Interpelacja w sprawie trudnej sytuacji sektora ciepłowniczego w Polsce w kontekście systemu handlu emisjami (ETS)

Szanowna Pani Minister,

na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu RP składam interpelację w sprawie trudnej sytuacji sektora ciepłowniczego w Polsce, wynikającej z funkcjonowania unijnego systemu handlu emisjami (ETS) oraz innych czynników wpływających na stabilność finansową i operacyjną przedsiębiorstw ciepłowniczych.

Sektor ciepłowniczy w Polsce odgrywa kluczową rolę w zapewnieniu bezpieczeństwa energetycznego, dostarczając ciepło systemowe do ponad połowy gospodarstw domowych (ciepło systemowe). Jednak od lat boryka się z poważnymi wyzwaniami finansowymi, wynikającymi z regulowanych taryf, które nie pokrywają kosztów produkcji energii, w tym kosztów zakupu uprawnień do emisji CO 2 w ramach ETS. Dane wskazują na deficyt finansowy sektora na poziomie 22% w 2022 roku i 10% w 2023 roku, co zmusza przedsiębiorstwa do zaciągania kredytów na zakup uprawnień, pogłębiając ich zadłużenie i ograniczając możliwości inwestycyjne w transformację energetyczną. Dodatkowo wysokie kary za nieumorzenie uprawnień (100 EUR za tonę CO 2 ) są nakładane bez uwzględnienia przyczyn, takich jak brak płynności finansowej, co dodatkowo obciąża sektor.

Sytuację komplikują rosnące ceny uprawnień ETS, które w 2021 roku zbliżyły się do 100 EUR za tonę (nieopłacalne ciepło), oraz konieczność dostosowania sektora do ambitnych celów unijnej polityki klimatycznej, w tym pakietu „Fit for 55” i dyrektywy RED II, które zakładają m.in. wzrost udziału OZE w ciepłownictwie do 28,4% do 2030 roku (projekt strategii). Brak wystarczających środków na modernizację infrastruktury oraz uzależnienie od paliw kopalnych (ok. 80% w ciepłownictwie systemowym) stawiają sektor w obliczu ryzyka upadłości niektórych przedsiębiorstw, co może zagrozić stabilności dostaw ciepła w wielu miastach, takich jak Jaworzno, Ostrowiec Świętokrzyski czy Cieszyn.

W związku z powyższym zwracam się z uprzejmą prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania: