Interpelacja w sprawie wpływu umowy handlowej Unii Europejskiej z krajami Mercosur oraz liberalizacji importu produktów rolnych z Ukrainy na bezpieczeństwo żywnościowe Polski
Data wpływu: 2025-11-05
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Posłanka Barbara Bartuś wyraża zaniepokojenie wpływem umów handlowych UE z Mercosur i Ukrainą na polskie rolnictwo i bezpieczeństwo żywnościowe, pytając o działania rządu mające na celu ochronę interesów polskich rolników. Kwestionuje ona poparcie rządu dla umów handlowych, które jej zdaniem zagrażają konkurencyjności polskich producentów.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie wpływu umowy handlowej Unii Europejskiej z krajami Mercosur oraz liberalizacji importu produktów rolnych z Ukrainy na bezpieczeństwo żywnościowe Polski Interpelacja nr 13412 do ministra rolnictwa i rozwoju wsi w sprawie wpływu umowy handlowej Unii Europejskiej z krajami Mercosur oraz liberalizacji importu produktów rolnych z Ukrainy na bezpieczeństwo żywnościowe Polski Zgłaszający: Barbara Bartuś Data wpływu: 05-11-2025 Rolnictwo stanowi fundament bezpieczeństwa państwa – zarówno gospodarczego, jak i społecznego.
W czasie kryzysów, takich jak pandemia COVID-19 czy agresja Federacji Rosyjskiej na Ukrainę, krajowa produkcja rolna zapewniła stabilność dostaw żywności. Utrzymanie własnych zdolności produkcyjnych w rolnictwie jest zatem kluczowym warunkiem niezależności i bezpieczeństwa kraju. W tym kontekście pojawiają się uzasadnione obawy co do skutków zawarcia umowy handlowej UE–Mercosur (obejmującej m.in. Argentynę, Brazylię, Paragwaj i Urugwaj) oraz przedłużenia liberalnych zasad handlu z Ukrainą.
Zastrzeżenia budzą przede wszystkim różnice w standardach sanitarnych, fitosanitarnych i środowiskowych, które w krajach spoza UE odbiegają od restrykcyjnych norm obowiązujących w Polsce. Napływ tańszych produktów rolnych, wytwarzanych przy użyciu metod niedopuszczalnych w Unii (np. GMO, stosowanie środków ochrony roślin zakazanych w UE, słabsze normy dobrostanu zwierząt), może prowadzić do utraty konkurencyjności przez polskich producentów, a w dłuższej perspektywie – do ograniczenia krajowej produkcji rolnej i zagrożenia bezpieczeństwa żywnościowego. Umowa UE–Mercosur przewiduje stopniowe wprowadzenie na rynek unijny m.in.: 180 tys.
ton mięsa drobiowego, 99 tys. ton mięsa wołowego (stawka celna 7,5%), 180 tys. ton cukru do rafinacji, 450 tys. ton etanolu dla przemysłu chemicznego oraz dodatkowe 200 tys. ton w niższej stawce celnej, 3,4 mln ton kukurydzy, 8,2 mln hektolitrów biopaliw. Choć Komisja Europejska ocenia te wolumeny jako nieznaczne (ok. 1-1,5% konsumpcji w UE), ich wpływ na konkurencyjność polskiego rolnictwa może być znaczący, zwłaszcza w sektorach drobiarskim, wołowym i cukrowniczym – w których Polska jest ważnym eksporterem w ramach Unii.
Zgodnie z danymi: Polska jest trzecim eksporterem drobiu na świecie, a 70% eksportu trafia do krajów UE; 80% polskiego eksportu wołowiny kierowane jest na rynek unijny; Polska eksportuje również duże ilości zbóż i cukru, głównie do Niemiec, Niderlandów, Francji, Włoch i Węgier. Pojawia się zatem pytanie, czy polscy rolnicy będą w stanie utrzymać swoje rynki zbytu, gdy na rynek UE trafią tańsze produkty z Mercosur. Co prawda umowa zawiera tzw.
klauzule ochronne, pozwalające na czasowe wstrzymanie liberalizacji w przypadku nadmiernego importu, jednak zapisy te są niewystarczająco dostosowane do specyfiki sektora rolnego i mogą być trudne do uruchomienia w praktyce. Dodatkowe wątpliwości budzi kwestia wiarygodności certyfikatów pochodzenia i jakości produktów spoza UE. W przeszłości zdarzały się przypadki importu żywności z regionów skażonych lub niekontrolowanych, co potwierdza konieczność zachowania szczególnej ostrożności. Nie mniej istotna jest kwestia liberalizacji handlu z Ukrainą.
29 października 2025 roku weszła w życie nowa umowa handlowa między UE a Ukrainą, znacząco zwiększająca limity importowe produktów rolnych. Nowe kontyngenty obejmują m.in. wzrost wwozu: miodu o 483% (do 35 tys. ton), cukru o 400% (do 100 tys. ton), jaj o 200% (do 18 tys. ton), mięsa drobiowego o 30% (do 120 tys. ton), pszenicy o 30% (do 1,3 mln ton), kukurydzy o 53% (do 1 mln ton). Ukraińscy producenci nadal nie są zobowiązani do spełniania pełnych unijnych norm środowiskowych i produkcyjnych, a także nie ponoszą kosztów wynikających z systemu ETS, co czyni ich produkty znacznie tańszymi.
Nowe kwoty wwozowe obowiązują z mocą wsteczną od 1 stycznia 2025 roku, co w praktyce oznacza możliwość natychmiastowego zwiększenia eksportu na rynek unijny – w szczególności do Polski. Pomimo licznych ostrzeżeń ze strony organizacji rolniczych i ekspertów, rząd RP poparł tę umowę w Radzie UE, nie przedstawiając opinii publicznej analizy ryzyka ani planu osłonowego dla polskiego rolnictwa. W efekcie polscy rolnicy obawiają się spadku cen, utraty rentowności oraz bankructw gospodarstw rodzinnych.
Posłowie zwracają uwagę na przestarzałą definicję urządzeń turystycznych w ustawie o ochronie gruntów rolnych i leśnych, która nie uwzględnia współczesnej infrastruktury rekreacyjnej w lasach, co skutkuje koniecznością uzyskiwania decyzji o wyłączeniu gruntów z produkcji leśnej. Pytają, czy ministerstwo dostrzega ten problem i rozważa zmianę przepisów w celu uwzględnienia aktualnych potrzeb w zakresie udostępniania lasów społeczeństwu.
Posłanka Barbara Bartuś wyraża zaniepokojenie pogarszającą się sytuacją oddziałów ginekologiczno-położniczych w szpitalach powiatowych oraz działaniami Ministerstwa Zdrowia, które prowadzą do ograniczenia dostępności opieki okołoporodowej. Pyta o likwidacje oddziałów, plany zwiększenia finansowania i mechanizmy wsparcia gotowości porodówek.
Posłanka Barbara Bartuś pyta o konkretne działania rządu w sprawie umowy handlowej UE-Mercosur, wskazując na brak realnych zabezpieczeń dla polskiego rolnictwa i bezpieczeństwa żywnościowego. Wyraża obawę o nieuczciwą konkurencję i destabilizację rynku rolnym w związku z niższą standardami produkcji w krajach Mercosur.
Posłowie wyrażają zaniepokojenie spadającą liczbą kontraktów NFZ na leczenie uzdrowiskowe dzieci w Ciechocinku, co zagraża funkcjonowaniu placówki specjalizującej się w leczeniu chorób dróg oddechowych. Pytają ministra zdrowia o planowane działania wspierające ten rodzaj leczenia.
Posłanka Barbara Bartuś interweniuje w sprawie zakłóceń w funkcjonowaniu Funduszu Sprawiedliwości, które doprowadziły do ograniczenia lub zawieszenia działalności ośrodków pomocy pokrzywdzonym przestępstwem z powodu opóźnień w rozstrzygnięciu konkursów. Pyta o przyczyny opóźnień, trudności w ministerstwie, powierzenie oceny ofert podmiotowi zewnętrznemu oraz planowane działania naprawcze.
Projekt ustawy dotyczy niekarania obywateli RP biorących udział po stronie Ukrainy w konflikcie zbrojnym wywołanym agresją Federacji Rosyjskiej. Komisje Sejmowe Obrony Narodowej oraz Sprawiedliwości i Praw Człowieka rozpatrzyły uchwałę Senatu w tej sprawie i wnoszą o przyjęcie poprawek zawartych w niej. Celem jest ochrona prawna Polaków walczących w obronie Ukrainy przed potencjalnymi konsekwencjami prawnymi w Polsce.
Przedstawiony dokument to sprawozdanie Komisji do Spraw Deregulacji dotyczące rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego (druk nr 2273). Komisja po pierwszym czytaniu i rozpatrzeniu projektu wnosi o jego uchwalenie przez Sejm bez poprawek. Oznacza to rekomendację przyjęcia proponowanych zmian w dotychczasowym brzmieniu ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego. Celem proponowanych zmian jest prawdopodobnie deregulacja w obszarze rolnictwa.
Przedstawiony dokument to pismo Marszałka Senatu do Marszałka Sejmu, przekazujące uchwały Senatu dotyczące szeregu ustaw po ich rozpatrzeniu. Dotyczą one m.in. niekaralności obywateli walczących po stronie Ukrainy, obrotu towarami strategicznymi, zmian w CEIDG, ochronie zabytków, Prawa oświatowego, inwestycji przeciwpowodziowych, Prawa energetycznego oraz wykonywania mandatu posła i senatora. Pismo wskazuje, że przyjęcie poprawek Senatu może skutkować koniecznością wprowadzenia zmian redakcyjnych i systematyzacyjnych w treści ustaw. Celem jest uwzględnienie stanowiska Senatu w procedurze legislacyjnej oraz dostosowanie ostatecznego brzmienia ustaw.
Przedstawiony dokument to pismo Marszałka Senatu do Marszałka Sejmu, informujące o uchwałach podjętych przez Senat w dniu 4 marca 2026 r. Dotyczą one szeregu ustaw, w tym ustawy o niekaraniu obywateli RP walczących na Ukrainie, zmian w ustawach o obrocie towarami strategicznymi, CEIDG, ochronie zabytków, prawie oświatowym, inwestycjach przeciwpowodziowych, prawie energetycznym oraz wykonywaniu mandatu posła i senatora. Pismo sygnalizuje potencjalną konieczność zmian redakcyjnych i systematyzacyjnych w związku z przyjęciem poprawek Senatu, aby zachować spójność numeracji i odesłań w aktach prawnych.
Projekt ustawy obejmuje zmiany w szeregu ustaw, w tym dotyczące niekarania obywateli walczących na Ukrainie, obrotu towarami strategicznymi, CEIDG, ochrony zabytków, prawa oświatowego, inwestycji przeciwpowodziowych, prawa energetycznego oraz wykonywania mandatu posła i senatora. Celem jest prawdopodobnie dostosowanie prawa do aktualnej sytuacji geopolitycznej i społeczno-gospodarczej oraz usprawnienie funkcjonowania różnych obszarów administracji publicznej i gospodarki. Senat przekazuje uchwały dotyczące tych ustaw do Sejmu. Projekt przewiduje także korekty redakcyjne w celu zachowania spójności numeracji i odesłań.