Interpelacja w sprawie kryzysu producentów i przetwórców porzeczek, do którego doprowadziła bierność polskiego rządu
Data wpływu: 2025-05-09
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Poseł interweniuje w sprawie kryzysu producentów i przetwórców porzeczek spowodowanego rozporządzeniem UE obniżającym dopuszczalne poziomy acetamiprydu, zarzucając rządowi bierność w konsultacjach i brak działań osłonowych. Pyta o przyczyny braku reakcji rządu, analizę skutków gospodarczych, rekompensaty oraz interwencję w KE, domagając się odpowiedzialności za zaniechania.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie kryzysu producentów i przetwórców porzeczek, do którego doprowadziła bierność polskiego rządu Interpelacja nr 9794 do ministra rolnictwa i rozwoju wsi w sprawie kryzysu producentów i przetwórców porzeczek, do którego doprowadziła bierność polskiego rządu Zgłaszający: Jarosław Sachajko, Anna Gembicka Data wpływu: 09-05-2025 Szanowny Panie Premierze, z ogromnym niepokojem i oburzeniem obserwuję kryzys, z jakim w trybie nagłym zmagają się polscy producenci owoców jagodowych, w szczególności porzeczek, oraz krajowy sektor przetwórstwa owocowo-warzywnego.
Bezpośrednim źródłem kryzysu jest rozporządzenie wykonawcze Komisji Europejskiej (UE) 2025/158 z dnia 29 stycznia 2025 r., które drastycznie obniża dopuszczalne poziomy pozostałości substancji czynnej acetamipryd – w wielu przypadkach do poziomu oznaczalności (0,01 mg/kg). Przepisy te zaczną obowiązywać od 19 sierpnia 2025 r., a ich skutki będą katastrofalne dla całego łańcucha produkcji i przetwórstwa. Najbardziej uderzy to w polskich producentów czarnej i czerwonej porzeczki, którzy odpowiadają za około 70% całkowitej produkcji w Unii Europejskiej.
Polska jest niekwestionowanym liderem w tym segmencie, zarówno pod względem powierzchni upraw, jak i ich wydajności oraz nowoczesnych technologii zbioru i przetwórstwa. W ostatnich latach zrealizowano wielomilionowe inwestycje w specjalistyczne zakłady koncentratów, mrożonek, soków NFC, a także linie sortownicze i chłodnie. To wszystko jest dziś zagrożone utratą wartości i funkcji gospodarczej – w wyniku zaniechań rządu. Rozporządzenie to było konsultowane w 2024 roku – i to właśnie wtedy był czas, aby podjąć działania dyplomatyczne, uruchomić procedury ochrony interesu krajowego, wnioskować o wyjątki sektorowe lub okresy przejściowe.
Niestety, rząd Donalda Tuska nie tylko nie podjął skutecznych działań, ale de facto zignorował sygnały ostrzegawcze płynące od organizacji branżowych i instytutów naukowych. Dziś, na kilka miesięcy przed wejściem w życie nowych norm, rząd nadal nie przygotował żadnego planu rekompensat, żadnych mechanizmów wsparcia, żadnych działań osłonowych. Wartość rynkowa zagrożonych surowców i produktów – według branżowych analiz – sięga 4 miliardów złotych, a tysiące gospodarstw rodzinnych i firm przetwórczych mogą stanąć na krawędzi bankructwa. Skala zaniechań i ich skutki są porażające.
Jeśli działania osłonowe nie zostaną uruchomione natychmiast, będziemy świadkami nie tylko załamania eksportu, ale i upadku całego, starannie budowanego przez dekady sektora gospodarki rolnej i przetwórczej. Czy naprawdę interes narodowy jest dla rządu kwestią drugorzędną wobec biernego przyjmowania decyzji instytucji europejskich, nawet jeśli prowadzą one do unicestwienia całych branż?
W związku z powyższym proszę Pana Premiera o odpowiedź na następujące pytania: Dlaczego rząd RP nie wziął aktywnego udziału w konsultacjach projektu rozporządzenia Komisji Europejskiej 2025/158 w 2024 roku i nie wystąpił z wnioskiem o objęcie polskich producentów okresem przejściowym lub derogacjami sektorowymi? Czy rząd przeanalizował skutki gospodarcze dla sektora, który odpowiada za 70% unijnej produkcji porzeczek i przetwarza dziesiątki tysięcy ton owoców rocznie? Jeśli tak – proszę przedstawić te analizy.
Czy rząd zamierza wypłacić rekompensaty producentom i przetwórcom, których surowiec i produkty – zmagazynowane zgodnie z obowiązującym prawem – nie będą mogły zostać wprowadzone do obrotu od sierpnia 2025 r.? Czy rząd podejmie interwencję w Komisji Europejskiej w celu odroczenia wejścia w życie rozporządzenia, ze względu na brak alternatyw dla acetamiprydu w uprawie porzeczek? Czy osoby odpowiedzialne za zaniechanie działań na etapie konsultacyjnym i brak zabezpieczenia interesów polskich rolników i przetwórców poniosą odpowiedzialność polityczną lub finansową?
Posłanka Anna Gembicka pyta o potencjalną niedozwoloną pomoc publiczną udzielaną przez Niemcy dla inwestycji chemicznych, która może negatywnie wpływać na konkurencyjność Grupy Azoty SA. Domaga się informacji o działaniach Ministerstwa Aktywów Państwowych w celu ochrony uczciwej konkurencji dla polskich przedsiębiorstw na rynku UE.
Posłowie wyrażają zaniepokojenie stanem technicznym pojazdów zarejestrowanych za granicą, które nie podlegają polskim badaniom technicznym, co wpływa na bezpieczeństwo ruchu drogowego. Pytają ministra o dane dotyczące wypadków spowodowanych przez cudzoziemców i o planowane działania mające na celu poprawę bezpieczeństwa i równości wobec wszystkich użytkowników dróg.
Posłowie pytają o postęp prac nad projektem ustawy UC95, mającej na celu wprowadzenie abolicji dla właścicieli ciągników rolniczych marki Belarus, i wyrażają zaniepokojenie opóźnieniami. Domagają się szczegółowego harmonogramu prac i wyjaśnień dotyczących zgłoszonych uwag.
Interpelacja dotyczy rozbieżności interpretacyjnych między Prawem pocztowym a Prawem telekomunikacyjnym w kwestii usług powszechnych świadczonych przez przedsiębiorstwa telekomunikacyjne niewyznaczone, w szczególności dostępu do Internetu i komunikacji głosowej. Posłowie pytają, czy usługi te, świadczone przez podmioty niewyznaczone, są traktowane jako usługi powszechne i w jakich okolicznościach tak się dzieje.
Posłowie pytają Ministerstwo Zdrowia o analizę efektywności refundacji systemów ciągłego monitorowania glikemii (CGM) oraz o mechanizmy stabilizacji kosztów i uwzględnienie opinii towarzystw naukowych w procesie decyzyjnym. Wyrażają zaniepokojenie brakiem proporcjonalnej redukcji wydatków na paski diagnostyczne po wprowadzeniu CGM i domagają się doprecyzowania planowanych zmian w obszarze refundacji wyrobów medycznych.
Przedstawiony dokument to sprawozdanie Komisji do Spraw Deregulacji dotyczące rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego (druk nr 2273). Komisja po pierwszym czytaniu i rozpatrzeniu projektu wnosi o jego uchwalenie przez Sejm bez poprawek. Oznacza to rekomendację przyjęcia proponowanych zmian w dotychczasowym brzmieniu ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego. Celem proponowanych zmian jest prawdopodobnie deregulacja w obszarze rolnictwa.
Przedstawiony dokument to sprawozdanie Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi dotyczące trzech poselskich projektów uchwał. Wszystkie projekty uchwał dotyczą zobowiązania lub wezwania Rady Ministrów do zaskarżenia umowy handlowej UE-Mercosur do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Projekty uchwał kwestionują legalność lub zasadność stosowania tej umowy. Komisja wnosi o podjęcie przez Sejm załączonego projektu uchwały (treść niezałączona w tym fragmencie).
Projekt uchwały Sejmu RP zobowiązuje Radę Ministrów do zaskarżenia do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej decyzji Rady Unii Europejskiej z dnia 9 stycznia 2026 r. w sprawie tymczasowego stosowania umowy Mercosur. Uzasadnieniem jest ochrona bezpieczeństwa żywnościowego i polskiego rolnictwa, które według wnioskodawców są zagrożone przez umowę Mercosur. Argumentują, że umowa ta faworyzuje interesy przemysłu największych krajów UE kosztem europejskiego, w tym polskiego rolnictwa. Uchwała podkreśla, że polskie państwo powinno stać na straży interesów polskiego rolnictwa, ochrony rodzinnych gospodarstw rolnych, oraz zdrowia konsumentów.
Projekt ustawy nowelizuje ustawę o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027, wprowadzając zmiany mające na celu dostosowanie przepisów do aktualnych potrzeb i rozporządzeń UE. Zmiany te obejmują m.in. rozszerzenie definicji trwałych użytków zielonych, dodanie nowych celów interwencji w zakresie ochrony torfowisk i kontynuacji zobowiązań rolno-środowiskowo-klimatycznych, oraz modyfikację zasad przyznawania płatności, w tym płatności rolno-środowiskowo-klimatycznych oraz premii z tytułu zalesień. Ponadto wprowadza się zmiany dotyczące składania wniosków o przyznanie premii. Celem nowelizacji jest implementacja przepisów unijnych i wsparcie zrównoważonego rolnictwa.
Projekt ustawy dotyczy zmiany ustawy o wstrzymaniu sprzedaży nieruchomości Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw, mający na celu ochronę polskiego rolnictwa. Proponowane zmiany koncentrują się na nowym brzmieniu preambuły ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego, podkreślając rolę gospodarstw rodzinnych, potrzebę zagospodarowania ziemi rolnej, bezpieczeństwo żywnościowe i zrównoważone rolnictwo. Komisja Rolnictwa i Rozwoju Wsi rozpatrzyła poprawki zgłoszone w drugim czytaniu i wnosi o ich przyjęcie lub odrzucenie. Celem jest wzmocnienie ochrony i rozwój gospodarstw rodzinnych oraz wsparcie polskiego rolnictwa.