Interpelacja nr 8045
Interpelacja w sprawie poprawy transparentności systemu losowania sędziów, na przykładzie losowania sędziego do sprawy Funduszu Sprawiedliwości, w którym to losowaniu brał udział tylko jeden sędzia
Adresat: minister sprawiedliwości
Data wpływu: 2025-02-12
W skrócie
Poseł Jarosław Sachajko wyraża zaniepokojenie brakiem transparentności w systemie losowania sędziów, zwłaszcza w sprawie Funduszu Sprawiedliwości, gdzie z losowania wykluczono większość sędziów. Pyta o plany Ministerstwa Sprawiedliwości w celu poprawy transparentności i ujawnienia algorytmu losującego.
Opis wygenerowany automatycznie na podstawie danych Sejmu RP · jak powstają opisy AI
Treść interpelacji
Z uwagi na fundamentalne znaczenie zasady bezstronności i niezawisłości sądów dla funkcjonowania demokratycznego państwa prawa konieczne jest szczegółowe wyjaśnienie wszystkich wątpliwości oraz przeciwdziałanie możliwym naruszeniom tych zasad np. przy procedurze losowania sędziego w sprawie Funduszu Sprawiedliwości.
Historia polskiego wymiaru sprawiedliwości w okresie XVIII wieku ukazuje, jak brak przejrzystości i niezależności sędziów prowadził do poważnych kryzysów państwowych.
W literaturze polskiej tematyka sądownictwa i sprawiedliwości jest obecna np. „Dziadach” Adama Mickiewicza. Procesy sądowe opisane w tej tragedii romantycznej, zwłaszcza postać senatora, obrazują sytuacje, w których sędziowie działają na podstawie nacisków politycznych, co prowadzi do łamania praw jednostek.
Z informacji publicznych wynika, że w sprawie dotyczącej Funduszu Sprawiedliwości przed losowaniem sędziego wyłączono czternastu z piętnastu sędziów. Pozostał jedynie sędzia i to delegowany z innego sądu. Takie okoliczności budzą poważne wątpliwości, czy procedura losowania spełniła standardy bezstronności i losowości.
W przypadku, gdy procedura losowania sędziego nie jest przejrzysta i uczciwa, pojawiają się uzasadnione zagrożenia, takie jak:
- podważenie zaufania obywateli do sądownictwa;
- możliwość unieważnienia wyroków z powodu naruszenia zasady sprawiedliwego procesu;
- wzrost ryzyka interwencji instytucji międzynarodowych, takich jak Europejski Trybunał Praw Człowieka.
Przykłady podobnych sytuacji można znaleźć także w innych państwach o słabych instytucjach prawnych, takich jak niektóre kraje Afryki i Ameryki Łacińskiej, gdzie procesy sądowe bywają nierzadko kontrolowane przez osoby sprawujące władzę. Tego rodzaju praktyki prowadzą do destabilizacji i pogłębiania nierówności społecznych.
Demokratyczne państwo prawa nie może funkcjonować bez niezależnego i bezstronnego sądownictwa. Wszelkie wątpliwości dotyczące procedur sądowych muszą być wyjaśnione w sposób przejrzysty i zgodny z obowiązującymi standardami.
W związku z powyższymi zastrzeżeniami zwracam się z pytaniami:
Inne interpelacje: Jarosław Sachajko
- Interpelacja w sprawie awansów generalskich i odejść doświadczonych oficerów w Służbie Celno-Skarbowej
18.11.2026 · nr 21147 · minister finansów i gospodarki
- Interpelacja w sprawie kierownictwa KAS i nadzoru nad zadaniami formacji mundurowej
18.11.2026 · nr 21146 · minister finansów i gospodarki
- Interpelacja w sprawie wpływu reorganizacji pionów UCS na wyniki kontroli celno-skarbowej i zwalczania przestępczości skarbowej w 2025 r.
18.11.2026 · nr 21145 · minister finansów i gospodarki
- Interpelacja w sprawie podjęcia prac nad obywatelskim projektem ustawy o zmianie ustawy Karta Nauczyciela (druk sejmowy nr 28), przewidującym powiązanie…
16.11.2026 · nr 21091 · minister edukacji
- Interpelacja w sprawie dramatycznych problemów polskiej oświaty, przyszłości naszych dzieci, pogarszających się warunków pracy nauczycieli oraz zagrożenia dla…
16.11.2026 · nr 21084 · minister edukacji
Czym jest interpelacja? · Najnowsze interpelacje · Tematy interpelacji