Interpelacja w sprawie ochrony interesów Polski w kontekście prac nad dyrektywą UE dotyczącą akcyzy na wyroby tytoniowe i mechanizmu TEDOR

Proponowana przez Komisję Europejską reforma dyrektywy w sprawie opodatkowania wyrobów tytoniowych (Tobacco Taxation Directive – TTD) przewiduje podwyższenie minimalnych stawek akcyzy w całej Unii Europejskiej, wprowadzenie jednolitych zasad opodatkowania nowych kategorii produktów, takich jak e-papierosy, podgrzewany tytoń i nikotynowe saszetki, a także ustanowienie mechanizmu TEDOR, w ramach którego część dochodów z akcyzy miałaby być przekazywana bezpośrednio do budżetu UE jako nowy „zasób własny“. Reforma, przedstawiana oficjalnie jako działanie na rzecz ochrony zdrowia publicznego i walki z nielegalnym rynkiem, w praktyce prowadzi do istotnego zwiększenia obciążeń fiskalnych w państwach członkowskich oraz centralizacji kompetencji podatkowych na poziomie unijnym.

Zakres proponowanej reformy może nieproporcjonalnie uderzyć w kraje o niższych dochodach, zwiększając ceny detaliczne wyrobów tytoniowych, co z kolei może sprzyjać rozwojowi szarej strefy i przemytu. Rozszerzenie akcyzy na nowe produkty i ujednolicenie minimalnych stawek na poziomie UE rodzi również ryzyko dla krajowych producentów tytoniu, zwłaszcza w Polsce, gdzie ten sektor odgrywa istotną rolę w lokalnej gospodarce i zatrudnieniu. Ponadto mechanizm TEDOR, w którym część wpływów z akcyzy trafia bezpośrednio do budżetu UE, stanowi przesunięcie kompetencji podatkowych z państw członkowskich na poziom unijny i może osłabić suwerenność fiskalną Polski.

Ze względu na potencjalne skutki ekonomiczne, społeczne i fiskalne, konieczne jest uzyskanie od rządu pełnych informacji na temat planowanej reformy, jej wpływu na budżet państwa, sektor tytoniowy oraz legalny rynek, a także stanowiska Polski w procesie legislacyjnym UE.

W świetle powyższego proszę o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania: