Interpelacja w sprawie nierówności w dostępie do posiłków regeneracyjnych oraz wyższej wypadkowości wśród mężczyzn
Data wpływu: 2025-05-22
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Poseł Marcin Józefaciuk zwraca uwagę na nierówności w dostępie do posiłków regeneracyjnych oraz wyższą wypadkowość wśród mężczyzn, szczególnie w sektorach fizycznych. Pyta ministerstwo o analizę przepisów, rekomendacje dla spółek Skarbu Państwa i adekwatność norm dotyczących obciążenia fizycznego i zapotrzebowania kalorycznego.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie nierówności w dostępie do posiłków regeneracyjnych oraz wyższej wypadkowości wśród mężczyzn Interpelacja nr 9947 do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej w sprawie nierówności w dostępie do posiłków regeneracyjnych oraz wyższej wypadkowości wśród mężczyzn Zgłaszający: Marcin Józefaciuk Data wpływu: 22-05-2025 Szanowna Pani Minister, z danych Głównego Urzędu Statystycznego i Państwowej Inspekcji Pracy wynika, że mężczyźni są znacznie częściej narażeni na niebezpieczne warunki pracy niż kobiety. Wskaźniki wypadków przy pracy są dla mężczyzn średnio o 20% wyższe.
Mężczyźni stanowią ponad 95% ofiar wypadków śmiertelnych oraz 88% przypadków wypadków ciężkich . Dotyczy to szczególnie zawodów fizycznych i technicznych wykonywanych w branżach o podwyższonym ryzyku – budownictwie, transporcie, przemyśle wydobywczym, energetyce czy kolejnictwie. Zimą 2024/2025 opinię publiczną zbulwersowała sytuacja w spółce PKP Intercity, gdzie – mimo pracy w tych samych warunkach – posiłki regeneracyjne zaoferowano jedynie pracowniczkom , wykluczając z tego prawa mężczyzn. Choć sytuację próbowano tłumaczyć obowiązującymi normami prawnymi, wywołało to zasadne poczucie nierówności i niesprawiedliwości wśród pracowników.
To przykład oderwania regulacji od rzeczywistych warunków pracy – ignorujących zarówno indywidualne potrzeby energetyczne, jak i podstawowe zasady równego traktowania. Bezpieczeństwo pracy i dobrostan pracownika nie mogą być warunkowane płcią, lecz realnym zapotrzebowaniem organizmu i ryzykiem zawodowym . Tak jak słusznie tworzymy ochronę prawną i zdrowotną dla kobiet w ciąży czy karmiących, tak samo powinniśmy przeciwdziałać marginalizowaniu mężczyzn wykonujących ciężką, często niebezpieczną pracę fizyczną – szczególnie w spółkach Skarbu Państwa.
W związku z powyższym proszę Panią Minister o odpowiedź na następujące pytania: Czy Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przeanalizuje obowiązujące przepisy dotyczące przyznawania posiłków regeneracyjnych , ze szczególnym uwzględnieniem sytuacji, gdy pracownicy różnych płci wykonują identyczną pracę w tych samych warunkach? Czy resort planuje wystosowanie rekomendacji do spółek Skarbu Państwa, aby niezależnie od literalnego brzmienia przepisów ujednoliciły politykę socjalną dotyczącą posiłków regeneracyjnych, biorąc pod uwagę poczucie równości i solidarności załogi?
Czy w ocenie ministerstwa obecne regulacje dotyczące norm dźwigania oraz zapotrzebowania kalorycznego w miejscu pracy są adekwatne do zróżnicowania nie tylko pod względem płci, ale także wieku, masy ciała, wzrostu czy charakteru pracy? Czy resort rozważa zainicjowanie badań lub ekspertyz dotyczących rzeczywistego zużycia energii przez pracowników w warunkach pracy fizycznej – tak aby zmodernizować obecne normy i dopasować je do parametrów fizjologicznych , a nie wyłącznie płci?
Czy ministerstwo planuje przeprowadzenie ogólnopolskiej analizy wypadkowości zawodowej z podziałem na płeć, wiek, sektor zatrudnienia i przyczynę wypadku w celu lepszego ukierunkowania działań prewencyjnych? Czy rozważane są zmiany ustawowe zwiększające wysokość i dostępność rent powypadkowych lub jednorazowych rekompensat dla osób, które doznały ciężkiego uszczerbku na zdrowiu wskutek wypadku w pracy? Czy resort planuje działania zachęcające pracodawców, w tym spółki Skarbu Państwa, do wdrażania dobrowolnych programów prewencji, rehabilitacji i profilaktyki zawodowej , w szczególności dla pracowników wykonujących ciężką pracę fizyczną?
Czy ministerstwo rozważa zwiększenie roli Państwowej Inspekcji Pracy w zakresie kontroli i raportowania faktycznego dostępu do świadczeń regeneracyjnych i warunków BHP z perspektywy płci ? Czy resort planuje przeprowadzenie przeglądu przepisów dotyczących ochrony zdrowia pracowników w sektorach wysokiego ryzyka , takich jak budownictwo, transport, energetyka czy kolejnictwo, ze szczególnym uwzględnieniem mężczyzn jako grupy najbardziej narażonej na wypadki?
Czy planowane jest stworzenie jednolitych, międzyresortowych wytycznych dla spółek Skarbu Państwa w zakresie równego traktowania pracowników w dostępie do świadczeń socjalnych i ochrony zdrowia niezależnie od płci? Czy ministerstwo analizuje wpływ pracy zmianowej i nocnej – szczególnie w sektorach zdominowanych przez mężczyzn – na zdrowie fizyczne i psychiczne pracowników? Czy planowane są działania regulacyjne lub profilaktyczne w tym zakresie? Czy resort planuje opracowanie i wdrożenie programów zapobiegania wypaleniu zawodowemu i przeciążeniom fizycznym wśród mężczyzn zatrudnionych w zawodach fizycznych i wymagających sprawności manualnej?
Poseł Marcin Józefaciuk pyta ministra kultury o standardy ochrony małoletnich w programach rozrywkowych, szczególnie po emisji emocjonalnej reakcji dziecka w programie "Mam Talent!". Wyraża zaniepokojenie adekwatnością regulacji i brakiem jasnych standardów dotyczących udziału dzieci w programach o wysokiej presji.
Poseł Marcin Józefaciuk pyta ministra spraw wewnętrznych i administracji o adekwatność reakcji państwa w kontekście użycia broni palnej w Ostrowi Mazowieckiej, gdzie podczas ucieczki ze szpitala zginął konwojowany mężczyzna. Interpelacja ma na celu ocenę obowiązujących procedur i przepisów dotyczących użycia broni, a także ewentualną potrzebę zmian systemowych.
Poseł Marcin Józefaciuk wyraża wątpliwości co do efektywności, przejrzystości i wpływu programu "Kompas Młodego Obywatela" na system oświaty, kwestionując wybór podmiotów zewnętrznych jako głównych beneficjentów zamiast bezpośredniego wsparcia szkół. Pyta o wskaźniki efektywności, kryteria wyboru projektów oraz równość dostępu do programu dla różnych regionów Polski.
Interpelacja dotyczy zmian w dostępie do opieki zdrowotnej dla obywateli Ukrainy ze statusem UKR, które doprowadziły do utraty możliwości korzystania ze świadczeń finansowanych przez NFZ dla osób, które nie mogą podjąć pracy z powodu ciężkiej choroby. Poseł pyta o analizę sytuacji pacjentów z chorobami przewlekłymi i rozważane rozwiązania systemowe, które zapewnią im dostęp do opieki zdrowotnej.
Projekt uchwały dotyczy ustanowienia dnia 19 września Dniem Służby Bezpieczeństwa i Higieny Pracy w Polsce. Ma to na celu podkreślenie wkładu tej służby w zapewnianie bezpiecznych warunków pracy oraz jej fundamentalnego znaczenia dla ochrony zdrowia i życia pracowników. Uchwała nawiązuje do historycznych początków służby BHP w Polsce, sięgających lat 20. XX wieku i oficjalnego powołania służby 19 września 1953 roku. Ustanowienie tego dnia ma na celu uhonorowanie roli pracowników BHP w tworzeniu bezpiecznego środowiska pracy w Polsce.
Projekt ustawy ma na celu doprecyzowanie i wzmocnienie ochrony praw pracowniczych w zakresie przeciwdziałania dyskryminacji, mobbingowi oraz naruszaniu godności w miejscu pracy. Wprowadza definicje "dyskryminacji przez założenie" i "dyskryminacji przez skojarzenie", konkretyzuje pojęcie molestowania, zwiększa minimalne kwoty zadośćuczynień i odszkodowań za naruszenia zasady równego traktowania i mobbing, a także nakłada na pracodawców obowiązek aktywnego i stałego przeciwdziałania tym zjawiskom poprzez wdrożenie odpowiednich procedur i reguł. Zmiany mają na celu dostosowanie przepisów do rozwoju technologii i elastycznych form zatrudnienia, a także uwzględnienie dorobku judykatury i nauk o zarządzaniu. Celem jest poprawa informacyjnej funkcji przepisów i rozwianie wątpliwości dotyczących zjawisk przemocy w miejscu pracy.
Projekt uchwały Komisji Polityki Społecznej i Rodziny proponuje ustanowienie dnia 19 września Dniem Służby Bezpieczeństwa i Higieny Pracy. Celem jest podkreślenie znaczenia i roli służb BHP w zapewnieniu bezpiecznych i higienicznych warunków pracy. Poseł Bożena Borys-Szopa została upoważniona do reprezentowania Komisji w pracach nad projektem.