Interpelacja w sprawie stosowania przepisów regulujących wybór ryczałtu od dochodów spółek (tzw. estońskiego CIT)
Data wpływu: 2025-12-09
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Poseł Mateusz Bochenek krytykuje restrykcyjne podejście organów podatkowych (Dyrektora KIS) do interpretacji przepisów dotyczących estońskiego CIT, w szczególności w kwestii terminu podpisywania sprawozdań finansowych, co prowadzi do nieproporcjonalnych sankcji dla podatników. Pyta o uzasadnienie takiego formalistycznego stanowiska, które może prowadzić do upadłości firm i jest sprzeczne z duchem prawa podatkowego.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie stosowania przepisów regulujących wybór ryczałtu od dochodów spółek (tzw. estońskiego CIT) Interpelacja nr 14128 do ministra finansów i gospodarki w sprawie stosowania przepisów regulujących wybór ryczałtu od dochodów spółek (tzw. estońskiego CIT) Zgłaszający: Mateusz Bochenek Data wpływu: 09-12-2025 Szanowny Panie Ministrze, do mojego biura poselskiego zgłosił się obywatel, który przedstawił problem dotyczący praktyki stosowania przepisów regulujących wybór ryczałtu od dochodów spółek (tzw.
estońskiego CIT), w szczególności w sytuacjach, gdy wybór tej formy opodatkowania następuje w trakcie roku podatkowego. Poniżej przekazuję treść pisma i pytania, jakie otrzymałem, z prośbą o odpowiedź. Począwszy od 1 stycznia 2022 roku, ryczałt od dochodów spółek, potocznie zwany estońskim CIT-em, zyskał na popularności jako fakultatywna forma opodatkowania CIT. Podstawowym założeniem tej regulacji było odroczenie zapłaty podatku dochodowego do momentu dystrybucji zysku na rzecz wspólników, co miało na celu wspieranie inwestycji i zwiększenie płynności finansowej przedsiębiorstw.
Łatwo zauważyć, że poziom opodatkowania spółki, która wybrała estoński CIT, może być znacząco różny od poziomu opodatkowania klasycznym CIT. Jest to tym bardziej widoczne, im większa część zysku wypracowanego przez spółkę jest w niej zatrzymywana. Niestety, ta różnica oznacza, że jakiekolwiek uchybienia i błędy podatnika związane z wejściem na estoński CIT mogą skutkować obowiązkiem dopłaty bardzo wysokiego, najczęściej zupełnie niespodziewanego podatku.
Istotny problem dotyczy podatników, którzy przez lata korzystają z opodatkowania estońskim CIT, nie będąc świadomymi ewentualnych uchybień sprzed kilku lat, gdy wybierali tę formę opodatkowania. W takim wypadku, jeżeli w trakcie czynności sprawdzających czy kontroli podatkowej okaże się, że podatnik nie wybrał skutecznie opodatkowania ryczałtem od dochodów spółek (tj. zawiadomienie ZAW-RD zostanie uznane za bezskuteczne), to zaległość podatkowa może dotyczyć setek milionów złotych. Wszak mowa tu o 19% podatku od zysku spółki z ostatnich lat podatkowych, powiększonych o odsetki ustawowe i ryzyko sankcji karnoskarbowych.
Jak wskazują eksperci, w wielu przypadkach (o ile nie w większości) będzie to oznaczało upadłość takiej spółki, likwidację miejsc pracy i źródła wpływów podatkowych. Konsekwencje te są całkowicie nieproporcjonalne do wagi uchybienia. Co istotne, wyboru estońskiego CIT można dokonać także w trakcie roku podatkowego. Możliwość ta wynika z art. 28j ust. 5 ustawy o CIT, który stanowi, że zawiadomienie ZAW-RD może zostać złożone, jeżeli na ostatni dzień miesiąca poprzedzającego pierwszy miesiąc opodatkowania ryczałtem podatnik zamknie księgi rachunkowe oraz sporządzi sprawozdanie finansowe zgodnie z przepisami o rachunkowości.
Celem sporządzenia tego sprawozdania jest wyodrębnienie kwoty zysków niepodzielonych i niepokrytych strat z okresu przed przejściem na ryczałt, co ma fundamentalne znaczenie dla prawidłowych rozliczeń podatkowych. W kontekście tego przepisu trzeba wskazać, że sprawozdanie to nie jest sprawozdaniem rocznym w rozumieniu art. 53 ustawy o rachunkowości (UoR). Sprawozdanie sporządzone w trybie art. 28j ust. 5 ustawy o CIT jest sprawozdaniem śródrocznym, które nie podlega zatwierdzeniu przez zgromadzenie wspólników ani też badaniu biegłego rewidenta czy złożeniu do KRS.
Jak potwierdził to minister finansów w odpowiedzi na interpelację nr 7087, zamknięcie ksiąg rachunkowych na potrzeby przejścia na estoński CIT stanowi zamknięcie ksiąg na inny dzień bilansowy określony w art. 12 ust. 2 pkt 7 UoR. Mając na uwadze, że art. 28j ust. 5 ustawy o CIT wymaga „sporządzenia sprawozdania finansowego zgodnie z przepisami o rachunkowości”, kluczowe pozostaje rozróżnienie między „sporządzeniem” (rozumianym jako merytoryczne i techniczne stworzenie pliku z odpowiednią strukturą) a „podpisaniem” (rozumianym jako formalna akceptacja).
Wbrew tej dychotomii i literalnej treści przepisu utrwaliła się restrykcyjna linia interpretacyjna organów podatkowych (dyrektora KIS), zgodnie z którą niedochowanie terminu na podpisanie sprawozdania finansowego ma automatycznie powodować nieskuteczność wyboru estońskiego CIT. Organy podatkowe, w tym dyrektor KIS (w licznych interpretacjach indywidualnych, na przykład z dnia 28 lutego 2025 r., znak: 0111-KDIB1-3.4010.65.2025.2.ZK), a także niestety Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w wyroku z dnia 17 czerwca 2025 r., sygn. akt I SA/Bd 235/25, przyjmują skrajnie formalistyczne podejście.
Posłanka Ewa Kołodziej pyta ministra zdrowia o dostępność edukacji diabetologicznej dla pacjentów pierwszorazowych z cukrzycą w poradniach diabetologicznych oraz o plany ministerstwa dotyczące poprawy tej sytuacji. Wyraża zaniepokojenie ograniczonym dostępem do kompleksowej edukacji, co negatywnie wpływa na zdrowie pacjentów.
Poseł zgłasza nieprawidłowości w przebiegu specjalizacji i egzaminu specjalizacyjnego lekarza ortodonty, w tym brak odpowiedzi na pisma do Ministerstwa Zdrowia. Pyta o działania ministerstwa w celu wyjaśnienia sprawy i aktualny status tej sprawy.
Posłowie pytają ministra infrastruktury o plany dotyczące utrzymania statusu drogi krajowej dla odcinka Tychy - Bielsko-Biała (dotychczasowa DK1) po otwarciu drogi ekspresowej S1, obawiając się negatywnych konsekwencji przekazania tego odcinka samorządowi. Podnoszą argumenty o kluczowej roli tego odcinka w ruchu regionalnym i ponadregionalnym oraz proponują włączenie go do drogi krajowej nr 86.
Poseł pyta o stabilność finansowania programu "Asystent osobisty osoby z niepełnosprawnością", kryteria naboru uczestników oraz uproszczenie procedur przyznawania usług asystenckich, a także o postęp prac nad rozszerzeniem dodatku do renty socjalnej. Poseł wyraża zaniepokojenie potencjalnymi problemami z dostępem do wsparcia i nierównym traktowaniem osób z niepełnosprawnościami.
Posłowie interweniują w sprawie aktualizacji "Polityki energetycznej Polski do 2040 roku", podkreślając konieczność uwzględnienia realiów krajowych, bezpieczeństwa dostaw energii i perspektywy regionów górniczych. Kwestionują brak strategicznego wymiaru aktualnych działań i pytają o uwzględnienie postulatów regionów górniczych w procesie transformacji energetycznej.
Projekt ustawy zakłada wprowadzenie dobrowolności stosowania Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF) dla mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP). Nowelizacja ma na celu odciążenie tych podmiotów od kosztów związanych z wdrożeniem i funkcjonowaniem obowiązkowego KSeF, który według wnioskodawców stanowi dodatkowe obciążenie i ryzyko dla najmniejszych firm. Autorzy argumentują, że KSeF jest niedopracowany, zagraża stabilności gospodarki i narusza zasadę zaufania do przedsiębiorcy. Zmiana ta ma być trwała i niezależna od czasowych zwolnień, przywracając stan zgodny z prawem UE, które chroni dobrowolność wyboru formy faktury.
Projekt ustawy wprowadza zmiany w ustawie Ordynacja Podatkowa oraz w szeregu innych ustaw podatkowych, mające na celu uszczelnienie systemu podatkowego, usprawnienie kontroli podatkowych i postępowań podatkowych oraz dostosowanie przepisów do aktualnych potrzeb i praktyki. Kluczowe zmiany obejmują m.in. modyfikacje zasad dotyczących nadpłat podatkowych, terminy zwrotów, procedury zaliczania wpłat, a także definicje i obowiązki związane ze schematami podatkowymi (MDR). Celem zmian jest m.in. zwiększenie efektywności poboru podatków, ograniczenie możliwości unikania opodatkowania oraz zapewnienie większej jasności i spójności przepisów podatkowych. Nowelizacja ma także na celu dostosowanie polskich przepisów do prawa Unii Europejskiej w zakresie raportowania schematów podatkowych.
Projekt ustawy wprowadza obowiązek stosowania kas rejestrujących przez przewoźników i operatorów publicznego transportu zbiorowego wykonujących przewozy w transporcie kolejowym od 1 kwietnia 2027 roku. Dodatkowo, warunek otrzymania dopłaty (z art. 55 ust. 11 pkt 2 ustawy o publicznym transporcie zbiorowym) będzie stosowany wobec tych podmiotów również od 1 kwietnia 2027 roku. Ustawa wchodzi w życie z dniem następującym po ogłoszeniu, ale z mocą wsteczną od 1 stycznia 2026 r. Ma to na celu uszczelnienie systemu rozliczeń i ewidencji w transporcie kolejowym.
Projekt ustawy nowelizuje ustawę o wymianie informacji podatkowych z innymi państwami oraz niektóre inne ustawy. Zmiany dotyczą głównie doprecyzowania procedur z zakresu przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu (AML/CFT) w odniesieniu do dostawców usług w zakresie kryptoaktywów, nakładając na nich obowiązek stosowania środków bezpieczeństwa finansowego wobec klienta. Dodatkowo, ustawa wprowadza zmiany w odniesieniu do okresów sprawozdawczych, ustalając datę graniczną dla niektórych z nich na 31 grudnia 2027 r. Celem nowelizacji jest uszczelnienie systemu wymiany informacji podatkowych i dostosowanie go do zmieniającego się krajobrazu finansowego, w szczególności w kontekście kryptoaktywów.
Projekt ustawy nowelizuje ustawę o wymianie informacji podatkowych z innymi państwami oraz niektóre inne ustawy. Wprowadza zmiany mające na celu wdrożenie dyrektyw UE dotyczących współpracy administracyjnej w dziedzinie opodatkowania, automatycznej wymiany informacji o sprzedawcach platform internetowych i użytkownikach kryptoaktywów. Ustawa nakłada nowe obowiązki na operatorów platform internetowych i dostawców usług w zakresie kryptoaktywów w zakresie raportowania informacji podatkowych. Dotyczy to również zasad kontroli wykonywania tych obowiązków. Dodatkowo, reguluje automatyczną wymianę informacji dotyczących opodatkowania wyrównawczego.