobę upoważnioną.

3. Ilu ekspertów znalazło się finalnie na „liście ekspertów ds. Polonii i Polaków za granicą” na podstawie decyzji wydanych w KPRM?

4. Dlaczego lista ekspertów, wzorem lat ubiegłych, nie została ogłoszona i umieszczona na stronach rządowych dotyczących Polonii? Jest to działaniem nierzetelnym i budzi wątpliwości co do przejrzystości przeprowadzenia konkursu.

5. Kto dokonywał analizy kompetencji kandydatów na ekspertów, rekomendując je (bądź nie) osobie upoważnionej do podjęcia decyzji? Czy była to jedna osoba – dyrektor departamentu, czy powołany został do tego zespół? Jeśli zespół, to kto w nim zasiadał? Czy byli to pracownicy departamentu, czy np. członkowie gabinetu politycznego lub asystenci ministrów, co rzutowałoby na obiektywizm wyboru? Jeśli był to zespół, proszę o przedstawienie protokołu wyboru ekspertów wraz z podpisami osób udzielających rekomendacji.

6. Czy prawdą jest, że pracownicy KPRM przeglądali media społecznościowe kandydatów, poszukując przesłanek o charakterze politycznym do odrzucenia kandydatów i podejmując na tej podstawie decyzję o kwalifikacji lub nie kandydata?

7. Ilu ekspertów z przedmiotowej listy zostało ostatecznie zatrudnionych do opiniowania ofert w konkursie „Polonia i Polacy za granicą – wydarzenia i inicjatywy polonijne”? Proszę wzorem lat ubiegłych o podanie nazwisk.

8. Z jakiego powodu część kandydatów nie została zakwalifikowana na listę ekspertów ds. Polonii i Polaków za granicą? Proszę o przedstawienie szczegółowych uzasadnień dotyczących poszczególnych osób. Czy takie uzasadnienia znajdują się na liście rekomendacji przedstawionej osobie podejmującej decyzję?

9. Kiedy eksperci rozpoczęli prace nad opiniowaniem ofert (proszę o datę dzienną)?

10. Ile ofert średnio otrzymał każdy z ekspertów do zaopiniowania?

11. Jaki termin zakończenia prac otrzymali eksperci (proszę o podanie liczby dni)?

12. Czy eksperci zakończyli prace związane z opiniowaniem ofert przed przekazaniem odpowiedzialności za rozstrzygnięcie konkursu do MSZ?

13. Jaki był łączny koszt pracy ww. ekspertów?

14. Która instytucja (KPRM czy MSZ) jest stroną umowy z ekspertami i która zapłaci za pracę ekspertów?