Interpelacja w sprawie rozporządzenia o minimalnej pensji profesora
Data wpływu: 2025-02-10
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Posłanka pyta o brak rozporządzenia podnoszącego minimalną pensję profesora, co zagraża realnym podwyżkom dla nauczycieli akademickich, oraz o ewentualne zmiany współczynników kosztochłonności, które negatywnie wpływają na finansowanie jednostek naukowych. Wyraża zaniepokojenie sytuacją finansową naukowców i domaga się interwencji ministerstwa.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie rozporządzenia o minimalnej pensji profesora Interpelacja nr 7944 do ministra nauki i szkolnictwa wyższego w sprawie rozporządzenia o minimalnej pensji profesora Zgłaszający: Dorota Olko Data wpływu: 10-02-2025 Szanowny Panie Ministrze, w ustawie budżetowej na rok 2025 zaplanowano zwiększenie środków na szkolnictwo wyższe, w tym na podwyżki pensji nauczycieli akademickich o 5%. Mimo istotnych podwyżek w zeszłym roku pensje w polskiej nauce, zwłaszcza asystentów i adiunktów, nadal są niskie, więc nawet mniej znacząca tegoroczna podwyżka jest przez tę grupę wyczekiwana.
Naukowcy zwracają jednak uwagę, że w praktyce wysokość ich stałego wynagrodzenia, którą są zobowiązane wypłacać uczelnie publiczne czy instytuty PAN, zależy od wysokości minimalnej pensji profesora ustalanej przez ministra w drodze rozporządzenia. Brak takiego rozporządzenia może zatem oznaczać brak realnych podwyżek. Pracownicy sektora nauki, którzy zwracają się do mojego biura poselskiego, podkreślają także, że praca naukowca wiąże się dziś w wielu instytucjach z dodatkowymi kosztami. Są jednostki, gdzie naukowcy nie tylko nie otrzymują świadczeń takich jak tzw.
trzynastki, lecz także są zmuszeni kupować z własnych środków sprzęt komputerowy i materiały biurowe potrzebne do pracy, a w przypadku wyjazdów naukowych – brać bezpłatne urlopy, aby jednostki nie musiały płacić pełnych kosztów delegacji. Taki stan rzeczy to wynik zmian wprowadzonych rozporządzeniem Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 22 stycznia 2019 r. w sprawie współczynników kosztochłonności.
W efekcie zmian współczynników dla poszczególnych dyscyplin w przypadku niektórych jednostek naukowych spadek ich subwencji wyniósł ponad 40% w stosunku do 2018 r., a ministerstwo przez kolejne lata “zasypywało” dziury budżetowe powstałe głównie w jednostkach humanistycznych. Skutki zmian kosztochłonności są szczególnie dokuczliwe w tych jednostkach, które muszą zatrudniać dokumentalistów lub laborantów (czyli zwykle osoby z tytułami zawodowymi).
Obecny algorytm finansowania przewiduje bowiem dla magistra przelicznik w wysokości 0,5 co dla jednostek oznacza brak wystarczających środków na pokrycie kosztów takich – niezbędnych do realizacji zadań – etatów i konieczność szukania alternatywnych źródeł finansowania, aby utrzymać istniejące zespoły. W związku z tym oraz na podstawie na podstawie art. 14 ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora z dnia 9 maja 1996 r. (Dz. U. 2018 poz. 1799) zwracam się do Pana Ministra z uprzejmą prośbą o odpowiedź na następujące pytania. 1. Czy w ministerstwie trwają prace nad rozporządzeniem podnoszącym minimalną pensję profesora uczelni?
Jeżeli tak, to na jakim etapie są prace i kiedy rozporządzenie zostanie opublikowane? 2. Czy w ministerstwie rozważa się zmiany współczynników kosztochłonności poszczególnych dyscyplin naukowych i uwzględnienia w nich konieczności zatrudniania dokumentalistów i laborantów? Czy trwają prace w tym zakresie? Z wyrazami szacunku
Posłowie pytają o trudności w uzyskiwaniu stopni i tytułów naukowych przez osoby zajmujące się dydaktyką przedmiotową oraz o działania ministerstwa w celu rozwiązania tego problemu, w tym o stanowisko wobec propozycji zmiany przepisów. Interpelacja zwraca uwagę na negatywny wpływ obecnej sytuacji na rozwój dydaktyk przedmiotowych i kształcenie nauczycieli.
Posłowie pytają Ministra Obrony Narodowej o plany pozyskania i rozmieszczenia min przeciwpiechotnych przez Wojsko Polskie w ramach programu "Tarcza Wschód", w kontekście wypowiedzenia konwencji ottawskiej i potencjalnych szkód humanitarnych. Wyrażają obawy dotyczące bezpieczeństwa cywilów, kosztów rozminowywania oraz wpływu na demografię i wizerunek Polski.
Posłowie wyrażają zaniepokojenie planami zaminowania pasa przygranicznego, wskazując na negatywny wpływ na turystykę i wizerunek Polski, zwłaszcza w regionach wschodnich. Pytają o ocenę strat, programy wsparcia dla przedsiębiorców i działania na rzecz ochrony wizerunku kraju.
Posłowie pytają o szczegóły porozumienia między MON a PZŁ, w szczególności o popularyzację obronności, udostępnianie strzelnic, projekty szkoleniowe, wsparcie MON dla PZŁ oraz planowane działania i koszty z tym związane. Kwestionują efektywność i koszty realizacji porozumienia.
Sprawozdanie Komisji do Spraw Deregulacji dotyczy rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (druk nr 2291). Komisja po pierwszym czytaniu i rozpatrzeniu projektu na posiedzeniu wnioskuje o uchwalenie projektu ustawy przez Sejm bez poprawek. Projekt ten ma na celu deregulację w obszarze szkolnictwa wyższego i nauki, jednak szczegółowe zmiany nie są w tym sprawozdaniu wymienione.
Projekt ustawy ma na celu zmianę w Prawie o szkolnictwie wyższym i nauce, aby umożliwić uczelniom finansowanie wsparcia dla osób niepełnosprawnych uczestniczących w studiach podyplomowych z dotacji budżetowej przeznaczonej na ten cel. Obecnie dotacja ta obejmuje tylko studentów i doktorantów, a proponowane zmiany mają na celu rozszerzenie wsparcia na uczestników studiów podyplomowych. Zmiana ta ma zapewnić równy dostęp do kształcenia podyplomowego dla wszystkich zainteresowanych, niezależnie od niepełnosprawności. Ustawa ma charakter deregulacyjny i nie wiąże się ze zwiększeniem środków na dotacje, lecz umożliwia uczelniom elastyczne gospodarowanie środkami.
Ustawa o Finansowym Instrumencie Zwiększenia Bezpieczeństwa SAFE ustanawia ramy prawne dla działania tego instrumentu, mającego na celu finansowanie inwestycji w europejskim przemyśle obronnym. Określa zasady kontroli i audytu wykorzystania środków z pożyczki SAFE, udzielanej na podstawie rozporządzenia UE. Tworzy FIZB w Banku Gospodarstwa Krajowego, precyzuje źródła finansowania i przeznaczenie środków, a także zasady współpracy między ministrem obrony, innymi ministrami i BGK. Ustawa wprowadza zmiany w Prawie bankowym, ustawie o finansach publicznych i ustawie o Krajowej Administracji Skarbowej, dostosowując je do funkcjonowania FIZB.
Projekt uchwały Sejmu dotyczy sfinansowania polskiego udziału w pożyczce udzielanej Ukrainie przez Unię Europejską w wysokości 90 miliardów euro. Środki na ten cel mają pochodzić z zamrożonych aktywów rosyjskich na terytorium Polski, należących do osób i podmiotów wpisanych na listę sankcyjną. Celem uchwały jest wsparcie Ukrainy oraz osłabienie Rosji, co Sejm postrzega jako polską rację stanu. Sejm wzywa Rząd RP do niezwłocznego wypracowania mechanizmów prawnych i organizacyjnych w celu realizacji tego finansowania.
Projekt ustawy wprowadza zmianę w Prawie o szkolnictwie wyższym i nauce, umożliwiając doktorantom znajdującym się w trudnej sytuacji życiowej otrzymanie zapomogi. Zapomoga ta przysługuje wyłącznie obywatelom polskim. Warunki przyznawania zapomogi mają być określane przez rektora uczelni lub dyrektora odpowiedniej instytucji w uzgodnieniu z samorządem doktorantów. Celem ustawy jest wsparcie finansowe doktorantów w trudnych sytuacjach życiowych, co potencjalnie wpłynie na poprawę ich warunków studiowania i prowadzenia badań.