Interpelacja w sprawie jednostronnego wycofania się Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego ze wspófinansowania instytucji kultury - Panteon Górnośląski z siedzibą w Katowicach
Data wpływu: 2025-07-16
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Posłowie wyrażają zdziwienie i dezaprobatę z powodu jednostronnego wycofania się Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego ze współfinansowania Panteonu Górnośląskiego w Katowicach, kwestionując zasadność tej decyzji. Pytają, dlaczego ministerstwo wypowiedziało umowę i czy upamiętnienie powrotu Górnego Śląska do Polski nie jest ważne dla państwa.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie jednostronnego wycofania się Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego ze współfinansowania instytucji kultury - Panteon Górnośląski z siedzibą w Katowicach Interpelacja nr 11015 do ministra kultury i dziedzictwa narodowego w sprawie jednostronnego wycofania się Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego ze współfinansowania instytucji kultury - Panteon Górnośląski z siedzibą w Katowicach Zgłaszający: Jerzy Polaczek, Andrzej Gawron, Wojciech Szarama, Marek Wesoły, Grzegorz Gaża, Bożena Borys-Szopa, Grzegorz Puda, Michał Wójcik, Robert Warwas, Przemysław Drabek, Stanisław Szwed, Lidia Burzyńska, Szymon Giżyński, Grzegorz Matusiak, Michał Woś Data wpływu: 16-07-2025 Szanowna Pani Minister, z ogromnym zdziwieniem dowiedzieliśmy się o decyzji podjętej przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego o wycofaniu się ze współfinansowania instytucji kultury – Panteon Górnośląski w Katowicach.
Panteon Górnośląski został otwarty w 2022 roku na pamiątkę 100-lecia powrotu części Górnego Śląska do Polski po sześciuset latach pozostawania poza granicami Polski. Dziękujemy za zaangażowanie budżetu państwa w inwestycję budowy Panteonu Górnośląskiego, ponieważ jak okazało się po otwarciu tej ważnej instytucji kultury – to są dobrze zainwestowane środki. Przyjęte to zostało przez Ślązaków z wielką radością, ponieważ okazało się, że sprawy lokalne mają wagę ogólnokrajową, a instytucja, która opisuje śląską tożsamość, jest ważna w dbałości o pamięć wybitnych przedstawicieli Górnego Śląska i Polski.
Inicjując powstanie Panteonu Górnośląskiego, chciano zwrócić uwagę na fakt, że Górny Śląsk od zawsze kojarzony z przemysłem ciężkim posiada również inne bogactwo, którymi są ludzie tam mieszkający. Na wystawie prezentowane są postacie ze świata nauki, kultury, sportu, ofiary i osoby walczące z totalitaryzmami, społecznicy, politycy, powstańcy śląscy, osoby duchowne. Wystawa jest ciekawie zaaranżowana, a funkcjonująca już od kilku lat instytucja zwiększa frekwencję każdego roku o 30%. Panteon Górnośląski zaprasza publiczność i mieszkańców Górnego Śląska do tworzenia wystawy.
Grupy osób, stowarzyszenia, instytucje mogą zaproponować kolejne postacie do włączenia, które spełniają warunki statutowe. W ten sposób budowana jest śląska tożsamość i wiedza o osobach, których osiągnięcia i działanie przekładają się na rozwój śląskiej społeczności. Wśród 250 prezentowanych osób znajdujemy postacie ważne dla regionu, ale też dla kraju oraz osoby zasłużone o zasięgu międzynarodowym. Są tam postacie ważne dla różnorodnych środowisk ze względu na prezentowane przekonania i wartości, nurty polityczne, ideowe, światopoglądowe.
Multimedialna wystawa w efektowny sposób prezentuje treści, wywołując wśród turystów spoza regionu pytanie: „dlaczego czegoś takiego nie ma u nas?“. Dotychczasowa współpraca podmiotów, które zorganizowały instytucję, stanowi przykład modelowej współpracy pokazującej jak – łącząc siły i środki budżetu państwa i samorządów terytorialnych oraz kościoła katolickiego – można skutecznie osiągać cele, które są możliwe pomimo dzielących ich różnic. Górny Śląsk od momentu przyłączenia do Polski stał się dzielnicą, która ze względu na wskaźniki demograficzne przynosiła 3-krotnie większy przychód do budżetu państwa w stosunku do innych rejonów.
Potencjał przemysłowy zapewniał rozwój całego kraju. W okresie PRL Śląsk przyczynił się do odbudowy kraju, a produkty przemysłu były ważnym segmentem eksportu. Wsparcie budżetu państwa dla śląskiej instytucji kultury to forma historycznej rekompensaty i przekonania Ślązaków, że ich sukcesy i efekty są ważne dla kraju i warto je pokazywać. Jednostronne wypowiedzenie umowy przez ministra kultury i dziedzictwa narodowego nie służy wizerunkowi państwa. Pozostali organizatorzy wypełniający swoje zobowiązania nie rezygnują jak nam wiadomo ze swojego zaangażowania.
Dlaczego pomimo wielokrotnie mniejszych budżetów mają przejmować zobowiązania budżetu państwa? Z naszego rozeznania wynika fakt związania umową z dnia 9.05.2023 r. organizatorów Panteonu Górnośląskiego: Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, marszałka województwa śląskiego, Archidiecezji Katowickiej, oraz prezydenta miasta Katowice na okres 5 lat do 2027 roku w celu zapewnienia funkcjonowania instytucji. Uzasadnienie decyzji informujące, że środki przeznaczone dla Panteonu Górnośląskiego skierowane zostaną do Muzeum Śląskiego jest niewystarczające.
Wnosimy o udzielenie odpowiedzi, dlaczego minister kultury i dziedzictwa narodowego w sposób jednostronny wypowiedział wiążącą go umowę z 2023 roku? Wnosimy do Pani Minister o wskazanie ważnych przyczyn, dla których instytucja, która upamiętnia powrót Górnego Śląska do Macierzy, nie jest ważna dla Polski? Z poważaniem
Interpelacja dotyczy restrukturyzacji finansowej sektora górnictwa węgla kamiennego i jej wpływu na firmy okołogórnicze. Posłowie pytają o możliwość wsparcia dla tych firm oraz o zobowiązania spółek węglowych wobec dostawców i podwykonawców.
Posłowie wyrażają zaniepokojenie planowanym przejęciem Zakładu Linii Kolejowych PKP PLK SA w Częstochowie przez Zakład w Sosnowcu, obawiając się utraty miejsc pracy, obniżenia bezpieczeństwa i elastyczności w sytuacjach kryzysowych, zwłaszcza w kontekście zagrożenia wojennego. Zadają szereg pytań dotyczących analiz, wskaźników efektywności i konsultacji społecznych związanych z reorganizacją, a także jej wpływu na obronność kraju.
Posłowie wyrażają zaniepokojenie planami prywatnego podmiotu dotyczącymi badania złóż molibdenowo-wolframowo-miedziowych i potencjalnej budowy kopalni w powiecie myszkowskim, wskazując na zagrożenie dla Głównego Zbiornika Wód Podziemnych nr 327 i środowiska. Pytają ministerstwo o zgodność inwestycji z regulacjami unijnymi, rozważenie niewydania zgody na odwierty badawcze oraz kolizję z ochroną zasobów przyrodniczych.
Posłowie zwracają uwagę na problemy finansowe i prawne warsztatów terapii zajęciowej (WTZ), wskazując na niedostateczne finansowanie, nieuregulowany status pracowników i brak dodatkowych świadczeń. Pytają ministerstwo o plany dotyczące zwiększenia finansowania, uregulowania statusu zawodowego pracowników, zaliczenia pracy w WTZ do pracy w warunkach szczególnych oraz ujednolicenia przepisów.
Posłowie pytają ministra o przyczyny opóźnień w wydawaniu decyzji ustalających poziom potrzeby wsparcia dla osób niepełnosprawnych oraz o planowane działania naprawcze, które mają skrócić czas oczekiwania na te decyzje i zapewnić sprawiedliwy dostęp do świadczeń wspierających. Uważają, że przedłużające się postępowania narażają wnioskodawców na poważne ryzyko.
Projekt uchwały dotyczy upamiętnienia 45. rocznicy wydarzeń Kryzysu Bydgoskiego 1981 roku. Inicjatywa ma na celu oddanie hołdu historii i przypomnienie o ważnych wydarzeniach z przeszłości. Projekt jest wnoszony przez grupę posłów, którzy upoważniają posła Krystiana Łuczaka do reprezentowania ich w pracach nad uchwałą.
Projekt uchwały dotyczy upamiętnienia 100. rocznicy urodzin Andrzeja Wajdy. Komisja Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu rozpatrzyła projekt i wnosi o jego podjęcie przez Sejm. Celem uchwały jest uczczenie pamięci wybitnego polskiego reżysera.
Projekt uchwały ma na celu upamiętnienie 100. rocznicy urodzin Tadeusza Konwickiego. Grupa posłów wnosi o przyjęcie tej uchwały przez Sejm. Do reprezentowania wnioskodawców w pracach nad projektem został upoważniony poseł Krzysztof Mieszkowski. Projekt ten ma charakter symboliczny i kulturalny, koncentrując się na uhonorowaniu ważnej postaci polskiej kultury.
Ustawa o Finansowym Instrumencie Zwiększenia Bezpieczeństwa SAFE ustanawia ramy prawne dla działania tego instrumentu, mającego na celu finansowanie inwestycji w europejskim przemyśle obronnym. Określa zasady kontroli i audytu wykorzystania środków z pożyczki SAFE, udzielanej na podstawie rozporządzenia UE. Tworzy FIZB w Banku Gospodarstwa Krajowego, precyzuje źródła finansowania i przeznaczenie środków, a także zasady współpracy między ministrem obrony, innymi ministrami i BGK. Ustawa wprowadza zmiany w Prawie bankowym, ustawie o finansach publicznych i ustawie o Krajowej Administracji Skarbowej, dostosowując je do funkcjonowania FIZB.
Projekt uchwały Sejmu dotyczy sfinansowania polskiego udziału w pożyczce udzielanej Ukrainie przez Unię Europejską w wysokości 90 miliardów euro. Środki na ten cel mają pochodzić z zamrożonych aktywów rosyjskich na terytorium Polski, należących do osób i podmiotów wpisanych na listę sankcyjną. Celem uchwały jest wsparcie Ukrainy oraz osłabienie Rosji, co Sejm postrzega jako polską rację stanu. Sejm wzywa Rząd RP do niezwłocznego wypracowania mechanizmów prawnych i organizacyjnych w celu realizacji tego finansowania.