Interpelacja w sprawie nadmiernego spożycia cukru w napojach
Data wpływu: 2025-07-08
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Poseł Sachajko wyraża zaniepokojenie nadmiernym spożyciem cukru w napojach, szczególnie wśród dzieci i młodzieży, i pyta o działania Ministerstwa Zdrowia mające na celu ograniczenie tego zjawiska, w tym o ocenę podatku cukrowego i planowane zmiany w polityce fiskalnej. Pyta także o regulacje dotyczące dostępności słodkich napojów w szkołach.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie nadmiernego spożycia cukru w napojach Interpelacja nr 10815 do ministra zdrowia w sprawie nadmiernego spożycia cukru w napojach Zgłaszający: Jarosław Sachajko Data wpływu: 08-07-2025 Szanowna Pani Minister, problem nadmiernego spożycia cukru, szczególnie tego zawartego w napojach, jest jednym z najważniejszych wyzwań współczesnej polityki zdrowotnej. Liczne badania potwierdzają jednoznaczny związek pomiędzy spożyciem słodzonych napojów a wzrostem otyłości, szczególnie wśród dzieci i młodzieży.
Cukier zawarty w napojach jest także powszechnie uważany przez środowiska medyczna za jedną z najważniejszych przyczyn wzrostu zachorowań na cukrzycę typu 2. Zgodnie z raportem Światowej Organizacji Zdrowia z 2022 roku wysokie spożycie cukru, szczególnie w postaci napojów, prowadzi do istotnego zwiększenia ryzyka otyłości wśród młodzieży. Dane Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego - PZH z 2023 wskazują, że w Polsce odsetek młodzieży z nadwagą lub otyłością wynosi już ponad 25%.
Jest to skala, która musi budzić uzasadniony niepokój i spowodować potrzebę podjęcia przez władze proaktywnych działań w zakresie zwalczania przyczyn wzrostu otyłości wśród najmłodszych oraz promowania na różne sposoby zdrowszego trybu życia i zdrowszego odżywiania. Najnowsze dane przedstawione w raporcie Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego - PZH z czerwca 2025 roku powinny skłonić do szybkiego działania. W opracowaniu „Sytuacja zdrowotna ludności Polski i jej uwarunkowania 2025” wskazano, że częste spożywanie napojów słodzonych przez dzieci w wieku wczesnoszkolnym jest już zjawiskiem powszechnym.
Wyniki przeprowadzanych badań wskazują, że ponad 60 procent dzieci sięga po nie nawet kilka razy w tygodniu, a około 10 procent spożywa je już codziennie. W Rządowym Centrum Legislacji 18 czerwca 2025 roku opublikowano projekt zmiany rozporządzenia dotyczącego sprzedaży i stosowania środków spożywczych w jednostkach systemu oświaty. Krok ten należy ocenić pozytywnie w świetle przytaczanych wcześniej danych. Projekt przewiduje m.in. obniżenie limitu zawartości cukru w napojach przygotowywanych na miejscu. Ważne jest jednak, aby objąć regulacjami także gotowe słodzone napoje sprzedawane w sklepikach i automatach.
Stanowią one istotne źródło cukru w diecie dzieci. Bez ich uwzględnienia trudno będzie skutecznie poprawić nawyki żywieniowe uczniów. Badania opublikowane przez American Diabetes Association wskazują na bezpośrednią korelację między spożyciem słodzonych napojów a znacznym wzrostem ryzyka rozwoju cukrzycy typu 2. Jak wskazują eksperci, cukier pochodzący z napojów ma jeszcze bardziej negatywne skutki zdrowotne niż cukier spożywany w formie sypkiej. Światowa Organizacja Zdrowia zaleca ograniczenie spożycia wolnych cukrów do poziomu niższego niż 10% całkowitego dziennego zapotrzebowania na energię.
Oznacza to, że zgodnie z wytycznymi WHO maksymalna dzienna zalecana dawka słodkich napojów wynosi 250 ml dziennie. Polska, mimo wdrożenia kilka lat temu tzw. podatku cukrowego, w dalszym ciągu nie posiada systemowych rozwiązań w zakresie m.in. regulacyjnym czy fiskalnym, które w kompleksowy sposób realizowałyby potrzeby polityki zdrowotnej państwa w zakresie ograniczania spożycia cukru, szczególnie pochodzącego z napojów.
Co więcej, chociażby przepisy regulujące stawki podatku VAT zawierają, kompletnie niezrozumiałe z punktu widzenia zdrowia publicznego, preferencyjne traktowanie napojów słodzonych (zawierających co najmniej 20% soków) względem np. wody mineralnej. Także przepisy ustawy o podatku cukrowym wymagają zmian legislacyjnych, które powinny zostać oparte na szczegółowej ocenie skutków obowiązywania tych regulacji w ostatnich latach.
W odpowiedzi na interpelację nr 9733 w sprawie obowiązujących stawek podatku VAT na produkty spożywcze Ministerstwo Zdrowia wskazało, że wielokrotnie w korespondencji z Ministerstwem Finansów „deklarowało chęć współpracy przy pracach dotyczących identyfikacji produktów spożywczych, dla których rekomendowana byłaby zmiana stawki VAT ze względu na ich wpływ na zdrowie (tzn. zawierające znaczne ilości cukrów prostych, soli bądź tłuszczu)”.
Poseł Jarosław Sachajko pyta o szczegóły dotyczące funkcjonujących i planowanych centrów integracji cudzoziemców (CIC) oraz ośrodków dla cudzoziemców w Polsce, włączając ich liczbę, lokalizację, status prawny, finansowanie oraz koszty związane z paktem migracyjnym. Poseł wyraża zaniepokojenie brakiem przejrzystości i dostępu do pełnych informacji na temat infrastruktury migracyjnej i integracyjnej w Polsce.
Posłowie wyrażają zaniepokojenie stanem technicznym pojazdów zarejestrowanych za granicą, które nie podlegają polskim badaniom technicznym, co wpływa na bezpieczeństwo ruchu drogowego. Pytają ministra o dane dotyczące wypadków spowodowanych przez cudzoziemców i o planowane działania mające na celu poprawę bezpieczeństwa i równości wobec wszystkich użytkowników dróg.
Posłowie pytają o postęp prac nad projektem ustawy UC95, mającej na celu wprowadzenie abolicji dla właścicieli ciągników rolniczych marki Belarus, i wyrażają zaniepokojenie opóźnieniami. Domagają się szczegółowego harmonogramu prac i wyjaśnień dotyczących zgłoszonych uwag.
Poseł pyta o szczegółowy zakres i zasady polskiej pomocy energetycznej dla Ukrainy, wyrażając zaniepokojenie brakiem przejrzystości i sprzecznymi komunikatami dotyczącymi kosztów i finansowania tej pomocy. Domaga się rzetelnej informacji na temat skali, kosztów i źródeł finansowania tej pomocy, aby uniknąć manipulacji opinią publiczną.
Poseł Jarosław Sachajko interweniuje w sprawie katastrofalnej sytuacji bezdomnych zwierząt w Polsce, wskazując na nieskuteczność obecnych rozwiązań i apeluje o poparcie poselskiego projektu ustawy (druk nr 836) oraz wprowadzenie ogólnopolskiego programu dofinansowania kastracji i sterylizacji. Pyta ministra o poparcie dla ustawy, wsparcie dla gmin oraz analizę kosztów kastracji w porównaniu z utrzymaniem schronisk.
Projekt ustawy zakłada wprowadzenie dobrowolności stosowania Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF) dla mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP). Nowelizacja ma na celu odciążenie tych podmiotów od kosztów związanych z wdrożeniem i funkcjonowaniem obowiązkowego KSeF, który według wnioskodawców stanowi dodatkowe obciążenie i ryzyko dla najmniejszych firm. Autorzy argumentują, że KSeF jest niedopracowany, zagraża stabilności gospodarki i narusza zasadę zaufania do przedsiębiorcy. Zmiana ta ma być trwała i niezależna od czasowych zwolnień, przywracając stan zgodny z prawem UE, które chroni dobrowolność wyboru formy faktury.
Projekt ustawy wprowadza zmiany w ustawie Ordynacja Podatkowa oraz w szeregu innych ustaw podatkowych, mające na celu uszczelnienie systemu podatkowego, usprawnienie kontroli podatkowych i postępowań podatkowych oraz dostosowanie przepisów do aktualnych potrzeb i praktyki. Kluczowe zmiany obejmują m.in. modyfikacje zasad dotyczących nadpłat podatkowych, terminy zwrotów, procedury zaliczania wpłat, a także definicje i obowiązki związane ze schematami podatkowymi (MDR). Celem zmian jest m.in. zwiększenie efektywności poboru podatków, ograniczenie możliwości unikania opodatkowania oraz zapewnienie większej jasności i spójności przepisów podatkowych. Nowelizacja ma także na celu dostosowanie polskich przepisów do prawa Unii Europejskiej w zakresie raportowania schematów podatkowych.
Projekt ustawy wprowadza obowiązek stosowania kas rejestrujących przez przewoźników i operatorów publicznego transportu zbiorowego wykonujących przewozy w transporcie kolejowym od 1 kwietnia 2027 roku. Dodatkowo, warunek otrzymania dopłaty (z art. 55 ust. 11 pkt 2 ustawy o publicznym transporcie zbiorowym) będzie stosowany wobec tych podmiotów również od 1 kwietnia 2027 roku. Ustawa wchodzi w życie z dniem następującym po ogłoszeniu, ale z mocą wsteczną od 1 stycznia 2026 r. Ma to na celu uszczelnienie systemu rozliczeń i ewidencji w transporcie kolejowym.
Projekt ustawy nowelizuje ustawę o wymianie informacji podatkowych z innymi państwami oraz niektóre inne ustawy. Zmiany dotyczą głównie doprecyzowania procedur z zakresu przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu (AML/CFT) w odniesieniu do dostawców usług w zakresie kryptoaktywów, nakładając na nich obowiązek stosowania środków bezpieczeństwa finansowego wobec klienta. Dodatkowo, ustawa wprowadza zmiany w odniesieniu do okresów sprawozdawczych, ustalając datę graniczną dla niektórych z nich na 31 grudnia 2027 r. Celem nowelizacji jest uszczelnienie systemu wymiany informacji podatkowych i dostosowanie go do zmieniającego się krajobrazu finansowego, w szczególności w kontekście kryptoaktywów.
Projekt ustawy nowelizuje ustawę o wymianie informacji podatkowych z innymi państwami oraz niektóre inne ustawy. Wprowadza zmiany mające na celu wdrożenie dyrektyw UE dotyczących współpracy administracyjnej w dziedzinie opodatkowania, automatycznej wymiany informacji o sprzedawcach platform internetowych i użytkownikach kryptoaktywów. Ustawa nakłada nowe obowiązki na operatorów platform internetowych i dostawców usług w zakresie kryptoaktywów w zakresie raportowania informacji podatkowych. Dotyczy to również zasad kontroli wykonywania tych obowiązków. Dodatkowo, reguluje automatyczną wymianę informacji dotyczących opodatkowania wyrównawczego.