Interpelacja w sprawie potrzeby rozszerzenia systemu wsparcia dla matek, które wychowały co najmniej czworo dzieci, w szczególności w zakresie zabezpieczenia emerytalnego

Szanowna Pani Minister,

zwracam się z interpelacją dotyczącą sytuacji kobiet, które urodziły i wychowały co najmniej czworo dzieci, a które, mimo wieloletniego wkładu w wychowanie i demograficzny rozwój kraju, często znajdują się dziś w trudnej sytuacji materialnej po zakończeniu aktywności zawodowej.

Obowiązujące przepisy, w tym ustawa z dnia 31 stycznia 2019 r. o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym („Mama 4+”), przewidują co prawda uzupełnienie świadczeń emerytalno-rentowych do poziomu najniższej emerytury. Jednocześnie państwo zapewnia szeroki katalog świadczeń dla rodzin w trakcie wychowywania dzieci, takich jak świadczenie wychowawcze czy dopłaty do opiekunek i niań. Rozwiązania te nie obejmują jednak grupy kobiet, które już dawno zakończyły obowiązki rodzicielskie, a dziś znajdują się w gorszej sytuacji emerytalnej właśnie z powodu lat poświęconych rodzinie.

Pojawia się więc potrzeba stworzenia systemowej, długoterminowej rekompensaty dla matek wielodzietnych, która odzwierciedlałaby ich niepodważalny wkład społeczny, a jednocześnie wzmacniała politykę demograficzną i godność osób starszych.

W związku z powyższym zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:

Ilu świadczeniobiorców korzysta obecnie z programu „Mama 4+”? Proszę o przedstawienie danych według województw, wieku i płci za lata 2023-2025.

Czy ministerstwo prowadzi analizy dotyczące wprowadzenia dodatkowej, stałej rekompensaty emerytalnej dla osób, które wychowały co najmniej czworo dzieci, niezależnie od tego, czy pobierają minimalną emeryturę, czy wyższą?

Czy rozważane jest podwyższenie świadczenia „Mama 4+” ponad poziom minimalnej emerytury, tak aby odzwierciedlało ono rzeczywisty wkład wychowawczy i ograniczenia zawodowe wynikające z wielodzietności?

Czy ministerstwo analizowało możliwość doliczania dodatkowych okresów składkowych za każdy rok sprawowania osobistej opieki nad dziećmi ponad liczbę już dziś zaliczaną?

Czy planowane jest wprowadzenie mechanizmu ponownego przeliczenia emerytur kobiet, które wychowały co najmniej czworo dzieci, w celu uwzględnienia realnych strat w składkach poniesionych w poprzednich dekadach?

Czy ministerstwo rozważa stworzenie jednorazowej rekompensaty dla matek wielodzietnych, które z powodu wychowywania wielu dzieci nie miały możliwości wypracowania własnego kapitału emerytalnego?

Jakie działania rząd planuje w zakresie polityki demograficznej, które wzmocniłyby długoterminowe zabezpieczenie materialne matek wielodzietnych po osiągnięciu wieku emerytalnego?

Uprzejmie proszę o odpowiedź na powyższe pytania oraz o przedstawienie stanowiska ministerstwa w tej ważnej społecznie kwestii.

Z poważaniem

Magdalena Filipek-Sobczak Poseł na Sejm RP