Interpelacja w sprawie bezpieczeństwa systemu sterowania ruchem kolejowym w Polsce oraz zaniedbań w procesie jego cyfryzacji i modernizacji
Data wpływu: 2024-12-10
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Posłanka pyta o plany Ministerstwa Infrastruktury dotyczące przyspieszenia cyfryzacji systemu sterowania ruchem kolejowym i wdrożenia ERTMS, a także o audyt działań poprzednich władz w tym zakresie oraz doraźne zabezpieczenia przed zagrożeniami hybrydowymi. Wyraża zaniepokojenie stanem bezpieczeństwa systemu sterowania ruchem kolejowym, wskazując na zaniedbania w procesie cyfryzacji i modernizacji.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie bezpieczeństwa systemu sterowania ruchem kolejowym w Polsce oraz zaniedbań w procesie jego cyfryzacji i modernizacji Interpelacja nr 6926 do ministra infrastruktury w sprawie bezpieczeństwa systemu sterowania ruchem kolejowym w Polsce oraz zaniedbań w procesie jego cyfryzacji i modernizacji Zgłaszający: Aleksandra Karolina Wiśniewska Data wpływu: 10-12-2024 Szanowny Panie Ministrze, bezpieczeństwo i efektywność infrastruktury kolejowej są kluczowe dla sprawnego funkcjonowania państwa.
Niestety, zaniedbania poprzedniej władzy i kierownictwa spółek kolejowych doprowadziły do sytuacji, w której polskie koleje pozostają daleko w tyle za standardami przyjętymi w Unii Europejskiej. Szczególnie niepokojący jest stan systemów sterowania ruchem, które wciąż opierają się na przestarzałych technologiach analogowych, zwiększających podatność na zakłócenia i zagrożenia. Brak skutecznych działań w poprzednich latach opóźnił proces cyfryzacji systemów kolejowych, mimo dostępnych środków unijnych i rządowych.
Pomimo licznych deklaracji, nie wdrożono na szeroką skalę nowoczesnych rozwiązań, takich jak Europejski System Zarządzania Ruchem Kolejowym (ERTMS). Skutkuje to problemami nie tylko z punktu widzenia efektywności, ale przede wszystkim bezpieczeństwa. Przypadki nieuprawnionego wykorzystania sygnału „radio stop” w ostatnich latach, w tym rekordowa liczba ponad 700 takich sytuacji w 2023 roku, wskazują na poważne luki w zabezpieczeniach systemów strategicznie istotnych z punktu widzenia państwa i jego obywateli.
Przestarzałe technologie analogowe ułatwiają nieuprawnionym osobom ingerencję w systemy sterowania ruchem, co może prowadzić do poważnych incydentów, w tym zatrzymania ruchu kolejowego na strategicznych trasach. Brak kompleksowych zabezpieczeń oraz nowoczesnych systemów monitoringu i kontroli sprawia, że polska kolej staje się celem potencjalnych działań hybrydowych, w tym ze strony Federacji Rosyjskiej, która od lat stosuje tego typu narzędzia w wojnie informacyjnej i cybernetycznej z Zachodem.
Zaniedbania poprzedniego kierownictwa w zakresie modernizacji infrastruktury kolejowej i wdrażania nowoczesnych technologii zarządzania ruchem rodzą poważne konsekwencje. W obliczu konfliktu na Ukrainie oraz narastającego zagrożenia hybrydowego ze strony Rosji, infrastruktura kolejowa, kluczowa dla transportu towarowego i militarnego, powinna być priorytetowo zabezpieczona przed ingerencją zewnętrzną. Niestety, brak spójnej wizji i konsekwencji w działaniach doprowadził do sytuacji, w której Polska zmaga się z przestarzałym systemem sterowania ruchem oraz lukami w bezpieczeństwie, które nie przystają do wymogów współczesności.
W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami: 1. Jakie działania planuje Ministerstwo Infrastruktury w celu przyspieszenia cyfryzacji systemu sterowania ruchem kolejowym oraz wdrożenia ERTMS na wszystkich kluczowych trasach kolejowych, w tym na korytarzach towarowych? 2. Czy obecny rząd planuje przeprowadzenie audytu działań poprzednich władz w zakresie modernizacji infrastruktury kolejowej i wykorzystania środków unijnych przeznaczonych na ten cel? Jeśli tak, kiedy można spodziewać się jego wyników? 3.
Jakie kroki podejmowane są w celu doraźnego zabezpieczenia polskiego systemu kolejowego przed zagrożeniami hybrydowymi, w tym nieuprawnionym użyciem sygnału „radio stop” oraz otwartym dostępem do informacji dotyczących przewozu towarów wysokiego ryzyka?
Posłanka wyraża zaniepokojenie przerwaniem terapii u 700 dzieci w woj. łódzkim z powodu nieprzedłużenia kontraktów z dotychczasowymi ośrodkami opieki psychologicznej i psychoterapeutycznej. Pyta o planowane działania osłonowe, mechanizmy weryfikacji płynnego przejęcia pacjentów, monitorowanie sytuacji dzieci po zmianie świadczeniodawcy oraz zasoby nowych świadczeniodawców.
Posłowie pytają o możliwości wsparcia finansowego dla regionów przygranicznych, szczególnie tzw. ściany wschodniej, w celu rozwoju infrastruktury i wsparcia turystyki, która ucierpiała w wyniku ograniczeń w ruchu granicznym i sytuacji geopolitycznej. Proponują rozważenie wprowadzenia bonu turystycznego jako formy wsparcia lokalnej branży turystycznej.
Poseł pyta o działania Ministerstwa Zdrowia w sprawie wczesnego diagnozowania niedożywienia u pacjentów onkologicznych i postęp we wdrażaniu deklaracji podsekretarza stanu o holistycznym podejściu do leczenia onkologicznego, uwzględniającym stan odżywienia. Poseł podkreśla wagę odpowiedniego odżywienia w procesie leczenia nowotworów.
Poseł pyta o sytuację pacjentów leczonych żywieniowo w domu, w szczególności o problem braku płatności za nadwykonania i wynikające z tego kolejki, oraz o planowane zmiany legislacyjne w celu wprowadzenia bezlimitowego finansowania tego świadczenia, zwłaszcza dla osób z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Poseł krytykuje brak systemowego rozwiązania problemu i podkreśla pilną potrzebę działania.
Poseł pyta o plany Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej dotyczące systemowego rozwiązania problemu finansowania żywienia dojelitowego w warunkach domowych dla osób z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności oraz o planowane rozmowy z Ministerstwem Zdrowia w tej sprawie. Podkreśla pogarszającą się sytuację pacjentów i ryzyko zgonu z powodu niedożywienia z powodu długich kolejek i problemów z finansowaniem świadczeń.
Projekt ustawy zmienia ustawę o ochronie zwierząt, wprowadzając wyjątki od zakazu płoszenia i odstraszania niektórych zwierząt drapieżnych i żubrów, które weszły na teren zabudowań mieszkalnych lub gospodarskich, umożliwiając użycie broni jako zabezpieczenia. Dodatkowo, precyzuje terminologię związaną z amunicją niepenetracyjną i modyfikuje przepisy dotyczące zwierząt, które mogą być odstraszane. Celem zmian jest ochrona mieszkańców i zwierząt domowych przed atakami dzikich zwierząt oraz doprecyzowanie przepisów dotyczących interwencji w sytuacjach zagrożenia. Ustawa ma również na celu ochronę osób działających zgodnie z zezwoleniem, które przypadkowo zranią lub zabiją zwierzę chronione podczas wykonywania czynności odstraszania lub odłowu.
Projekt dotyczy zawiadomienia Prezesa Rady Ministrów o zamiarze przedłożenia Prezydentowi RP do ratyfikacji, bez zgody wyrażonej w ustawie, Umowy między Polską a Szwecją o wzajemnej ochronie informacji niejawnych. Komisja Spraw Zagranicznych po rozpatrzeniu zawiadomienia wnosi o przyjęcie go przez Sejm bez zastrzeżeń. Celem jest umożliwienie wzajemnej ochrony informacji niejawnych między oboma krajami na mocy umowy międzynarodowej.
Projekt ustawy ma na celu implementację dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2557 w sprawie odporności podmiotów krytycznych. Wprowadza zmiany w ustawie o zarządzaniu kryzysowym oraz w niektórych innych ustawach, definiując m.in. pojęcia takie jak 'podmiot krytyczny', 'usługa kluczowa' i 'incydent istotny'. Projekt określa nowe zadania i obowiązki organów właściwych w sprawach zarządzania kryzysowego oraz podmiotów krytycznych, a także zasady sprawowania nadzoru i kontroli. Wprowadza również dokumenty strategiczne takie jak Krajowa Ocena Ryzyka (KOR) i Krajowa Strategia Odporności Podmiotów Krytycznych (KSOPK).
Projekt ustawy wprowadza zmiany w ustawie o ochronie ludności i obronie cywilnej oraz niektórych innych ustawach, mające na celu usprawnienie systemu ochrony ludności w Polsce. Nowelizacja doprecyzowuje zadania i kompetencje różnych organów w zakresie ochrony ludności, w tym Wojskowej Ochrony Przeciwpożarowej i Państwowej Straży Pożarnej. Wprowadza definicję i zasady identyfikacji punktów schronienia, a także reguluje kwestie finansowania zadań z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej, w tym tworzy Program Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej. Ustawa ma na celu zwiększenie bezpieczeństwa obywateli w obliczu zagrożeń naturalnych, terrorystycznych i wojennych.
Projekt ustawy zakłada wprowadzenie dobrowolności stosowania Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF) dla mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP). Nowelizacja ma na celu odciążenie tych podmiotów od kosztów związanych z wdrożeniem i funkcjonowaniem obowiązkowego KSeF, który według wnioskodawców stanowi dodatkowe obciążenie i ryzyko dla najmniejszych firm. Autorzy argumentują, że KSeF jest niedopracowany, zagraża stabilności gospodarki i narusza zasadę zaufania do przedsiębiorcy. Zmiana ta ma być trwała i niezależna od czasowych zwolnień, przywracając stan zgodny z prawem UE, które chroni dobrowolność wyboru formy faktury.