Interpelacja w sprawie obietnicy odebrania 800+ ukraińskim uchodźcom złożonej przez polityków PO oraz postulatu PSL, aby odbierać to świadczenie również polskim dzieciom, których rodzic nie pracuje

Szanowny Panie Premierze,

zgodnie z zasadą odpowiedzialności państwa, polska pomoc socjalna powinna być kierowana do polskich obywateli. To wobec nich Rzeczpospolita Polska ma obowiązek szczególnej troski, wsparcia i solidarności. Migranci ekonomiczni, którzy dobrowolnie przybywają do Polski w poszukiwaniu lepszych warunków życia, nie mogą być traktowani na równi z obywatelami naszego kraju, ani korzystać ze świadczeń socjalnych, które finansowane są ze środków publicznych, pochodzących z podatków polskich obywateli.

W zupełnie innej sytuacji znajdują się uchodźcy wojenni. Już po tragedii II wojny światowej społeczność międzynarodowa – także państwa komunistyczne, w tym Polska – podpisała Konwencję dotyczącą statusu uchodźców z dnia 28 lipca 1951 r. (Dz. U. 1991 nr 119 poz. 515) oraz uzupełniający ją Protokół nowojorski z 31 stycznia 1967 r. (Dz. U. 1991 nr 119 poz. 517) . Z kolei Unia Europejska po wojnie w Jugosławii przyjęła dyrektywę Rady 2001/55/WE z dnia 20 lipca 2001 r. , ustanawiającą minimalne standardy udzielania tymczasowej ochrony w przypadku masowego napływu uchodźców. Po rozpoczęciu wojny kinetycznej na Ukrainie dyrektywa ta została zastosowana i zaktualizowana poprzez Decyzję Wykonawczą Rady (UE) 2022/382 z dnia 4 marca 2022 r. , która obliguje państwa członkowskie, w tym Polskę, do objęcia opieką osób uciekających przed wojną. Ten obowiązek wypełniamy, zapewniając wsparcie naszym sąsiadom z Ukrainy, którzy w zdecydowanej większości (68% - zgodnie z odpowiedzą ministra Macieja Duszczyka na moją interpelację nr 7798) podjęli pracę i starają się sami utrzymywać swoje rodziny, przyczyniając się jednocześnie do rozwoju polskiej gospodarki.

Problem pojawia się w dyskusji politycznej dotyczącej programu „Rodzina 800+” . Już w kampanii wyborczej 2023 roku w przestrzeni publicznej pojawiła się propozycja, aby świadczenie to przysługiwało wyłącznie rodzinom, w których przynajmniej jeden z rodziców pracuje. Jako pierwsi tę kwestię podnosili politycy PSL, już wówczas postulując ograniczanie świadczenia także wobec polskich dzieci.

17 stycznia 2025 r. Rafał Trzaskowski, kandydujący na prezydenta, postulował, aby świadczenie 800+ przysługiwało ukraińskim dzieciom, których matki pracują. Następnie deklarację tę poparł Pan Premier, a później włączył do swoich obietnic Pan Karol Nawrocki. Oddzielnym tematem jest niezrozumiała dyskryminacja wiceprzewodniczącego Platformy Obywatelskiej Rafała Trzaskowskiego ze względu na narodowość, skierowana precyzyjnie przeciwko Ukraińcom.

Zwracam uwagę Pana Premiera na następujące kwestie:

Świadczenia socjalne powinny służyć polskim rodzinom i rzeczywistym uchodźcom wojennym , których przyjęcie jest zobowiązaniem prawnym Polski. Nie ma natomiast uzasadnienia, by utrzymywać w ramach systemu socjalnego migrantów ekonomicznych , którzy – jak pamiętamy – w dużej mierze przybyli do Europy po decyzji kanclerz Angeli Merkel z 2015 roku. Polska, jako państwo odpowiedzialne, powinna oddzielić te dwie kategorie i skoncentrować wsparcie na obywatelach oraz tych, którzy uciekają przed wojną i prześladowaniami.

W związku z powyższym kieruję do Pana Premiera następujące pytania: