Interpelacja w sprawie raportu NIK poświęconego m.in. obrotowi lekami bez recepty
Data wpływu: 2025-04-03
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Poseł Tomasz Kostuś, powołując się na raport NIK dotyczący obrotu lekami bez recepty i zatruć nimi, pyta Ministerstwo Zdrowia o dane dotyczące zatruć, w tym zatruć lekami OTC zakupionymi poza aptekami oraz koszty leczenia tych zatruć, a także o działania podjęte w celu wdrożenia zaleceń NIK. Poseł wyraża zaniepokojenie dostępnością leków OTC, szczególnie dla nieletnich, i ich nadużywaniem.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie raportu NIK poświęconego m.in. obrotowi lekami bez recepty Interpelacja nr 8995 do ministra zdrowia w sprawie raportu NIK poświęconego m.in. obrotowi lekami bez recepty Zgłaszający: Tomasz Kostuś Data wpływu: 03-04-2025 Szanowna Pani Minister, w listopadzie 2024 r. Najwyższa Izba Kontroli opublikowała raport pokontrolny dotyczący nadzoru nad dopuszczeniem i obrotem lekami bez recepty w świetle bezpieczeństwa pacjentów.
W ramach kontroli NIK zbadana została działalność Głównego Inspektora Farmaceutycznego oraz Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych w latach 2019-2023. Jednym z wątków poruszanych w ramach przedmiotowej kontroli NIK była pozaapteczna sprzedaż leków OTC (bez recepty). W wystąpieniu pokontrolnym Najwyższy Izba Kontroli wskazała: „Oddzielna kategoria zagrożeń spowodowanych łatwym i niekontrolowanym dostępem do leków OTC dotyczy osób nieletnich, które w obrocie pozaaptecznym mają właściwie nieograniczony dostęp do leków OTC.
[…] Młodzież odurza się wykorzystując dostępne bez recepty popularne leki przeciwbólowe, na przeziębienie i przeciwhistaminowe, zawierające substancje psychoaktywne, takie jak np. dekstrometorfan, efedryna, pseudoefedryna czy kodeina“. Dodatkowo jak wskazała NIK: „Nadużywanie leków, w tym tych bez recepty, może prowadzić do zatruć. Najwięcej takich przypadków jest notowanych wśród osób w wieku od 19 do 64 lat. Z danych NFZ, wynika, że na koniec 2022 r. leczeniem z tego powodu objęto ponad 13 tys. osób w tym przedziale wiekowym. Niepokojący jest stały wzrost zatruć lekami, w tym OTC, wśród osób w wieku od 12. do 18. roku życia.
W latach 2020-2022 wyniósł on ponad 76%. Wzrost liczby zatruć lekami oznacza wzrost kosztów leczenia. Z danych NFZ wynika, że w 2022 r., w porównaniu do 2020 r. koszt ten wzrósł o ponad 45% – z niemal 51 mln zł do ok. 74 mln zł“. W wyniku kontroli Najwyższa Izba Kontroli skierowała wnioski do ministra zdrowia, w których wskazała m.in.
na potrzebę „dokonania ponownej analizy zasadności ograniczenia liczby substancji i ich zawartości w produktach leczniczych OTC dopuszczonych do sprzedaży w obrocie pozaaptecznym, w celu ograniczenia ryzyka lekomanii i nadużywania tych leków w celach pozamedycznych oraz skutków jakie wywoływać one mogą dla zdrowia obywateli i systemu ochrony zdrowia w Polsce“. Raport NIK był także podstawą apelu skierowanego do Ministerstwa Zdrowia przez Naczelną Radę Aptekarską o niezwłoczne podjęcie działań legislacyjnych, które pozwolą skutecznie uregulować i nadzorować obrót lekami wydawanymi bez recepty poza aptekami.
Treść raportu NIK była przedmiotem obrad sejmowej Komisji ds. Kontroli Państwowej w dniu 4 grudnia 2024 r. W związku z tym proszę Panią Minister o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania: 1. Czy resort dysponuje danymi dotyczącymi liczby zatruć spowodowanych przez leki OTC? Jeśli tak, proszę o ich przekazanie. 3. Czy resort dysponuje danymi dotyczącymi zatruć spowodowanych przez przyjmowanie leków OTC zakupionych w sprzedaży pozaaptecznej? Jeśli tak, proszę o ich przekazanie. 4. Jaka część z tych zatruć w poszczególnych latach spowodowana była przez przyjmowanie leków OTC zawierających substancje psychoaktywne?
Czy resort dysponuje takimi danymi? Jeśli tak, proszę o ich przekazanie. 5. Ile w okresie objętym kontrolą NIK odnotowano przypadków odurzania za pomocą leków OTC zakupionych w sprzedaży pozaaptecznej? Ile w tym okresie odnotowano przypadków przedawkowania takich leków? Ile z tych przypadków dotyczyło osób nieletnich? 6. Jeśli powyższe dane nie są dostępne, proszę o informację, jaki podmiot nadzoruje bezpieczeństwo obrotu lekami OTC, w tym w sprzedaży pozaaptecznej. 7. Jakie były koszty leczenia zatruć lekami w poszczególnych latach w okresie od 2016 do 2024 r.?
Jaka liczba pacjentów objęta była tego rodzaju leczeniem w poszczególnych latach w tym okresie? 8. Jaka część sprzedaży leków OTC odbywa się poza aptekami (i punktami aptecznymi)? Czy dostępne są dane pokazujące wielkość tej sprzedaży w poszczególnych latach w okresie od 2016 do 2024 r.? 9. Czy i jakie działania resort podjął w celu wdrożenia wniosków i zaleceń zawartych w przedmiotowym raporcie? Z poważaniem Tomasz Kostuś
Poseł Tomasz Kostuś zwraca uwagę na realne zagrożenie powodziowe w Brzegu, podkreślając potencjalną niewystarczalność istniejących zabezpieczeń. Pyta o stan techniczny wałów, planowane inwestycje i finansowanie ochrony przeciwpowodziowej w regionie.
Poseł Tomasz Kostuś pyta Ministra Infrastruktury o paraliż komunikacyjny w Głuchołazach spowodowany remontem drogi krajowej i wprowadzoną organizacją ruchu wahadłowego. Interpelacja wyraża zaniepokojenie utrudnieniami dla mieszkańców, szczególnie dla dzieci z niepełnosprawnościami, i domaga się alternatywnych rozwiązań oraz aktualizacji harmonogramu prac.
Poseł pyta o postęp modernizacji linii kolejowych E30 i 132 na odcinku Opole-Gliwice, wyrażając zaniepokojenie opóźnieniami i ich wpływem na pasażerów. Domaga się informacji o harmonogramie, przyczynach opóźnień i aktualizacji analiz wpływu inwestycji.
Poseł Tomasz Kostuś interpeluje w sprawie nadania projektowanej obwodnicy Brzegu statusu obiektu strategicznego dla bezpieczeństwa państwa, argumentując, że usprawni to transport wojskowy i cywilny w sytuacji kryzysowej. Pyta, czy MON analizuje taką możliwość i czy planuje konsultacje w tej sprawie z innymi ministerstwami i samorządami.
Poseł Tomasz Kostuś pyta o stan realizacji inwestycji kolejowych w województwie opolskim w ramach Krajowego Programu Kolejowego i KPO, wyrażając zaniepokojenie brakiem pełnej informacji na ten temat. Domaga się szczegółowych danych dotyczących zrealizowanych, trwających i planowanych projektów oraz ich wpływu na połączenia i stacje w regionie.
Projekt ustawy zmienia ustawę o ochronie zwierząt, wprowadzając wyjątki od zakazu płoszenia i odstraszania niektórych zwierząt drapieżnych i żubrów, które weszły na teren zabudowań mieszkalnych lub gospodarskich, umożliwiając użycie broni jako zabezpieczenia. Dodatkowo, precyzuje terminologię związaną z amunicją niepenetracyjną i modyfikuje przepisy dotyczące zwierząt, które mogą być odstraszane. Celem zmian jest ochrona mieszkańców i zwierząt domowych przed atakami dzikich zwierząt oraz doprecyzowanie przepisów dotyczących interwencji w sytuacjach zagrożenia. Ustawa ma również na celu ochronę osób działających zgodnie z zezwoleniem, które przypadkowo zranią lub zabiją zwierzę chronione podczas wykonywania czynności odstraszania lub odłowu.
Projekt dotyczy zawiadomienia Prezesa Rady Ministrów o zamiarze przedłożenia Prezydentowi RP do ratyfikacji, bez zgody wyrażonej w ustawie, Umowy między Polską a Szwecją o wzajemnej ochronie informacji niejawnych. Komisja Spraw Zagranicznych po rozpatrzeniu zawiadomienia wnosi o przyjęcie go przez Sejm bez zastrzeżeń. Celem jest umożliwienie wzajemnej ochrony informacji niejawnych między oboma krajami na mocy umowy międzynarodowej.
Projekt ustawy ma na celu implementację dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2557 w sprawie odporności podmiotów krytycznych. Wprowadza zmiany w ustawie o zarządzaniu kryzysowym oraz w niektórych innych ustawach, definiując m.in. pojęcia takie jak 'podmiot krytyczny', 'usługa kluczowa' i 'incydent istotny'. Projekt określa nowe zadania i obowiązki organów właściwych w sprawach zarządzania kryzysowego oraz podmiotów krytycznych, a także zasady sprawowania nadzoru i kontroli. Wprowadza również dokumenty strategiczne takie jak Krajowa Ocena Ryzyka (KOR) i Krajowa Strategia Odporności Podmiotów Krytycznych (KSOPK).
Projekt ustawy wprowadza zmiany w ustawie o ochronie ludności i obronie cywilnej oraz niektórych innych ustawach, mające na celu usprawnienie systemu ochrony ludności w Polsce. Nowelizacja doprecyzowuje zadania i kompetencje różnych organów w zakresie ochrony ludności, w tym Wojskowej Ochrony Przeciwpożarowej i Państwowej Straży Pożarnej. Wprowadza definicję i zasady identyfikacji punktów schronienia, a także reguluje kwestie finansowania zadań z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej, w tym tworzy Program Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej. Ustawa ma na celu zwiększenie bezpieczeństwa obywateli w obliczu zagrożeń naturalnych, terrorystycznych i wojennych.
Przedłożony dokument to sprawozdanie Komisji Finansów Publicznych oraz Komisji Obrony Narodowej dotyczące uchwały Senatu w sprawie ustawy o Finansowym Instrumencie Zwiększania Bezpieczeństwa SAFE. Komisje po rozpatrzeniu uchwały Senatu wnoszą o przyjęcie wszystkich poprawek Senatu zawartych w punktach 1-4. Poprawka nr 1 ma być głosowana łącznie z poprawką nr 4. Dokument ten stanowi element procesu legislacyjnego, w którym Sejm rozpatruje poprawki Senatu do ustawy.