Interpelacja w sprawie przyszłości Narodowego Instytutu Kultury i Dziedzictwa Wsi

Szanowny Panie Ministrze,

Narodowy Instytut Kultury i Dziedzictwa Wsi, powołany w 2019 roku, pełni ważną rolę w dokumentowaniu, popularyzowaniu i poszerzaniu wiedzy o kulturze mieszkańców obszarów wiejskich. Instytucja ta nawiązuje do tradycji Państwowego Instytutu Kultury Wsi z lat 30. XX wieku i jest spadkobiercą Centralnej Biblioteki Rolniczej im. Michała Oczapowskiego. Jej zadania koncentrują się wokół szeroko rozumianej działalności kulturalnej, związanej z ochroną dziedzictwa wsi i promowaniem kultury ludowej.

Mimo tak jasno zdefiniowanego profilu działalności, Narodowy Instytut Kultury i Dziedzictwa Wsi podlega nadzorowi Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Jest to sytuacja, która może wydawać się nieuzasadniona, ponieważ instytucje kultury o znaczeniu narodowym, finansowane z budżetu państwa, tradycyjnie nadzorowane są przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Ministerstwo to, z racji swoich kompetencji, doświadczenia i zaplecza, wydaje się naturalnym organizatorem dla takich instytucji, zapewniając im odpowiednie wsparcie i warunki do działania.

Fakt, że to Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi nadzoruje instytucję kultury, jaką jest Narodowy Instytut Kultury i Dziedzictwa Wsi, może być postrzegany jako równie nieadekwatny, jak gdyby Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego zaczęło podejmować decyzje w sprawach typowo rolniczych, na przykład dotyczących limitów produkcji mleka czy wyznaczania dopłat do upraw rolnych. Tego typu kompetencje są przecież zastrzeżone dla ministerstwa odpowiedzialnego za rolnictwo i rozwój obszarów wiejskich, a ich przekazanie do resortu kultury budziłoby zdziwienie i nieporozumienia.

Podobnie obecna sytuacja, w której instytucja o charakterze wyraźnie kulturalnym podlega resortowi rolnictwa, może wydawać się niewłaściwa i mało efektywna. Wydaje się, że przekazanie nadzoru nad Narodowym Instytutem Kultury i Dziedzictwa Wsi do Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego mogłoby przynieść lepsze efekty zarówno dla samej instytucji, jak i dla realizacji jej misji.

W związku z powyższym, proszę o odpowiedzi na następujące pytania.

1. Czy Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi uważa, że jest szczególnie predestynowane do nadzorowania Narodowego Instytutu Kultury i Dziedzictwa Wsi, mimo że jego działalność wpisuje się w zakres kompetencji Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego?

2. Czy kierownictwo Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi rozważało kiedykolwiek przekazanie nadzoru nad tą instytucją Ministerstwu Kultury i Dziedzictwa Narodowego? Jeśli tak, jakie były wyniki tych analiz?

3. Jakie korzyści Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi widzi w utrzymywaniu nadzoru nad instytucją kulturalną, której główne zadania nie są związane z polityką rolną?

4. Czy obecnie prowadzone są rozmowy dotyczące ewentualnego przekazania nadzoru nad Narodowym Instytutem Kultury i Dziedzictwa Wsi do Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego?

Z poważaniem

Krzysztof Piątkowski Poseł na Sejm RP