Interpelacja w sprawie praktycznego wykorzystania efektów misji kosmicznej dr. Sławosza Uznańskiego-Wiśniewskiego
Data wpływu: 2025-08-04
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Poseł pyta o plan rządu na skomercjalizowanie wyników misji kosmicznej IGNIS i zwrot zainwestowanych środków, wyrażając obawę, że misja skupiła się na PR, a zaniedbano kwestie gospodarcze i wdrożeniowe. Poseł dopytuje o konkretne korzyści dla polskich firm i planowanych działaniach mających na celu wykorzystanie technologii przetestowanych w ramach misji.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie praktycznego wykorzystania efektów misji kosmicznej dr. Sławosza Uznańskiego-Wiśniewskiego Interpelacja nr 11585 do ministra finansów i gospodarki w sprawie praktycznego wykorzystania efektów misji kosmicznej dr. Sławosza Uznańskiego-Wiśniewskiego Zgłaszający: Maciej Małecki Data wpływu: 04-08-2025 Szanowny Panie Ministrze, w czerwcu 2025 roku Polska sfinansowała udział swojego reprezentanta – dr. inż. Sławosza Uznańskiego-Wiśniewskiego – w załogowej misji kosmicznej IGNIS (Axiom Mission 4) na Międzynarodową Stację Kosmiczną.
Według informacji Ministerstwa Rozwoju i Technologii całkowity koszt tej inwestycji wyniósł 65 milionów euro (ok. 275–278 milionów złotych). Misja IGNIS, jak deklarowano, miała służyć nie tylko jako symboliczny krok w eksploracji kosmosu, ale przede wszystkim jako projekt o wysokim potencjale gospodarczym, naukowym i edukacyjnym. Kluczowe cele obejmowały: - realizację 13 eksperymentów technologicznych i biotechnologicznych z udziałem polskich instytucji, - weryfikację technologii dual-use (np.
komponentów elektronicznych, sensorów i algorytmów AI) w warunkach mikrograwitacji, - budowę kompetencji polskich firm w zakresie certyfikacji systemów kosmicznych, - ogólnopolski program edukacyjny adresowany do ponad 10 tysięcy szkół, - wzmocnienie pozycji Polski w programach Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA) i strukturach partnerstwa publiczno-prywatnego z Axiom Space. Niestety, po powrocie astronauty do kraju w przestrzeni publicznej dominowały przekazy o charakterze wizerunkowym i medialnym, skupione wokół celebrowania sukcesu i wydarzeń PR-owych (np.
powitania na lotnisku, relacji telewizyjnych, sesji zdjęciowych z politykami partii rządzącej). Znacznie mniej uwagi poświęcono zaś meritum misji: efektom eksperymentów, potencjalnym zastosowaniom gospodarczym i ścieżkom ich wdrożenia do sektora cywilnego lub przemysłowego. W obiegu publicznym zabrakło też konkretnego planu, jak Polska planuje skapitalizować poniesiony wydatek. Zatem kieruję do Pana Ministra następujące pytania: 1. Jaki jest plan rządu na skomercjalizowanie wyników misji IGNIS? 2.
Czy istnieje harmonogram lub plan wdrożeniowy wyników 13 eksperymentów przeprowadzonych na ISS, z przypisaniem odpowiedzialności do konkretnych instytucji lub firm? 3. W jaki sposób rząd zamierza odzyskać zainwestowane 65 mln euro? Czy istnieją wyliczenia spodziewanego zwrotu inwestycji (ROI) i horyzont czasowy osiągnięcia tego zwrotu? 4. Kwota misji to w większości wydatki przysparzające przychody firmom zagranicznym. Jakie mierzalne zyski finansowe (bez obszaru PR) przyniosła i przyniesie misja IGNIS?
Ile konkretnie kwotowo skorzystały lub skorzystają na niej firmy z polskiego sektora kosmicznego (firmy, w których ponad 50% udziałów znajduje się polskich rękach)? 5. Czy przewidziano system grantów, funduszy lub ulg dla podmiotów, które podejmą się wdrażania technologii przetestowanych w ramach misji IGNIS? 6. Czy planowane jest opracowanie wskaźników oceny wpływu misji IGNIS na gospodarkę (np. liczba miejsc pracy w sektorze kosmicznym, wzrost eksportu produktów high-tech, liczba nowych patentów)? 7.
Jakie są konkretne rezultaty poszczególnych eksperymentów i czy zostaną one przekazane do polskich jednostek naukowych, uczelni lub firm przemysłowych? 8. Czy technologie przetestowane podczas misji mają potencjalne zastosowanie w obronności, przemyśle medycznym, energetyce lub sektorze półprzewodników? Jeśli tak – jakie działania zostały podjęte w celu ich transferu? 9. Czy którykolwiek z eksperymentów zakwalifikował się do europejskich programów innowacyjnych (np. EIC Pathfinder, Horizon Europe, EDF)? 10. Jakie są dalsze plany kontynuacji ogólnopolskiego programu edukacyjnego towarzyszącego misji IGNIS („Klucz do Kosmosu”)? 11.
Czy zostaną opracowane materiały dydaktyczne i scenariusze lekcji dla szkół ponadpodstawowych i technicznych oparte na wynikach misji? 12. Czy rząd przewiduje program stypendialny lub inkubator przedsiębiorczości dla młodych innowatorów zainteresowanych technologiami kosmicznymi? 13. Czy Polska planuje udział w kolejnych misjach załogowych ESA lub partnerów prywatnych (np. Axiom Space, SpaceX)? Jakie kryteria będą stosowane przy podejmowaniu takich decyzji? 14. Czy planowane są strategiczne inwestycje w krajową infrastrukturę kosmiczną (np. laboratoria weryfikacji technologii, centra symulacji misji, zaplecze dla lotów suborbitalnych)? 15.
Interpelacja dotyczy niedoboru pelletu drzewnego i wzrostu cen w sezonie grzewczym 2025/2026, pytając o konkretne działania rządu oraz plan zapobiegania podobnym kryzysom w przyszłości. Posłowie wyrażają zaniepokojenie brakiem kompleksowych rozwiązań systemowych, które mogłyby zapewnić bezpieczeństwo energetyczne gospodarstw domowych.
Poseł pyta o potwierdzenie planów uruchomienia bezpośredniego połączenia kolejowego Płońsk-Warszawa w 2027 roku i jakie działania są podejmowane w celu usunięcia barier, które to uniemożliwiają. Wyraża zaniepokojenie brakiem jednoznacznych informacji ze strony ministerstwa odnośnie konkretnych planów.
Poseł Małecki zwraca uwagę na narastające bariery ograniczające gotowość bojową OSP, szczególnie w kontekście doposażenia pojazdów i możliwości finansowych gmin. Pyta o plany ministerstwa dotyczące kontynuacji i rozszerzenia programów modernizacji OSP, dopasowania dofinansowania do realiów rynkowych oraz systemowego wsparcia doposażenia sprzętowego.
Poseł pyta o opóźnioną reakcję na informację o skażonej brazylijskiej wołowinie i brak natychmiastowych kontroli. Wyraża obawy co do gotowości państwa na zwiększone ryzyko importowe związane z umową UE-Mercosur i możliwy zalew żywności o wątpliwej jakości.
Posłowie pytają o brak rozbudowy krajowych magazynów gazu, strategię magazynowania oraz lokalizację zapasów obowiązkowych za granicą w kontekście rosnących ryzyk geopolitycznych i potencjalnego deficytu pojemności magazynowych. Kwestionują opóźnienia w działaniach rządu oraz brak spójnej polityki w zakresie bezpieczeństwa gazowego Polski.
Projekt ustawy o zarządzaniu danymi został skierowany ponownie do Komisji Cyfryzacji, Innowacyjności i Nowoczesnych Technologii w celu rozpatrzenia poprawki zgłoszonej w drugim czytaniu. Komisja rozpatrzyła poprawkę i wnosi o skreślenie art. 37. Poprawkę popierają kluby poselskie Konfederacji i PiS. Celem proponowanej zmiany jest eliminacja konkretnego przepisu z pierwotnej wersji ustawy o zarządzaniu danymi.
Projekt ustawy ma charakter deregulacyjny i ma na celu poprawę efektywności działań organów administracji oraz usprawnienie warunków prowadzenia działalności gospodarczej. Główne zmiany obejmują umożliwienie prowadzenia badań nad nową techniką dla instalacji ubiegających się o pozwolenie zintegrowane przez okres do 30 miesięcy, przedłużenie ważności dotychczasowych decyzji w zakresie gospodarki odpadami do 30 czerwca 2026 r. oraz usprawnienie kontroli rzetelności dokumentów DPR i EDPR poprzez umożliwienie wykorzystania materiałów dowodowych zgromadzonych przez inne organy kontrolne. Celem jest wsparcie innowacji, uniknięcie zakłóceń w gospodarce odpadami oraz ograniczenie obciążeń dla przedsiębiorców.
Projekt ustawy ma na celu zwiększenie poziomu robotyzacji w Polsce poprzez wprowadzenie korzystniejszych ulg podatkowych dla przedsiębiorców inwestujących w robotyzację. Proponuje się podniesienie ulgi na robotyzację z 50% do 100% kosztów uzyskania przychodów poniesionych na robotyzację i utrzymanie jej po 2026 roku. Ma to na celu pobudzenie inwestycji, poprawę konkurencyjności polskich firm i przeciwdziałanie negatywnym trendom demograficznym i brakom kadrowym. Zmiany mają obowiązywać od 1 stycznia 2026 roku.
Projekt ustawy o Funduszu Rozwoju Technologii Przełomowych ma na celu wzmocnienie bezpieczeństwa państwa poprzez wspieranie rozwoju i wdrażania przełomowych technologii w różnych dziedzinach nauki, administracji, gospodarki i społeczeństwa. Ustawa określa organizację, zasady działania i finansowania Funduszu, w tym gromadzenie środków, udzielanie dofinansowania oraz powołanie Rady Funduszu jako organu doradczego. Fundusz będzie państwowym funduszem celowym, zarządzanym przez ministra właściwego do spraw informatyzacji, z wyodrębnionymi subfunduszami tematycznymi i rezerwą budżetową. Środki z Funduszu będą wydatkowane głównie na programy inwestycyjne realizowane w drodze otwartych konkursów, z możliwością pominięcia konkursu w przypadku projektów strategicznych realizowanych przez podmioty publiczne.