Interpelacja w sprawie wykorzystania środków z programu SAFE oraz rozwoju polskiego przemysłu obronnego
Data wpływu: 2025-09-17
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Poseł pyta o wykorzystanie środków z programu SAFE w kontekście rozwoju polskiego przemysłu obronnego, szczególnie w zakresie współpracy z partnerami i wpływu na sektor prywatny. Wyraża obawę o efektywność wykorzystania funduszy i trwałość wzrostu przemysłu obronnego.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie wykorzystania środków z programu SAFE oraz rozwoju polskiego przemysłu obronnego Interpelacja nr 12341 do ministra obrony narodowej w sprawie wykorzystania środków z programu SAFE oraz rozwoju polskiego przemysłu obronnego Zgłaszający: Przemysław Wipler Data wpływu: 17-09-2025 Szanowny Panie Premierze, Polska otrzymała najwyższą w całej Unii Europejskiej alokację w ramach programu SAFE – 43,7 miliarda euro, co stanowi około 29% całego budżetu tego programu. To ogromny sukces, który stwarza wyjątkową szansę na trwałe wzmocnienie bezpieczeństwa naszego państwa oraz rozwój krajowego przemysłu obronnego.
Środki te mogą nie tylko wzmocnić bieżące zdolności obronne Wojska Polskiego, lecz także przyczynić się do zbudowania głębi strategicznej, której obecnie brakuje, ponieważ dotychczas większość zakupów realizowano poza Europą. Silny i zróżnicowany łańcuch dostaw, obejmujący zarówno krajowe zakłady, jak i europejskich partnerów, zwiększa odporność państwa na zagrożenia, gwarantuje ciągłość produkcji nawet w sytuacjach kryzysowych oraz ogranicza ryzyko paraliżu w razie uderzeń przeciwnika w pojedyncze lokalizacje.
Konieczność ujednolicenia systemów uzbrojenia z sojusznikami to kolejny, często podkreślany postulat i jeden z fundamentalnych celów programu SAFE. Standaryzacja zwiększa interoperacyjność, ułatwia prowadzenie wspólnych działań w regionie, obniża koszty utrzymania oraz skraca czas potrzebny na naprawę sprzętu, co bezpośrednio wzmacnia potencjał obronny państwa. Program SAFE stwarza również wyjątkową szansę dla Polski na pozyskanie nowoczesnych technologii. Udział w projektach międzynarodowych zapewnia dostęp do know-how w zakresie złożonych systemów obronnych oraz umożliwia transfer rozwiązań, które podniosą zdolności krajowego przemysłu.
Dzięki temu Polska może nie tylko wytwarzać sprzęt na własne potrzeby, lecz także aktywnie współtworzyć europejskie standardy uzbrojenia i zaistnieć na rynkach europejskich oraz światowych. Jeżeli program SAFE zostanie właściwie wykorzystany, wyroby polskiego przemysłu nie będą przeznaczone wyłącznie dla odbiorcy krajowego – jak często dzieje się obecnie – lecz trafią również do wyposażenia armii państw współtworzących z Polską europejski system bezpieczeństwa.
Taki kierunek rozwoju zapewni większą skalę produkcji, ułatwi rozwój eksportu, wzmocni konkurencyjność krajowych zakładów i ograniczy ryzyko uzależnienia ich przyszłości wyłącznie od finansowania z budżetu państwa. W związku z powyższym proszę Pana Premiera o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania: Jaki procent z przyznanych środków z programu SAFE zostanie przeznaczony na programy realizowane wyłącznie przez polski przemysł, a jaka część trafi na projekty wspólne z partnerami w ramach SAFE? Ile systemów uzbrojenia i jakich typów zostanie uwspólnionych w ramach programu SAFE w Polsce?
Z jakimi państwami zostaną utworzone te partnerstwa? SAFE to także okazja zaistnienia dla już istniejących polskich wyrobów przemysłu obronnego, które warto rozkooperować produkcyjnie w innych państwach, aby wzmocnić ich łańcuch dostaw. W ilu projektach wspólnych zostały zaproponowane polskie wyroby? Ubiegłoroczne obroty Polskiej Grupy Zbrojeniowej wyniosły ok. 13 mld zł, a drugiego największego podmiotu w Polsce Grupy WB ok. 3 mld zł. Szacuje się, że cały krajowy przemysł obronny wygenerował w 2024 r. łącznie ok.
31,2 mld zł przychodów, z czego podmioty inne niż PGZ (w tym sektor prywatny) odpowiadały za około 18–20 mld zł, co oznacza, że sektor prywatny osiąga obroty porównywalne z PGZ. Jak w kontekście napływu dodatkowych środków z programu SAFE (średniorocznie ponad 35 mld zł) planowany jest wzrost obrotów całego polskiego przemysłu obronnego – zarówno państwowego, jak i prywatnego – w kolejnych latach i jakie działania są podejmowane, aby zapewnić trwałość tego efektu?
Jak rząd zamierza uniknąć ryzyka przeskalowania zakładów, które mogłoby prowadzić do nadmiernych kosztów ich utrzymania w przyszłości, szczególnie w stosunku do wyrobów nabywanych w procedurze wyłączenia zasady współpracy? Proszę o przedstawienie harmonogramu wydatkowania środków z SAFE na lata 2026–2030 w zakresie projektów zakupowych realizowanych na zasadzie współpracy, jak i z wyłączeniem tej zasady. Czy w ocenie Pana Premiera, w ramach wykorzystania środków z programu SAFE, zasadne jest zwiększenie współpracy sektora prywatnego ze spółkami Skarbu Państwa w celu osiągnięcia efektu synergii oraz szerszej dywersyfikacji produkcji w Polsce?
Poseł Wipler wyraża zaniepokojenie doniesieniami o nadużywaniu procedury "Niebieskiej Karty" w konfliktach okołorozwodowych i pyta o dane dotyczące interwencji policji, liczby spraw, powodów umorzeń oraz analiz ministerstwa w tym zakresie. Poseł dopytuje się o statystyki związane z wykorzystaniem procedury "Niebieskiej Karty" w kontekście sporów rodzicielskich.
Poseł Wipler pyta o funkcjonowanie systemu eWUŚ, w szczególności o liczbę świadczeń udzielonych na podstawie oświadczeń pacjentów, weryfikację tych oświadczeń oraz koszty działania systemu. Poseł wyraża obawę co do potencjalnych nadużyć i efektywności systemu w kontekście kosztów i odzyskiwania nienależnych świadczeń.
Poseł kwestionuje decyzję o zakazie wjazdu na teren jednostek wojskowych samochodów wyprodukowanych w Chinach, argumentując, że kryterium kraju produkcji jest niespójne i pomija aspekty techniczne. Pyta o konkretne kryteria zakazu, jego egzekwowanie oraz planowane procedury weryfikacji.
Poseł Wipler wyraża zaniepokojenie realizacją programu zakupu czołgów K2, kwestionując brak doświadczenia Hyundai Rotem w produkcji pojazdów wsparcia i zlecanie projektów zagranicznym firmom. Pyta o koszty marż, wpływ na polski przemysł obronny i postępowania wyjaśniające w MON w związku z wysokimi prowizjami przy pierwszym kontrakcie.
Poseł Przemysław Wipler wyraża zaniepokojenie funkcjonowaniem, architekturą techniczną i bezpieczeństwem Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF), zadając szereg pytań dotyczących wykorzystywanej infrastruktury, udziału podmiotów trzecich, cyberbezpieczeństwa i audytów systemu. Pyta również o rolę ABW i NASK w opiniowaniu systemu KSeF.
Projekt ustawy zmienia ustawę o ochronie zwierząt, wprowadzając wyjątki od zakazu płoszenia i odstraszania niektórych zwierząt drapieżnych i żubrów, które weszły na teren zabudowań mieszkalnych lub gospodarskich, umożliwiając użycie broni jako zabezpieczenia. Dodatkowo, precyzuje terminologię związaną z amunicją niepenetracyjną i modyfikuje przepisy dotyczące zwierząt, które mogą być odstraszane. Celem zmian jest ochrona mieszkańców i zwierząt domowych przed atakami dzikich zwierząt oraz doprecyzowanie przepisów dotyczących interwencji w sytuacjach zagrożenia. Ustawa ma również na celu ochronę osób działających zgodnie z zezwoleniem, które przypadkowo zranią lub zabiją zwierzę chronione podczas wykonywania czynności odstraszania lub odłowu.
Projekt dotyczy zawiadomienia Prezesa Rady Ministrów o zamiarze przedłożenia Prezydentowi RP do ratyfikacji, bez zgody wyrażonej w ustawie, Umowy między Polską a Szwecją o wzajemnej ochronie informacji niejawnych. Komisja Spraw Zagranicznych po rozpatrzeniu zawiadomienia wnosi o przyjęcie go przez Sejm bez zastrzeżeń. Celem jest umożliwienie wzajemnej ochrony informacji niejawnych między oboma krajami na mocy umowy międzynarodowej.
Projekt ustawy ma na celu implementację dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2557 w sprawie odporności podmiotów krytycznych. Wprowadza zmiany w ustawie o zarządzaniu kryzysowym oraz w niektórych innych ustawach, definiując m.in. pojęcia takie jak 'podmiot krytyczny', 'usługa kluczowa' i 'incydent istotny'. Projekt określa nowe zadania i obowiązki organów właściwych w sprawach zarządzania kryzysowego oraz podmiotów krytycznych, a także zasady sprawowania nadzoru i kontroli. Wprowadza również dokumenty strategiczne takie jak Krajowa Ocena Ryzyka (KOR) i Krajowa Strategia Odporności Podmiotów Krytycznych (KSOPK).
Projekt ustawy wprowadza zmiany w ustawie o ochronie ludności i obronie cywilnej oraz niektórych innych ustawach, mające na celu usprawnienie systemu ochrony ludności w Polsce. Nowelizacja doprecyzowuje zadania i kompetencje różnych organów w zakresie ochrony ludności, w tym Wojskowej Ochrony Przeciwpożarowej i Państwowej Straży Pożarnej. Wprowadza definicję i zasady identyfikacji punktów schronienia, a także reguluje kwestie finansowania zadań z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej, w tym tworzy Program Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej. Ustawa ma na celu zwiększenie bezpieczeństwa obywateli w obliczu zagrożeń naturalnych, terrorystycznych i wojennych.
Przedłożony dokument to sprawozdanie Komisji Finansów Publicznych oraz Komisji Obrony Narodowej dotyczące uchwały Senatu w sprawie ustawy o Finansowym Instrumencie Zwiększania Bezpieczeństwa SAFE. Komisje po rozpatrzeniu uchwały Senatu wnoszą o przyjęcie wszystkich poprawek Senatu zawartych w punktach 1-4. Poprawka nr 1 ma być głosowana łącznie z poprawką nr 4. Dokument ten stanowi element procesu legislacyjnego, w którym Sejm rozpatruje poprawki Senatu do ustawy.