Interpelacja nr 2794

Fragment treści interpelacji

HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript

Interpelacja w sprawie postępowań karnych przeciwko właścicielom zwierząt, w których organizacja społeczna mająca w celach statutowych ochronę zwierząt ma status strony tego postępowania przeciwnej do oskarżanego Interpelacja nr 2794 do ministra sprawiedliwości w sprawie postępowań karnych przeciwko właścicielom zwierząt, w których organizacja społeczna mająca w celach statutowych ochronę zwierząt ma status strony tego postępowania przeciwnej do oskarżanego Zgłaszający: Jarosław Sachajko Data wpływu: 13-05-2024 Szanowny Panie Ministrze!

Wydawałoby się oczywiste, że w państwie prawa nikt nie może być sędzią we własnej sprawie ani też we własnej sprawie prowadzić czynności dochodzeniowych, na podstawie ustaleń których ma zapaść orzeczenie, w którego określonej treści prowadzący czynności ma własny interes. A jednak w Polsce istnieje rodzaj spraw karnych, w których jedna ze stron postępowania prowadzi czynności dochodzeniowe we własnej sprawie i – co do przewidzenia – w sprawach tych zapadają wyroki skazujące stronę przeciwną, chociaż w tych warunkach uprawnione są poważne wątpliwości, czy faktycznie winną.

Trzeba by nadmienić, że opisane sytuacje nie stanowią pojedynczych przypadków, ale stanowią nagminną praktykę. Tak właśnie wygląda ustalanie stanu „faktycznego” i „zabezpieczanie” dowodów w sprawach, w których upoważniony przedstawiciel organizacji społecznej mającej w celach statutowych ochronę zwierząt – na podstawie art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt – odbiera zwierzę właścicielowi lub innemu posiadaczowi, a organizacja ta, w tym samym postępowaniu przeciwko osobie, której zwierzę odebrała, jest stroną postępowania przeciwną do oskarżanego właściciela lub posiadacza zwierzęcia, wykonując na podstawie art.

39 u.o.z. prawa pokrzywdzonego, przy czym w przypadku wyroku skazującego organizacja taka może uzyskać nawiązkę do 100 tysięcy złotych. Tak więc ustalenia stanu „faktycznego” w takich sprawach dokonuje jedna ze stron postępowania, czyli organizacja zwana prozwierzęcą, która ma oczywisty interes w doprowadzeniu do skazania strony przeciwnej, czyli posiadacza zwierzęcia, co stanowi łączenie w tym samym postępowaniu przez organizację pozarządową roli strony postępowania z rolą organu prowadzonego dochodzenie we własnej sprawie.

Co ma istotne znaczenie, odbiór zwierzęcia aktywiści uzasadniają najczęściej „niewłaściwymi warunkami utrzymania zwierzęcia” lub „utrzymywaniem zwierzęcia w stanie rażącego niechlujstwa”, czyli dokonują oceny tych warunków i stanu zwierzęcia, a więc de facto, wchodząc na miejsce utrzymania zwierzęcia, dokonują zarówno oględzin miejsca zdarzenia, czyli miejsca, gdzie zwierzę jest utrzymywane, jak też oględzin zwierzęcia, czyli dowodu w sprawie, a następnie zabierają zwierzę ze sobą, co można by nazwać zabezpieczeniem dowodu, gdyby wymienione czynności wykonywał podmiot obiektywny, jednak w sytuacji gdy dowód w sprawie zabiera jedna ze stron postępowania, można mówić wyłącznie o przechwyceniu dowodu przez jedną ze stron postępowania, a więc pozyskanie przez tę stronę, czyli organizację społeczną, możliwości wpływania na stan dowodu np.

poprzez wybrudzenie sierści zwierzęcia przed badaniem weterynaryjnym, spowodowanie dodatkowych urazów zwierzęcia, których to urazów spowodowanie następnie przypisuje się osobie, której zwierzę odebrano, lub nawet podmianę przed badaniem weterynaryjnym odebranego zwierzęcia na inne, podobne zwierzę, ale w gorszym stanie, tak aby osobie, której zwierzę odebrano, przypisać doprowadzenie zwierzęcia do jak najgorszego stanu.

Jak wskazywali moi rozmówcy, przedstawiciele organizacji często dokonują odbioru zwierząt bez obecności funkcjonariuszy Policji i wówczas dokonane przez nich oględziny miejsca utrzymania zwierząt oraz oględziny zwierząt na miejscu zdarzenia są jedynymi czynnościami dochodzeniowymi, na których prokurator opiera akt oskarżenia i w oparciu o które wyrokuje sąd.

Jednak nawet jeśli wraz z działaczami organizacji wchodzą funkcjonariusze Policji, to uczestniczenie w czynnościach Policji przez aktywistów, czyli przedstawicieli strony postępowania dążącej do uzyskania wyroku skazującego osobę, której mieszkanie lub posesja są przeszukiwane lub poddane oględzinom, stwarza możliwość wpływania na te czynności przez przedstawicieli organizacji poprzez podrzucanie dowodów winy, np. zwłok niewielkich zwierząt, przeterminowanych leków weterynaryjnych, a także przeciwnie, poprzez zbieranie dowodów korzystnych dla posiadacza zwierząt, np. dokumentacji świadczącej, że zwierzę miało opiekę weterynaryjną.