Interpelacja w sprawie weryfikacji realnej gotowości obronnej Rzeczypospolitej Polskiej - "Chcesz pokoju, szykuj się do wojny"

Szanowny Panie Ministrze,

od starożytności wiadomo, że trwały pokój wymaga siły zdolnej do odstraszania agresora. Maksymę: „Si vis pacem, para bellum“ – „Chcesz pokoju, szykuj się do wojny“ – zapisał Wegecjusz już w IV w. n.e. Historia ostatnich 100 lat dowodzi, że państwa nieprzygotowane do obrony płacą za to najwyższą cenę.

We wrześniu 1939 roku Polska dysponowała odwagą żołnierza i wolą walki, ale brakowało jej nowoczesnego sprzętu, odpowiednich zapasów amunicji, rozbudowanej obrony przeciwlotniczej i sprawnego systemu mobilizacji. Choć mobilizacja była planowana na 1 września, część jednostek nie osiągnęła gotowości bojowej. Efektem był szybki upadek kampanii mimo determinacji obrońców.

W 2022 roku Ukraina uniknęła błyskawicznego upadku głównie dzięki przygotowaniom prowadzonym od 2014 r.: rozbudowie obrony terytorialnej, zwiększeniu rezerw osobowych, zabezpieczeniu broni przeciwpancernej i przeciwlotniczej oraz intensywnemu szkoleniu. Mimo to braki w amunicji i obronie powietrznej spowodowały ogromne straty i utratę części terytorium.

Przykład Finlandii z wojny zimowej (1939–1940) pokazuje, że nawet znacznie słabszy kraj może zadać agresorowi potężne straty, jeśli jest dobrze przygotowany logistycznie, ma wyszkoloną rezerwę, rozbudowaną infrastrukturę obronną i wysoki poziom mobilizacji społecznej.

Współczesne zagrożenia i niedociągnięcia

Polska jest państwem frontowym NATO, graniczącym z Federacją Rosyjską (obwód królewiecki) i Białorusią – państwem faktycznie kontrolowanym przez Kreml. W przypadku agresji Polska będzie musiała utrzymać się przez pierwsze tygodnie konfliktu w oparciu o własne zasoby, zanim nadejdzie realna pomoc sojusznicza.

Tymczasem raporty ekspertów (m.in. Stockholm International Peace Research Institute, analizy NATO Defence Planning Process, raporty NIK) wskazują na poważne braki:

Amunicja – przy intensywności podobnej do frontu w Donbasie Polska zużywałaby 5–7 tys. pocisków artyleryjskich dziennie; obecne zapasy mogłyby wystarczyć na kilkanaście dni pełnoskalowych działań. Produkcja zbrojeniowa – ograniczone moce, zależność od komponentów zagranicznych, brak planów ciągłości produkcji w warunkach wojennych. Obrona powietrzna – systemy Wisła i Narew są w trakcie wdrażania; wciąż brakuje wystarczającej liczby baterii krótkiego i bardzo krótkiego zasięgu. Mobilizacja – brak jasnych danych o czasie gotowości rezerw; w najlepszych armiach NATO standard to 24–72 godziny. Infrastruktura krytyczna – NIK w 2023 r. stwierdziła poważne braki w zabezpieczeniu energetyki, systemów wodnych i telekomunikacji. Cyberbezpieczeństwo – liczba incydentów wzrosła w 2024 r. o ponad 60% r./r.

Porównania międzynarodowe

Finlandia – 900 tys. rezerwy wojskowej przy populacji 5,5 mln, zapasy amunicji pozwalają na miesiące działań, a czas mobilizacji armii to 24–48h, pokrycie schronami istnieje dla ponad 80% ludności. Izrael – 465 tys. rezerwy wojskowej przy populacji 9 mln, zapasy amunicji pozwalają na miesiące działań, a czas mobilizacji armii to 24 h, pokrycie schronami istnieje dla ponad 90% ludności. Polska – rezerwy wojskowe są na poziomie poniżej 10% populacji w wieku poborowym, jeżeli chodzi o amunicję, to zgodnie z doniesieniami medialnymi wystarczy na kilkanaście dni obrony, a schronów wystarczy dla ok. 3% ludności.

Dane te pokazują, że Polska znacząco odstaje od państw, które skutecznie odstraszają potencjalnych agresorów.

W obliczu realnego zagrożenia ze strony Federacji Rosyjskiej i Białorusi, a także niestabilnej sytuacji globalnej, konieczne jest uzyskanie od rządu jasnej, kompletnej i liczbowej informacji:

1. Czy Wojsko Polskie ma zdolność do samodzielnej obrony przez pierwsze tygodnie wojny? 2. Czy zapasy, infrastruktura i system mobilizacji odpowiadają standardom państw frontowych? 3. Czy plany obrony uwzględniają realia współczesnego pola walki?

W związku z powyższym uprzejmie proszę Pana Ministra o szczegółową odpowiedź na każde pytanie oddzielnie: