Interpelacja nr 10984
Interpelacja w sprawie prawa obywatela do swobodnego wyboru źródła ogrzewania oraz skutków finansowych regulacji Unii Europejskiej dotyczących nowych budynków mieszkalnych
Adresat: minister klimatu i środowiska, minister rozwoju i technologii
Data wpływu: 2025-07-15
W skrócie
Poseł Grzegorz Płaczek wyraża zaniepokojenie planowanymi ograniczeniami w wyborze źródeł ogrzewania, szczególnie zakazem montażu kotłów gazowych, pytając o działania rządu mające na celu ochronę obywateli przed skutkami finansowymi tych regulacji. Domaga się okresu przejściowego dla kotłów gazowych, systemów wsparcia finansowego dla mniej zamożnych i inwestycji w infrastrukturę.
Opis wygenerowany automatycznie na podstawie danych Sejmu RP · jak powstają opisy AI
Treść interpelacji
Szanowna Pani Minister, Szanowny Panie Ministrze,
działając w interesie obywateli zaniepokojonych ostatnimi zmianami legislacyjnymi na poziomie Unii Europejskiej, zwracam się z interpelacją dotyczącą ograniczenia prawa do swobodnego wyboru źródła ogrzewania w nowo wznoszonych budynkach mieszkalnych, w szczególności w kontekście zakazu montażu samodzielnych kotłów gazowych od 1 stycznia 2025 r. oraz kolejnych etapów wycofywania urządzeń na paliwa kopalne. Przepisy te, zawarte w nowelizacji dyrektywy o charakterystyce energetycznej budynków (EPBD), budzą poważne wątpliwości konstytucyjne i ekonomiczne, mogące prowadzić do naruszenia zasady proporcjonalności oraz wolności obywatelskich.
KONTEKST HISTORYCZNO-PRAWNY
Do 2022 roku ogrzewanie gazowe było traktowane jako relatywnie czysta, efektywna i ekonomiczna alternatywa wobec węgla i oleju opałowego. Było też aktywnie promowane, zarówno przez państwa członkowskie (w tym Polskę), jak i Unię Europejską – np. w ramach projektów Nord Stream 1 i 2 oraz systemów dopłat do wymiany źródeł ciepła.
W wyniku agresji Rosji na Ukrainę oraz sabotażu gazociągów Nord Stream w 2022 roku nastąpiła radykalna zmiana unijnej polityki energetycznej – nacisk położono na uniezależnienie się od rosyjskich surowców oraz przyspieszoną dekarbonizację. Skutkiem tej zmiany jest nowelizacja dyrektywy EPBD, która wprowadza szereg istotnych ograniczeń:
Rok
Regulacja
Skutek praktyczny
2025
Zakaz publicznego finansowania samodzielnych instalacji na paliwa kopalne
Brak dotacji i ulg na kotły gazowe w nowych budynkach
2028
Zakaz montażu kotłów gazowych w budynkach publicznych
Urzędy, szkoły i szpitale będą musiały instalować wyłącznie OZE lub systemy hybrydowe
2030
Zakaz montażu kotłów gazowych w nowych budynkach mieszkalnych
De facto wyłączenie gazu jako podstawowego źródła ciepła
2040
Pełne wycofanie kotłów kopalnych z eksploatacji
Obowiązek wymiany wszystkich urządzeń na zeroemisyjne
SKUTKI FINANSOWE I SPOŁECZNE
Koszt montażu kotła gazowego to 10–15 tys. zł. Dla porównania:
Pompy ciepła są szczególnie kosztowne w użytkowaniu zimą – wzrost cen energii elektrycznej i brak stabilnej sieci (zwłaszcza na wsiach) mogą znacznie podnieść rachunki oraz zwiększyć ryzyko awarii i wydatków serwisowych.
Osoby o niższych dochodach oraz mieszkańcy terenów wiejskich będą w praktyce wykluczeni z możliwości zastosowania kosztownych technologii zeroemisyjnych, ze względu na brak zdolności kredytowej i infrastruktury.
Ograniczenie wyboru źródła ogrzewania może utorować drogę do dalszej ingerencji w decyzje konsumenckie – np. dotyczące urządzeń RTV/AGD czy samochodów.
Konstytucyjne prawo własności i wolność działalności gospodarczej zakładają swobodę dysponowania nieruchomością – w tym wybór sposobu jej ogrzewania. Sztywne, odgórne zakazy, nieuwzględniające uwarunkowań lokalnych, dochodowych i infrastrukturalnych, mogą być uznane za nieproporcjonalne.
W związku z powyższym, proszę o odpowiedzi na poniższe pytania:
PODSUMOWANIE
Transformacja energetyczna jest celem słusznym, jednak jej wdrażanie musi respektować zasadę proporcjonalności, ochronę praw własności i wolność wyboru obywateli. Obowiązek instalacji wyłącznie kosztownych systemów OZE – bez realnej i dostępnej finansowo alternatywy – uderzy szczególnie w osoby mniej zamożne oraz mieszkańców terenów słabiej rozwiniętych.
Wnoszę o pilne zajęcie stanowiska rządu w opisanej sprawie, przedstawienie planu działań minimalizujących skutki finansowe dla obywateli oraz rozpoczęcie ogólnokrajowej debaty nad przyszłością ogrzewania indywidualnego w Polsce.
Uprzejmie proszę o precyzyjne odpowiedzi na powyższe pytania, stosując się do nadanej przeze mnie numeracji.
Grzegorz Płaczek Poseł na Sejm RP
Inne interpelacje: Grzegorz Płaczek
- Interpelacja w sprawie zagrożenia utratą wykwalifikowanych kadr górniczych w związku z odchodzeniem pracowników na urlopy górnicze oraz konieczności…
30.10.2026 · nr 20802 · minister energii
- Interpelacja w sprawie przyszłości Elektrowni Łaziska oraz zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego Polski po zakończeniu derogacji w ramach rynku mocy w 2028…
30.10.2026 · nr 20801 · minister energii
- Interpelacja w sprawie kosztów inwestycji w gazowe jednostki szczytowe OCGT w Rybniku i Gryfinie oraz analizy alternatywnych rozwiązań zapewniających…
30.10.2026 · nr 20800 · minister energii
- Interpelacja w sprawie skutków unijnych wymogów dotyczących emisji metanu dla polskich kopalń węgla oraz działań rządu na rzecz zmiany obowiązujących regulacji
30.10.2026 · nr 20799 · minister energii
- Interpelacja w sprawie realizacji umowy z dnia 3 września 2024 r. na dostawę Systemów Detekcji Skażeń dla Kołowych Transporterów Opancerzonych Rosomak oraz…
12.10.2026 · nr 20355 · minister obrony narodowej
Czym jest interpelacja? · Najnowsze interpelacje · Tematy interpelacji