← Archiwum interpelacji

Interpelacja nr 5465

Interpelacja w sprawie stosowanej przez notariuszy praktyki doliczania do taksy notarialnej maksymalnej 23% stawki podatku od towarów i usług (VAT)

Data wpływu: 2024-10-14

Załączniki: 8

Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.

Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.

Streszczenie sprawy

Posłanka kwestionuje praktykę notariuszy doliczania VAT do maksymalnej taksy notarialnej, argumentując, że jest to niezgodne z prawem, ponieważ rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości nie przewiduje takiej możliwości. Pyta, czy Ministerstwa Sprawiedliwości i Finansów uważają, że stanowisko Krajowej Rady Notarialnej ma umocowanie prawne oraz czy organy podatkowe kiedykolwiek kwestionowały tę praktykę.

Fragment treści interpelacji

HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript

Interpelacja w sprawie stosowanej przez notariuszy praktyki doliczania do taksy notarialnej maksymalnej 23% stawki podatku od towarów i usług (VAT) Interpelacja nr 5465 do ministra finansów, ministra sprawiedliwości w sprawie stosowanej przez notariuszy praktyki doliczania do taksy notarialnej maksymalnej 23% stawki podatku od towarów i usług (VAT) Zgłaszający: Bożena Lisowska Data wpływu: 14-10-2024 Szanowni Panowie Ministrowie, przepis art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 5 lipca 2001 r.

o cenach stanowi, że w cenie uwzględnia się podatek od towarów i usług, jeżeli na podstawie odrębnych przepisów sprzedaż towaru lub usługi podlega obciążeniu podatkiem od towarów i usług . Przepis ten uzupełnia przepisy ustawy o podatku od towarów i usług, zgodnie z którymi podatnikiem podatku VAT jest wykonawca usługi, sprzedawca towaru lub wykonujący inne czynności podlegające podatkowi od towarów i usług. W sposób jasny ww. przepisy wskazują, że osoba (lub podmiot) świadcząca usługę jest podatnikiem i odpowiada za zaległości podatkowe z tytułu niezapłaconego podatku.

Jeżeli więc świadczeniodawca usługi w umowie nie zawrze zapisu, że honorarium za wykonaną usługę należy powiększyć o należny VAT, to na świadczeniodawcy spoczywa obowiązek zapłaty podatku i nie ma możliwości przerzucenia go na świadczeniobiorcę. Istnieją przypadki, że przepisy wykonawcze zezwalają na powiększenie urzędowej ceny maksymalnej o należny podatek od towarów i usług , np. rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Zgodnie z przepisem § 2 ust.

3 rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług. Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 czerwca 2004 r. w sprawie maksymalnych stawek taksy notarialnej także wprowadza urzędowe ceny maksymalne, co wynika już z samego z tytułu rozporządzenia. W rozporządzeniu minister sprawiedliwości nie przewidział możliwości podwyższenia taksy notarialnej o równowartość należnego podatku od towarów i usług. Taksa notarialna jest niczym innym jak urzędową ceną maksymalną.

Jeżeli notariuszowi sporządzającemu akt notarialny w zakresie danej czynności, przysługuje maksymalna taksa notarialna w wysokości np. 100 zł, to w cenie w tej powinien być zawarty podatek od towarów i usług, a więc na wystawionej przez kancelarię notarialną fakturze maksymalna taksa notarialna (czyli cena brutto) powinna być rozbita w sposób następujący: 81,30 zł + 23% VAT czyli 18,70 zł = 100 zł.

Brak analogicznych przepisów do przepisów rozporządzenia w sprawie opłat za czynności adwokackie powoduje, że notariusze nie mogą podwyższać maksymalnych cen urzędowych na swoje usługi o kwotę należnego podatku od towarów i usług (VAT), ponieważ na doliczanie należnego podatku od towarów i usług do taksy notarialnej nie zezwalają przepisy wykonawcze. Od ponad 28 lat notariusze - wbrew obowiązującym przepisom - doliczają podatek VAT do taksy notarialnej. W wystąpieniu z 12.05.2021 r.

do prezesa Krajowej Rady Notarialnej, RPO informował, że do Biura Rzecznika Praw Obywatelskich docierają sygnały świadczące o błędnej praktyce doliczania przez notariuszy podatku od towarów i usług do maksymalnej taksy notarialnej. Rzecznik Praw Obywatelskich uważa, że praktyka ta jest nieuzasadniona i nieprawidłowa. Krajowa Rada Notarialna nie podziela powyższego poglądu i uważa, że przepisy ustawy Prawo o notariacie, przepisy ustawy o podatku od towarów i usług oraz ustawy o informowaniu o cenach towarów i usług nie mogą decydować o określeniu podstawy opodatkowania VAT usług notarialnych.

W związku z tym proszę o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania: Czy zdaniem Ministerstwa Sprawiedliwości i Ministerstwa Finansów stanowisko Krajowej Rady Notarialnej kształtujące zwyczaj zawyżania wynagrodzenia notariuszy w sytuacji, gdy ustalenie maksymalnych stawek taksy notarialnej należy do wyłącznej kompetencji ministra sprawiedliwości ma umocowanie w obowiązujących przepisach prawnych? Czy praktyka stosowana przez notariuszy a polegająca na doliczaniu do wynagrodzenia - określonego w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.06.2004 r.

Inne interpelacje tego autora

Bożena Lisowska
2026-04-28
Interpelacja nr 16868: Interpelacja w sprawie doniesień dotyczących ograniczenia rozwoju pasiek pszczoły miodnej
Zobacz szczegóły →
Bożena Lisowska
2026-04-21
Interpelacja nr 16771: Interpelacja w sprawie analizy i optymalizacji funkcjonowania systemu SENT w odniesieniu do sektora odzieżowego i obuwniczego

Posłanka Bożena Lisowska zwraca uwagę na trudności, jakie system SENT sprawia małym i średnim przedsiębiorstwom z branży odzieżowej, szczególnie w zakresie raportowania wagi, wysokości kar i progów objęcia systemem. Prosi o analizę możliwości optymalizacji systemu, aby był mniej obciążający dla uczciwych firm.

Zobacz szczegóły →
Bożena Lisowska
2026-04-17
Interpelacja nr 16672: Interpelacja w sprawie ryzyk gospodarczych oraz wątpliwości regulacyjnych związanych z projektem ustawy o zmianie ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych (druk nr 2362)

Posłanka Bożena Lisowska wyraża zaniepokojenie wpływem projektowanej ustawy o zmianie ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych na polskie firmy produkcyjno-eksportowe, szczególnie w sektorze chemicznym i w regionach takich jak Lubelszczyzna, obawiając się osłabienia ich pozycji i wzrostu szarej strefy. Pyta, czy ministerstwo przeanalizowało wpływ obostrzeń, planuje zapobiegać wzrostowi szarej strefy, dokonało notyfikacji na poziomie UE oraz uwzględni postulaty środowisk gospodarczych.

Zobacz szczegóły →
Bożena Lisowska
2026-04-17
Interpelacja nr 16671: Interpelacja w sprawie usprawnienia komunikacji organów ścigania z obywatelami oraz upowszechnienia rozwiązań cyfrowych w procedurach doręczeń

Posłanka Lisowska pyta o usprawnienie komunikacji organów ścigania z obywatelami poprzez wykorzystanie narzędzi cyfrowych, takich jak mObywatel i e-Doręczenia, oraz uproszczenie procedur doręczeń. Wyraża zaniepokojenie trudnościami, jakie obywatele napotykają w komunikacji z Policją i Prokuraturą mimo korzystania z nowoczesnych narzędzi administracji publicznej.

Zobacz szczegóły →
Bożena Lisowska
2026-04-17
Interpelacja nr 16670: Interpelacja w sprawie systemowych barier w dostępie do ochrony prawnej osób z niepełnosprawnościami oraz niespójności kryteriów dochodowych z kosztami egzystencji

Posłanka pyta o systemowe bariery w dostępie do ochrony prawnej osób z niepełnosprawnościami i rozbieżność między kryteriami dochodowymi a kosztami życia, szczególnie w kontekście niezaspokojenia podstawowych potrzeb. Domaga się działań naprawczych, w tym wprowadzenia mechanizmów uwzględniających realne koszty życia osób z niepełnosprawnościami.

Zobacz szczegóły →

Powiązane druki sejmowe

POSELSKI
2026-02-26
Druk nr 2359: Poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług.

Projekt ustawy zakłada wprowadzenie dobrowolności stosowania Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF) dla mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP). Nowelizacja ma na celu odciążenie tych podmiotów od kosztów związanych z wdrożeniem i funkcjonowaniem obowiązkowego KSeF, który według wnioskodawców stanowi dodatkowe obciążenie i ryzyko dla najmniejszych firm. Autorzy argumentują, że KSeF jest niedopracowany, zagraża stabilności gospodarki i narusza zasadę zaufania do przedsiębiorcy. Zmiana ta ma być trwała i niezależna od czasowych zwolnień, przywracając stan zgodny z prawem UE, które chroni dobrowolność wyboru formy faktury.

Zobacz szczegóły →
RZADOWY
2026-02-26
Druk nr 2294: Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o kuratorach sądowych.

Projekt ustawy nowelizuje ustawę o kuratorach sądowych, mając na celu zwiększenie efektywności naboru do służby kuratorskiej oraz poprawę funkcjonowania i organizacji tej służby. Kluczową zmianą jest wprowadzenie nowych wzorów legitymacji służbowych dla kuratorów i aplikantów, aby mogły być uznane za dokumenty publiczne. Ustawa umożliwia Ministrowi Sprawiedliwości zwolnienie aplikanta z części aplikacji kuratorskiej bez konieczności zwalniania go z egzaminu. Ponadto, doprecyzowano zasady przyznawania dodatku specjalnego kuratorom oraz rozszerzono możliwości delegowania kuratorów do Ministerstwa Sprawiedliwości.

Zobacz szczegóły →
POSELSKI
2026-02-13
Druk nr 2321: Poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług.

Projekt ustawy zakłada odroczenie obowiązku stosowania Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF) dla mikroprzedsiębiorców o dwa lata, tj. do 31 grudnia 2027 r. Celem jest uniknięcie dodatkowych kosztów związanych z wdrożeniem i funkcjonowaniem KSeF dla najmniejszych firm, które często wystawiają faktury ręcznie i nie odnajdują się w transformacji cyfrowej. Wnioskodawcy argumentują, że obowiązkowy KSeF dla mikroprzedsiębiorców może doprowadzić do zamknięcia firm i negatywnie wpłynąć na gospodarkę. Odroczenie ma dać czas na okrzepnięcie systemu i spokojne przygotowanie się mikroprzedsiębiorców.

Zobacz szczegóły →
RZADOWY
2025-11-05
Druk nr 1902: Sprawozdanie Komisji Finansów Publicznych o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Projekt ustawy nowelizuje ustawę o podatku dochodowym od osób prawnych, głównie w zakresie opodatkowania instytucji wspólnego inwestowania. Zmiany precyzują warunki zwolnień podatkowych dla tych instytucji, koncentrując się na miejscu siedziby lub zarządu oraz na dostępności informacji o rachunkach w drodze automatycznej wymiany z innymi państwami. Celem jest doprecyzowanie przepisów i zapobieganie potencjalnym nadużyciom w korzystaniu ze zwolnień podatkowych. Nowe przepisy mają zastosowanie do dochodów uzyskanych od 1 stycznia 2026 roku.

Zobacz szczegóły →
RZADOWY
2025-10-15
Druk nr 1827: Sprawozdanie Komisji do Spraw Deregulacji oraz Komisji Finansów Publicznych o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług.

Projekt ustawy nowelizuje ustawę o podatku od towarów i usług (VAT). Zmiany dotyczą art. 33a, regulującego zasady rozliczania VAT z tytułu importu towarów. Nowelizacja ma na celu uproszczenie procedur celnych i rozliczeń VAT dla podatników, szczególnie tych korzystających z uproszczeń celnych i posiadających status upoważnionego przedsiębiorcy (AEO). Zmiany obejmują usunięcie niektórych ustępów oraz modyfikację terminów na korektę deklaracji podatkowych w przypadku nierozliczenia podatku należnego z tytułu importu.

Zobacz szczegóły →