Interpelacja w sprawie wprowadzenia jasnych regulacji dotyczących zakresu obowiązków tłumacza języka migowego podczas egzaminów dla osób niesłyszących
Data wpływu: 2024-10-16
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Posłowie pytają Ministerstwo Edukacji o wprowadzenie jasnych regulacji dotyczących roli tłumaczy języka migowego podczas egzaminów dla osób niesłyszących, argumentując, że obecne przepisy są interpretowane w sposób ograniczający dostęp tych uczniów do pełnego zrozumienia treści egzaminacyjnych. Interpelujący wyrażają zaniepokojenie nierównym traktowaniem uczniów niesłyszących i apelują o podjęcie działań w celu wyrównania szans w systemie edukacji.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie wprowadzenia jasnych regulacji dotyczących zakresu obowiązków tłumacza języka migowego podczas egzaminów dla osób niesłyszących Interpelacja nr 5510 do ministra edukacji w sprawie wprowadzenia jasnych regulacji dotyczących zakresu obowiązków tłumacza języka migowego podczas egzaminów dla osób niesłyszących Zgłaszający: Bartosz Zawieja, Patryk Gabriel, Rafał Siemaszko, Jacek Niedźwiedzki, Henryk Szopiński Data wpływu: 16-10-2024 Szanowna Pani Ministro, zwracamy się do Pani z poważnym problemem dotyczącym dostępu osób niesłyszących do równych szans edukacyjnych.
W ostatnim czasie zgłoszono nam kwestię dyskryminacji uczniów niesłyszących związaną z ograniczoną rolą tłumaczy języka migowego podczas egzaminów (np. ósmoklasisty czy egzaminów zawodowych). Problematyczna interpretacja przepisów Zgodnie z wytycznymi CKE, osoby niesłyszące mogą teoretycznie liczyć na obecność tłumacza języka migowego podczas egzaminów, jeżeli jest to niezbędne dla uzyskania właściwego kontaktu z uczniem oraz/lub pomocy w obsłudze specjalistycznego sprzętu i środków dydaktycznych.
Niestety, zapis ten jest interpretowany przez CKE oraz OKE w sposób, który wyklucza zgodę na tłumaczenie treści zadania i odpowiedzi na nie, a także odczytywanie i zapisywanie w arkuszu odpowiedzi ucznia. W efekcie uczniowie niesłyszący, którzy posługują się wyłącznie językiem migowym, są pozbawieni pełnego dostępu do treści egzaminacyjnych, co ogranicza ich możliwość zrozumienia poleceń i zadań. Niemożność odpowiedzi w ich podstawowym języku prowadzi do sytuacji, w której ich wiedza i umiejętności nie są oceniane obiektywnie.
Stawia to te osoby w sytuacji nierówności, co jest szczególnie niesprawiedliwe i sprzeczne z ideą wyrównywania szans w systemie edukacji. Bariery komunikacyjne osób niesłyszących Osoby niesłyszące stanowią bardzo zróżnicowaną grupę, co ma kluczowe znaczenie dla ich zdolności posługiwania się językiem polskim oraz językiem migowym. Dla niektórych niesłyszących, którzy od urodzenia posługują się wyłącznie polskim językiem migowym (PJM), język polski jest w zasadzie językiem obcym. Ich znajomość polskiego w formie pisemnej bywa ograniczona, co znacząco utrudnia zrozumienie złożonych tekstów, takich jak zadania egzaminacyjne.
Inna grupa niesłyszących zna język polski na poziomie komunikatywnym, jednak często bazuje na umiejętności czytania z ruchu warg. Ta technika ma swoje ograniczenia, zwłaszcza w sytuacjach stresujących, takich jak egzaminy, gdzie nie zawsze jest możliwe bezbłędne odczytanie mowy. Z kolei osoby, które straciły słuch po opanowaniu języka polskiego, często lepiej radzą sobie z tekstami pisanymi, choć zazwyczaj nie posługują się PJM. Z uwagi na te różnice, osoby niesłyszące, które komunikują się wyłącznie za pomocą PJM, są pozbawione pełnego dostępu do treści egzaminacyjnych bez wsparcia tłumacza.
Wprowadzenie tłumaczy języka migowego na egzaminach jest więc kluczowe, aby zagwarantować, że wszystkie osoby niesłyszące mają równe szanse w procesie edukacyjnym. Znaczenie tłumacza języka migowego Obecność tłumacza języka migowego podczas egzaminów nie jest przywilejem, lecz podstawowym wsparciem, które powinno być standardem w polskim systemie edukacji. Tłumacz nie wpływa na wynik egzaminu – jego rolą jest jedynie przekład treści pomiędzy językami, co zapewnia uczniowi równoprawne podejście do sprawdzianu wiedzy i umiejętności.
Konsekwencje braku wsparcia Brak dostępu do tłumacza powoduje, że umiejętności młodych osób niesłyszących są oceniane w sposób niepełny i nierzetelny, co ogranicza ich możliwości edukacyjne i zawodowe. Przez to nie są one w stanie rywalizować z innymi uczniami na równych warunkach. System edukacji, który nie uwzględnia barier językowych, prowadzi do wykluczenia tej grupy uczniów i łamie zasadę równości szans.
Postulat dotyczący regulacji Zwracamy się zatem do Pani Ministry z apelem o wprowadzenie jasnych regulacji, które zobowiążą CKE oraz inne jednostki edukacyjne do zapewnienia obecności tłumacza języka migowego podczas egzaminów dla osób niesłyszących. Konieczne jest precyzyjne określenie zakresu obowiązków tłumacza, tak aby wyeliminować wszelkie nieporozumienia oraz wątpliwości. Tylko dzięki takim regulacjom uczniowie niesłyszący będą mieli możliwość zdawania egzaminów w sposób godny i rzetelny, na równi z innymi.
Poseł pyta, czy ministerstwo przeprowadziło analizy dotyczące zmiany koloru kamizelek ostrzegawczych dla pracowników nadzoru ruchu i strażaków OSP z pomarańczowego na żółty, oraz czy podjęto w tej sprawie prace legislacyjne. Wyraża poparcie dla zmiany koloru kamizelek dla strażaków OSP poza akcjami ratowniczo-gaśniczymi, analogicznie jak w przypadku pracowników nadzoru ruchu.
Posłowie pytają, czy ministerstwo dostrzega problem automatycznego stosowania 3-letniego terminu przedawnienia roszczeń pracowniczych w sytuacji braku obiektywnej ewidencji czasu pracy, co utrudnia dochodzenie roszczeń o wynagrodzenie i nadgodziny. Kwestionują, czy obecna praktyka nie narusza prawa UE i pytają o plany legislacyjne w tym zakresie.
Poseł wyraża zaniepokojenie rosnącym deficytem Polski w handlu produktami cyfrowymi i pyta ministrów o planowane działania mające na celu zwiększenie suwerenności cyfrowej kraju. Pyta o konkretne instrumenty wsparcia dla krajowych producentów technologii oraz o plany dotyczące audytu wydatków cyfrowych i wprowadzenia podatku cyfrowego.
Interpelacja dotyczy braku naboru wniosków na dofinansowanie budowy i rozbudowy biogazowni rolniczych przez NFOŚiGW, mimo wcześniejszych zapowiedzi Ministerstwa Klimatu i Środowiska. Poseł pyta, czy w planie finansowym NFOŚiGW na rok 2026 zabezpieczono środki na ten cel.
Posłowie pytają ministra rolnictwa o skutki dla polskich rolników w 2026 roku wynikające z tymczasowego wdrożenia postanowień umowy UE-Mercosur, biorąc pod uwagę skierowanie umowy do TSUE i kontrowersje wokół jej przyjęcia. Wyrażają zaniepokojenie pominięciem Parlamentu Europejskiego w procedurze i potencjalnym negatywnym wpływem na polskie rolnictwo.
Przedstawiony fragment dotyczy sprawozdania Komisji Edukacji i Nauki oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej o uchwale Senatu w sprawie ustawy o zmianie ustawy Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw. Komisje te rozpatrzyły uchwałę Senatu i wnoszą do Sejmu o przyjęcie poprawek Senatu. Dokument ten jest procesem legislacyjnym dotyczącym zmian w prawie oświatowym i regulacjach dotyczących samorządu terytorialnego w kontekście edukacji. Nie zawiera szczegółów co do treści poprawek, a jedynie informację o rekomendacji ich przyjęcia przez Sejm.
Projekt ustawy ma na celu zmianę w Prawie o szkolnictwie wyższym i nauce, aby umożliwić uczelniom finansowanie wsparcia dla osób niepełnosprawnych uczestniczących w studiach podyplomowych z dotacji budżetowej przeznaczonej na ten cel. Obecnie dotacja ta obejmuje tylko studentów i doktorantów, a proponowane zmiany mają na celu rozszerzenie wsparcia na uczestników studiów podyplomowych. Zmiana ta ma zapewnić równy dostęp do kształcenia podyplomowego dla wszystkich zainteresowanych, niezależnie od niepełnosprawności. Ustawa ma charakter deregulacyjny i nie wiąże się ze zwiększeniem środków na dotacje, lecz umożliwia uczelniom elastyczne gospodarowanie środkami.
Projekt ustawy wprowadza Wojewódzkie Zespoły Koordynacji do spraw polityki umiejętności (WZK), które mają pełnić funkcje opiniodawczo-doradcze dla zarządów województw w zakresie rozwoju umiejętności mieszkańców i promocji uczenia się przez całe życie. WZK będą monitorować, koordynować i ewaluować działania związane z polityką umiejętności na poziomie regionalnym, a także wydawać rekomendacje dotyczące kształcenia zawodowego i potrzeb rynku pracy. Ustawa określa również skład, zadania, organizację i finansowanie WZK, a także wprowadza zmiany w ustawach o samorządzie województwa, prawie oświatowym, polityce rozwoju oraz rynku pracy.
Projekt ustawy ma na celu powołanie Wojewódzkich Zespołów Koordynacji (WZK) do spraw polityki umiejętności. WZK mają wspierać województwa w realizacji zadań związanych z rozwojem umiejętności mieszkańców i promocją uczenia się przez całe życie, poprzez opiniowanie i rekomendowanie działań w zakresie strategii rozwoju województwa i polityk publicznych. Ustawa określa organizację, zadania, skład i finansowanie WZK, a także wprowadza zmiany w ustawach o samorządzie województwa, prawie oświatowym, zasadach prowadzenia polityki rozwoju oraz o rynku pracy i służbach zatrudnienia. Wprowadzenie ustawy jest wymagane w ramach Krajowego Planu Odbudowy (KPO).
Projekt ustawy nowelizuje ustawę o systemie oświaty oraz ustawę o finansowaniu zadań oświatowych. Sprawozdanie Komisji Edukacji i Nauki wnioskuje o uchwalenie projektu bez poprawek. Wnioski mniejszości zgłoszone przez posła M. Józefaciuka dotyczą wprowadzenia możliwości zróżnicowania opłat za dopuszczenie podręczników przez Ministra Edukacji i Wychowania, a także obniżenia tych opłat o co najmniej 50% dla podręczników przeznaczonych dla uczniów z niepełnosprawnościami, do nauczania języków mniejszości, języka regionalnego i przedmiotów zawodowych.