Interpelacja w sprawie utrzymujących się wątpliwości interpretacyjnych dotyczących opodatkowania podatkiem od nieruchomości automatów paczkowych po nowelizacji ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, która weszła w życie 1 stycznia 2025 r., oraz ich negatywnego wpływu na finanse publiczne i pewność prawa
Data wpływu: 2025-07-17
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Posłanka Lidia Czechak pyta Ministra Finansów o opodatkowanie automatów paczkowych po nowelizacji ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, wskazując na wątpliwości interpretacyjne i negatywny wpływ na finanse JST. Domaga się jasnego stanowiska Ministerstwa oraz rekomendacji dla samorządów, aby uniknąć sporów i zapewnić jednolite stosowanie prawa.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie utrzymujących się wątpliwości interpretacyjnych dotyczących opodatkowania podatkiem od nieruchomości automatów paczkowych po nowelizacji ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, która weszła w życie 1 stycznia 2025 r., oraz ich negatywnego wpływu na finanse publiczne i pewność prawa Interpelacja nr 11044 do ministra finansów w sprawie utrzymujących się wątpliwości interpretacyjnych dotyczących opodatkowania podatkiem od nieruchomości automatów paczkowych po nowelizacji ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, która weszła w życie 1 stycznia 2025 r., oraz ich negatywnego wpływu na finanse publiczne i pewność prawa Zgłaszający: Lidia Czechak Data wpływu: 17-07-2025 Szanowny Panie Ministrze, działając na podstawie art.
192 Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, składam niniejszą interpelację w sprawie niezwykle istotnego problemu prawnego i finansowego, który powstał w wyniku nowelizacji ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (dalej: u.p.o.l.) obowiązującej od 1 stycznia 2025 r. Z najwyższym uznaniem należy odnieść się do intencji ustawodawcy, który, realizując wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 lipca 2023 r. (sygn. akt SK 14/21), podjął próbę uporządkowania systemu opodatkowania nieruchomości.
Wprowadzenie autonomicznych definicji budynku i budowli, niezależnych od przepisów Prawa budowlanego, a w szczególności stworzenie zamkniętego katalogu budowli w załączniku nr 4 do u.p.o.l., miało na celu wyeliminowanie chaosu prawnego i wzmocnienie fundamentalnej dla państwa prawa zasady pewności prawa (zasada certitudinis). Niestety, pomimo tych słusznych założeń, w praktyce ujawnił się nowy, systemowy problem o ogromnej skali. W nowym, zamkniętym katalogu budowli podlegających opodatkowaniu nie zostały wprost wymienione automaty paczkowe. Nie jest to problem marginalny – według danych rynkowych na koniec III kwartału 2024 r.
na terenie Polski funkcjonowało już ponad 51 400 takich urządzeń, a ich liczba w ciągu zaledwie jednego roku wzrosła o ponad 15 600 sztuk. Oznacza to, że znacząca i dynamicznie rosnąca część infrastruktury gospodarczej kraju znalazła się w stanie prawnej próżni w kontekście podatku od nieruchomości. Ta luka prawna rodzi bezpośrednie ryzyko powstania chaosu interpretacyjnego na niespotykaną dotąd skalę. Istnieje uzasadniona obawa, że organy podatkowe I instancji, czyli blisko 2500 gmin w całej Polsce, będą podejmowały próby samodzielnej kwalifikacji tych obiektów.
Najbardziej prawdopodobne scenariusze to próby klasyfikacji automatów paczkowych przez analogię do pozycji wymienionych w załączniku nr 4, takich jak „obiekt kontenerowy trwale związany z gruntem” (poz. 11) lub „wolno stojące urządzenie techniczne” (poz. 25). Takie działanie jest jednak obarczone fundamentalną wadą prawną – opiera się na analogii do kategorii, których status podatkowy sam w sobie od lat jest przedmiotem licznych sporów sądowych i niejednolitego orzecznictwa.
W konsekwencji, zamiast pewności prawnej, nowelizacja w tym zakresie może doprowadzić do zwielokrotnienia postępowań spornych, co stoi w jawnej sprzeczności z jej pierwotnym celem. Najpoważniejsze konsekwencje tego stanu rzeczy ponoszą jednak jednostki samorządu terytorialnego (JST), które znalazły się w nierozwiązywalnym dylemacie prawnym i finansowym. Z jednej strony na JST ciąży obowiązek należytego zabezpieczania dochodów publicznych. Zaniechanie poboru podatku od tysięcy obiektów komercyjnych może narazić władze samorządowe na zarzut naruszenia dyscypliny finansów publicznych ze strony regionalnych izb obrachunkowych.
Z drugiej strony pobranie podatku na podstawie niejasnej i wysoce spornej analogii gwarantuje masowe zaskarżanie decyzji podatkowych przez przedsiębiorców. Biorąc pod uwagę konstytucyjną zasadę nullum tributum sine lege oraz ścisłą wykładnię przepisów podatkowych, jest wysoce prawdopodobne, że sądy administracyjne będą uchylać takie decyzje. W efekcie JST nie tylko nie uzyskają dochodu, ale będą zmuszone do zwrotu pobranego podatku wraz z ustawowymi odsetkami za zwłokę, ponosząc przy tym koszty postępowań sądowych. Taki scenariusz prowadzi do realnej straty dla finansów publicznych.
Brak jednoznacznego stanowiska Ministerstwa Finansów paraliżuje ponadto zdolność JST do rzetelnego planowania budżetowego. Potencjalne dochody z tego tytułu, liczone w skali kraju w milionach złotych, stanowią istotny element budżetów, zwłaszcza w mniejszych gminach, gdzie każdy dochód ma znaczenie dla realizacji zadań publicznych. Przerzucanie odpowiedzialności za rozstrzygnięcie ogólnopolskiego problemu legislacyjnego na barki pojedynczych samorządów jest nieefektywne, kosztowne i podważa zaufanie do państwa jako spójnego systemu prawnego.
Przedstawiony fragment dotyczy sprawozdania Komisji Edukacji i Nauki oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej o uchwale Senatu w sprawie ustawy o zmianie ustawy Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw. Komisje te rozpatrzyły uchwałę Senatu i wnoszą do Sejmu o przyjęcie poprawek Senatu. Dokument ten jest procesem legislacyjnym dotyczącym zmian w prawie oświatowym i regulacjach dotyczących samorządu terytorialnego w kontekście edukacji. Nie zawiera szczegółów co do treści poprawek, a jedynie informację o rekomendacji ich przyjęcia przez Sejm.
Projekt ustawy ma na celu deregulację i scentralizowanie publikacji interpretacji indywidualnych prawa podatkowego, w szczególności tych wydawanych przez organy samorządowe (wójtów, burmistrzów, prezydentów miast) w zakresie podatków i opłat lokalnych. Obecnie interpretacje te są rozproszone w wielu Biuletynach Informacji Publicznej. Ustawa zakłada, że interpretacje samorządowe będą publikowane w jednym, ogólnodostępnym Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów publicznych (system EUREKA). Ma to ułatwić dostęp do informacji, poprawić jednolitość stosowania prawa i wyeliminować nieprawidłowe interpretacje.
Projekt ustawy zakłada wprowadzenie dobrowolności stosowania Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF) dla mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP). Nowelizacja ma na celu odciążenie tych podmiotów od kosztów związanych z wdrożeniem i funkcjonowaniem obowiązkowego KSeF, który według wnioskodawców stanowi dodatkowe obciążenie i ryzyko dla najmniejszych firm. Autorzy argumentują, że KSeF jest niedopracowany, zagraża stabilności gospodarki i narusza zasadę zaufania do przedsiębiorcy. Zmiana ta ma być trwała i niezależna od czasowych zwolnień, przywracając stan zgodny z prawem UE, które chroni dobrowolność wyboru formy faktury.
Projekt ustawy wprowadza zmiany w ustawie Ordynacja Podatkowa oraz w szeregu innych ustaw podatkowych, mające na celu uszczelnienie systemu podatkowego, usprawnienie kontroli podatkowych i postępowań podatkowych oraz dostosowanie przepisów do aktualnych potrzeb i praktyki. Kluczowe zmiany obejmują m.in. modyfikacje zasad dotyczących nadpłat podatkowych, terminy zwrotów, procedury zaliczania wpłat, a także definicje i obowiązki związane ze schematami podatkowymi (MDR). Celem zmian jest m.in. zwiększenie efektywności poboru podatków, ograniczenie możliwości unikania opodatkowania oraz zapewnienie większej jasności i spójności przepisów podatkowych. Nowelizacja ma także na celu dostosowanie polskich przepisów do prawa Unii Europejskiej w zakresie raportowania schematów podatkowych.
Projekt ustawy zmienia ustawę o finansach publicznych oraz inne ustawy, wprowadzając poprawki zgłoszone w drugim czytaniu. Poprawki dotyczą m.in. definicji zasobów własnych Unii Europejskiej, zasad realizacji inwestycji o wysokiej wartości kosztorysowej, przenoszenia wydatków majątkowych, upoważnień do zmian limitów zobowiązań oraz terminów przekazywania dochodów budżetowych przez jednostki samorządu terytorialnego. Celem zmian jest doprecyzowanie i uelastycznienie przepisów dotyczących finansów publicznych w kontekście realizacji inwestycji i współpracy z Unią Europejską. Dodatkowo doprecyzowuje kwestie związane z darowiznami na rzecz JST.