← Archiwum interpelacji

Interpelacja nr 4343

Interpelacja w sprawie likwidacji Departamentu Restytucji Dóbr Kultury

Data wpływu: 2024-08-13

Załączniki: 5

Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.

Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.

Streszczenie sprawy

Poseł Wojciech Szarama pyta Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego o powody likwidacji Departamentu Restytucji Dóbr Kultury, podkreślając jego dotychczasowe sukcesy w odzyskiwaniu polskich dzieł sztuki. Uważa tę decyzję za szkodliwą dla procesu restytucji.

Fragment treści interpelacji

HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript

Interpelacja w sprawie likwidacji Departamentu Restytucji Dóbr Kultury Interpelacja nr 4343 do ministra kultury i dziedzictwa narodowego w sprawie likwidacji Departamentu Restytucji Dóbr Kultury Zgłaszający: Wojciech Szarama Data wpływu: 13-08-2024 Na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej (M.P. 2002 nr 23 poz. 398, 2003 nr 23 poz. 337, 2004 nr 12 poz. 182, 2005 nr 16 poz. 263, nr 42 poz. 556, nr 66 poz. 912, nr 76 poz. 1062, 2006 nr 15 poz. 194 oraz 2007 nr 23 poz. 253 kieruję do Pani Minister interpelację w sprawie likwidacji Departamentu Restytucji Dóbr Kultury.

W styczniu 2022 roku w ramach Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego utworzono Departament Restytucji Dóbr Kultury. Nowy departament przejął obowiązki dotychczasowego Wydziału do Spraw Restytucji Dóbr Kultury w Departamencie Dziedzictwa Kulturowego za Granicą i Strat Wojennych. Dokonana zmiana miała na celu powołanie silniejszego podmiotu, wzmocnionego dodatkowymi etatami, co zintensyfikować miało prace związane z odzyskiwaniem polskich dzieł sztuki zagrabionych w czasie II wojny światowej przez państwa: niemieckie i rosyjskie.

Wśród regulaminowych zadań departamentu wymienić należy bowiem przede wszystkim inicjowanie, koordynowanie i prowadzenie poszukiwań utraconych dóbr kultury, w szczególności przez kwerendy archiwalne i biblioteczne oraz monitoring rynku sztuki i zdigitalizowanych zasobów zbiorów publicznych w kraju i za granicą. Jeszcze w roku 2022, czyli w pierwszym roku istnienia departamentu, prowadził on 130 spraw restytucyjnych w 15 krajach na 4 kontynentach.

Były wśród nich zarówno wnioski restytucyjne do Rosji, które zapewne pozostaną otwartymi sprawami restytucyjnymi jeszcze przez wiele lat, jak i sprawy, w których pracownicy departamentu zakończyli już rozmowy i oczekiwali na realizację decyzji o zwrocie. Departament Restytucji Dóbr Kultury był także stroną kilkunastu procesów sądowych. Odzyskiwanie dzieł sztuki było jednym z priorytetów rządu Mateusza Morawieckiego – w ciągu ostatnich ośmiu lat wróciło do Polski prawie 700 dzieł sztuki i było to olbrzymie zwiększenie efektywności działań restytucyjnych.

Tylko w latach 2023-2024, w wyniku działań zainicjowanych i prowadzonych przez Departament Restytucji Dóbr Kultury, do Polski wróciły między innymi „Portret Adama Stanisława Naruszewicza“ i grafika „Dama z wachlarzem“ z kolekcji Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie, litografia „Królewska Huta“ Ernsta Wilhelma Knippela ze zbiorów Muzeum Śląskiego w Katowicach, obrazy – „Mater Dolorosa“ oraz „Ecce Homo“ – zagrabione przez Niemców w czasie II wojny światowej ze zbiorów Zamku Ordynacji Czartoryskich w Gołuchowie czy obraz „Portret starszego mężczyzny w peruce, z laską“ Godfrieda Schalckena oraz 11 innych odzyskanych obiektów, wśród nich 3 obrazy na płótnie, gwasz na papierze, XVIII-wieczna szklanica oraz zespół 6 fotografii, które trafiły do Muzeum Narodowego w Warszawie.

Dlatego też z olbrzymim zdziwieniem przyjąłem informację o przeprowadzonej przez Panią likwidacji Departamentu Restytucji Dóbr Kultury. Jest to decyzja szkodliwa dla procesu odzyskiwania zagrabionych Polsce dzieł sztuki. Reasumując powyższe, proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania: Czym kierowała się Pani, podejmując decyzję o likwidacji Departamentu Restytucji Dóbr Kultury? Czy podejmując taką decyzję, posiadała Pani jakiekolwiek analizy lub opinie rekomendujące takie działanie lub krytycznie oceniające działania departamentu?

Czy na taką decyzję miało wpływ niedawne międzyrządowe spotkanie konsultacyjne rządów Polski i Niemiec? Czy podjęta przez Panią decyzja została poprzedzona konsultacjami z istniejącymi w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego związkami zawodowymi? W jakiej formule zostanie odtworzony zespół zajmujący się restytucją polskich dzieł sztuki?

Inne interpelacje tego autora

Wojciech Szarama
2026-04-22
Interpelacja nr 16795: Interpelacja w sprawie obniżenia cen gazu LPG

Poseł Wojciech Szarama pyta Premiera, czy rząd podejmie interwencję w celu ustawowego obniżenia cen gazu LPG, które gwałtownie wzrosły pomimo obniżek podatków na inne paliwa. Pyta również, dlaczego dotychczas taka interwencja nie została podjęta, ignorując apel kierowców i Polskiej Izby Gazu Płynnego.

Zobacz szczegóły →
Wojciech Szarama
2026-03-23
Interpelacja nr 16135: Interpelacja w sprawie prac nad projektem regulacji tzw. prawa szlaku

Poseł Szarama pyta ministra sportu i turystyki o opinię ministerstwa na temat regulacji "prawa szlaku", które budzą kontrowersje wśród właścicieli gruntów na Podhalu, obawiających się naruszenia prawa własności. Poseł kwestionuje proponowane rozwiązania i pyta o plany ministerstwa w związku z konfliktem interesów.

Zobacz szczegóły →
Wojciech Szarama
2026-03-20
Interpelacja nr 16104: Interpelacja w sprawie trudnej sytuacji JSW KOKS SA

Poseł Szarama wyraża zaniepokojenie trudną sytuacją finansową JSW KOKS SA i pyta Premiera o planowane działania w celu wsparcia spółki oraz o postęp w finalizacji "umowy przerobowej". Podkreśla strategiczne znaczenie firmy dla regionu i kraju.

Zobacz szczegóły →
Wojciech Szarama
2025-12-10
Interpelacja nr 14158: Interpelacja w sprawie zmiany w przepisach dotyczących przejmowania spadków przez gminy

Poseł Wojciech Szarama pyta ministra sprawiedliwości o problemy związane z przejmowaniem spadków przez gminy obciążonych długami, co prowadzi do wykorzystywania środków publicznych na spłatę długów zmarłych. Poseł pyta, czy ministerstwo jest świadome problemów zgłaszanych przez samorządy i czy planowane są zmiany w przepisach dotyczących przejmowania spadków przez gminy.

Zobacz szczegóły →
Wojciech Szarama
2025-09-29
Interpelacja nr 12560: Interpelacja w sprawie działań podmiotu prywatnego zmierzających do rozpoczęcia badania złóż molibdenowo-wolframowo-miedziowych, a w perspektywie powstania na terenie pow. myszkowskiego kopalni tych rud

Posłowie wyrażają zaniepokojenie planami prywatnego podmiotu dotyczącymi badania złóż molibdenowo-wolframowo-miedziowych i potencjalnej budowy kopalni w powiecie myszkowskim, wskazując na zagrożenie dla Głównego Zbiornika Wód Podziemnych nr 327 i środowiska. Pytają ministerstwo o zgodność inwestycji z regulacjami unijnymi, rozważenie niewydania zgody na odwierty badawcze oraz kolizję z ochroną zasobów przyrodniczych.

Zobacz szczegóły →

Powiązane druki sejmowe

POSELSKI
2026-04-30
Druk nr 2483: Sprawozdanie Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu o poselskim projekcie uchwały w sprawie upamiętnienia 100. rocznicy urodzin Tadeusza Konwickiego.

Uchwała ma upamiętnić 100. rocznicę urodzin Tadeusza Konwickiego i przypomnieć jego znaczenie dla polskiej literatury oraz filmu. Podkreśla dorobek artystyczny i kulturowy twórcy, bez wchodzenia w spory regulacyjne. To akt symboliczny, bez skutków prawnych.

Zobacz szczegóły →
POSELSKI
2026-04-16
Druk nr 2437: Sprawozdanie Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu o poselskim projekcie uchwały w sprawie upamiętnienia 120. rocznicy urodzin profesora Tadeusza Wacława Korzybskiego.

To sprawozdanie komisji sejmowej dotyczące poselskiego projektu uchwały upamiętniającej 120. rocznicę urodzin profesora Tadeusza Wacława Korzybskiego. Dokument ma charakter symboliczny i organizacyjny, a nie normatywny. Służy doprowadzeniu projektu do dalszego etapu prac parlamentarnych.

Zobacz szczegóły →
POSELSKI
2026-03-11
Druk nr 2324: Sprawozdanie Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu o poselskim projekcie uchwały w sprawie upamiętnienia 45. rocznicy wydarzeń Kryzysu Bydgoskiego 1981 roku.

Projekt uchwały dotyczy upamiętnienia 45. rocznicy wydarzeń Kryzysu Bydgoskiego 1981 roku. Projekt został skierowany do Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu przez Marszałka Sejmu. Komisja po rozpatrzeniu projektu wnioskuje o jego podjęcie przez Sejm. Celem jest uhonorowanie pamięci o Kryzysie Bydgoskim poprzez formalne upamiętnienie przez Sejm.

Zobacz szczegóły →
KOMISYJNY
2026-03-11
Druk nr 2323: Sprawozdanie Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu o uchwale Senatu w sprawie ustawy o zmianie ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej.

Projekt ustawy dotyczy zmian w ustawie o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz ustawie o Krajowej Administracji Skarbowej. Sprawozdanie Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu rekomenduje przyjęcie poprawek Senatu do wspomnianej ustawy. Celem jest prawdopodobnie doprecyzowanie lub usprawnienie przepisów dotyczących ochrony zabytków oraz kwestii związanych z Krajową Administracją Skarbową w kontekście zabytków. Niestety, brak szczegółów odnośnie konkretnych zmian w tekście uniemożliwia głębszą analizę.

Zobacz szczegóły →
POSELSKI
2026-02-25
Druk nr 2262: Sprawozdanie Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu o poselskim projekcie uchwały w sprawie upamiętnienia 100. rocznicy urodzin Andrzeja Wajdy.

Projekt uchwały dotyczy upamiętnienia 100. rocznicy urodzin Andrzeja Wajdy. Komisja Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu rozpatrzyła projekt i wnosi o jego podjęcie przez Sejm. Celem uchwały jest uczczenie pamięci wybitnego polskiego reżysera.

Zobacz szczegóły →