Interpelacja w sprawie wpływów z reklamy alkoholu w kontekście jego szkodliwości dla zdrowia publicznego
Data wpływu: 2025-04-22
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Poseł Kaczmarczyk pyta ministra kultury o zasadność bronienia zysków nadawców telewizyjnych z reklam alkoholu, biorąc pod uwagę negatywne skutki społeczne i ekonomiczne spożycia alkoholu. Kwestionuje argument, że ograniczenie reklamy alkoholu doprowadzi do ucieczki nadawców do innych krajów.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie wpływów z reklamy alkoholu w kontekście jego szkodliwości dla zdrowia publicznego Interpelacja nr 9486 do ministra kultury i dziedzictwa narodowego w sprawie wpływów z reklamy alkoholu w kontekście jego szkodliwości dla zdrowia publicznego Zgłaszający: Norbert Jakub Kaczmarczyk Data wpływu: 22-04-2025 Działając na podstawie uprawnień wynikających z ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora, zwracam się do Pana Ministra z kwestią wpływów z reklamy alkoholu w kontekście jego szkodliwości dla zdrowia publicznego.
Biorąc pod uwagę ostatnie lata, instytucje krajowe i międzynarodowe zwracają uwagę na szkodliwość reklamy piwa w Polsce. NIK w wynikach kontroli z 2021 r. („ograniczanie spożycia napojów alkoholowych“) stwierdził że „ czynnikiem istotnie wpływającym na zwiększenie poziomu konsumpcji napojów alkoholowych, zwłaszcza przez młodzież, jest ich reklama.
W Polsce od 2001 r., gdy dopuszczono reklamowanie piwa, jego spożycie wzrosło o ponad 50%, a wśród krajów europejskich, Polska – za Chorwacją, Rumunią, Bułgarią, Czechami i Słowacją – jest krajem, w którym udział reklamy napojów alkoholowych wśród wszystkich emitowanych w telewizji spotów reklamowych należy do najwyższych. Tymczasem badania naukowe wykazały, że np. w przypadku reklamy telewizyjnej, której odbiorcą była młodzież, prawdopodobieństwo picia konkretnych marek napojów alkoholowych było pięciokrotnie większe niż w przypadku młodzieży, która nie widziała reklamy.
“ Kolejną ważną rekomendacją w tej dziedzinie jest stanowisko OECD dla Polski (raport z 23 przeglądu gospodarczego Polski z 4.02.2025 r.), gdzie wskazywany jest całkowity zakaz reklamy alkoholu oraz sponsorowania wydarzeń sportowych przez branżę alkoholową. Co więcej – Światowa Organizacja Zdrowia rekomenduje wprowadzanie zakazów lub kompleksowego ograniczenia dotyczących reklamy, sponsorowania i promocji alkoholu jako skutecznych i opłacalnych środków do osiągnięcia korzyści dla zdrowia publicznego, co pomoże chronić dzieci, młodzież i abstynentów przed presją spożywania alkoholu.
Mimo tych jednoznacznych rekomendacji zarówno Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji, jak i minister kultury i dziedzictwa narodowego publicznie zabierają głos w obronie reklamy alkoholu, tłumacząc to interesami finansowymi zlokalizowanych w Polsce nadawców medialnych. Ostatni raz miało to miejsce 3 kwietnia 2024 r. przy okazji posiedzenia senackiej Komisji Petycji (pismo: BM-WP.070.1.28.2024). W związku z powyższym proszę o wyczerpujące odpowiedzi na pytania: 1.
Czy minister kultury i dziedzictwa narodowego naprawdę uważa za racjonalny scenariusz, w którym polski odbiorca telewizyjny zmieni swoje wieloletnie nawyki konsumenckie i zdecyduje się korzystać z usług nieznanego mu do tej pory nadawcy zagranicznego tylko dlatego, że nadawca ten będzie emitował reklamy alkoholu? 2. Czy resort dysponuje danymi dotyczącymi tego, jakie znaczenie ekonomiczne ma reklama alkoholu dla nadawców publicznych oraz nadawców prywatnych? Jeżeli tak – proszę o ich udostępnienie wraz ze źródłami tych danych.
Jeżeli nie – proszę o informację na jakiej podstawie minister kultury i dziedzictwa narodowego opiera tezę, że ograniczenie możliwości reklamy alkoholu mogłoby prowadzić do ucieczki nadawców telewizyjnych do innych państw członkowskich UE. 3. Jak wielu nadawców telewizyjnych dokonało do tej pory ucieczki do innych państw członkowskich UE? Jak dużą oglądalnością cieszą się ci nadawcy, tj. ilu polskich widzów i jak często korzysta z usług nadawców zlokalizowanych poza UE? Proszę o informację wraz ze źródłami tych danych. 4.
Czy Telewizja Polska SA w likwidacji rozważa przeniesienie swojej działalności do innego państwa członkowskiego UE w przypadku wprowadzenia ograniczeń lub zakazu reklamy alkoholu? Z jakimi kosztami wiązałaby się tego rodzaju operacja? 5. Czy minister uważa za racjonalną obronę zysków nadawców telewizyjnych oraz koncernów alkoholowych emitujących reklamy w sytuacji, w której roczne koszty społeczno-ekonomiczne spożywania alkoholu w Polsce szacowane są na 93 mld zł (dane za rok 2020)?
Poseł pyta o działania MSWiA w związku z zastraszaniem działaczy sportowych i brakiem bezpieczeństwa na meczach piłkarskich, powołując się na relacje prezesa Wisły Kraków. Wyraża zaniepokojenie sytuacją i domaga się systemowych rozwiązań zapewniających bezpieczeństwo w polskiej piłce nożnej.
Posłowie wyrażają zaniepokojenie faktem, że mimo zapowiedzi wygaszania specustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, projekt ustawy utrwala przywileje dla Ukraińców, zamiast wprowadzać normalizację. Kwestionują zasadność utrzymywania preferencyjnego reżimu prawnego i pytają o koszty finansowe oraz kwestie bezpieczeństwa związane z proponowanymi rozwiązaniami.
Poseł Dariusz Matecki pyta o szczegółowe dane dotyczące wsparcia finansowego i rzeczowego udzielanego przez KRUS i instytucje podległe organizacjom pozarządowym od 13 grudnia 2023 r., w kontekście doniesień o upolitycznianiu działań KRUS. Domaga się informacji o procedurach, rejestrach, kontrolach oraz ewentualnej korespondencji z ministerstwem w tej sprawie.
Interpelacja dotyczy upolitycznienia przekazywania sprzętu dla OSP zakupionego ze środków KRUS przez polityków PSL, co budzi wątpliwości co do przejrzystości i wykorzystywania środków publicznych. Posłowie pytają o podstawę prawną takiego działania, procedury zapraszania gości, udostępnienie listy wspartych OSP oraz o monitoring wykorzystywania środków publicznych w celach promocyjnych.
Interpelacja dotyczy dramatycznej sytuacji w szpitalu "Zdroje" w Szczecinie, gdzie brak tomografu zagraża życiu dzieci i ofiar przestępstw. Posłowie pytają ministrów o pilne sfinansowanie zakupu tomografu i wsparcie ze środków publicznych, krytykując poleganie na zbiórkach publicznych.
Projekt ustawy o zmianie ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi ma na celu doprecyzowanie przepisów dotyczących promocji napojów alkoholowych, w szczególności wyrobów winiarskich. Wprowadza definicje wydarzeń enokulinarnych i przekazów informacyjno-kulturalnych, aby odróżnić działania edukacyjne od komercyjnej promocji. Ustawa umożliwia sprzedaż alkoholu na odległość, ale pod ścisłymi warunkami, takimi jak weryfikacja wieku, oznakowanie przesyłki i osobisty odbiór. Ma to wspierać rozwój sektora winiarskiego i turystyki kulinarnej przy jednoczesnym zachowaniu ochrony zdrowia publicznego i małoletnich.
Przedstawiony dokument jest sprawozdaniem Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu dotyczącym Raportu Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji (KRRiT) z realizacji obowiązku zapewnienia udogodnień w programach telewizyjnych w latach 2019-2024. Komisja, po rozpatrzeniu Raportu KRRiT, wnosi o jego przyjęcie przez Wysoki Sejm. Sprawozdanie nie wprowadza bezpośrednich zmian prawnych, a jedynie rekomenduje przyjęcie raportu oceniającego realizację istniejących obowiązków związanych z dostępnością programów telewizyjnych.
Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej odmawia podpisania ustawy z dnia 7 listopada 2025 r. o zmianie ustawy o zdrowiu publicznym oraz ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Decyzja ta została podjęta na podstawie art. 122 ust. 5 Konstytucji RP. Prezydent wnosi o ponowne rozpatrzenie ustawy przez Sejm i upoważnia Szefa Kancelarii Prezydenta do reprezentowania jego stanowiska w tej sprawie. Powody odmowy podpisania ustawy zawarte są w załączonym umotywowanym wniosku.
Dokument dotyczy rocznego sprawozdania z realizacji Narodowego Programu Chorób Układu Krążenia na lata 2022-2032 za rok 2024. Komisja Zdrowia rozpatrzyła sprawozdanie (druk nr 1897) i wnosi do Wysokiego Sejmu o jego przyjęcie. Sprawozdanie to ocenia postępy w realizacji celów programu mającego na celu poprawę zdrowia Polaków w zakresie chorób układu krążenia. Przyjęcie sprawozdania formalnie zamyka etap oceny realizacji programu za dany rok.
Projekt ustawy dotyczy zmian w ustawie o zdrowiu publicznym oraz ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych. Najważniejsza zmiana w ustawie o zdrowiu publicznym dotyczy opłaty za napoje zawierające cukier, kofeinę lub taurynę, z propozycją obniżenia lub zerowania stawek. W ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych proponuje się zmniejszenie podatku z 10% do 1% (prawdopodobnie od zysków kapitałowych). Proponowane zmiany mają wejść w życie dopiero w 2036 roku.