Interpelacja nr 13760

Fragment treści interpelacji

HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript

Interpelacja w sprawie tokenizacji obligacji Skarbu Państwa Interpelacja nr 13760 do ministra finansów i gospodarki w sprawie tokenizacji obligacji Skarbu Państwa Zgłaszający: Janusz Kowalski Data wpływu: 25-11-2025 Koncepcja tokenizacji obligacji Skarbu Państwa stanowi interesujące połączenie klasycznego i regulowanego instrumentu finansowego z technologią blockchain, która z natury rzeczy funkcjonuje w środowisku otwartym, transgranicznym i zdecentralizowanym.

Na poziomie ekonomicznym i technologicznym projekt taki ma uzasadnienie – może przyczynić się do dywersyfikacji bazy inwestorów, zwiększenia płynności oraz obniżenia kosztów operacyjnych emisji i rozliczeń. Z perspektywy regulacyjnej natomiast przedsięwzięcie to stanowi wyzwanie – wymaga bowiem pogodzenia reżimów właściwych dla papierów wartościowych z mechanizmami dotyczącymi instrumentów cyfrowych. Należy podkreślić, że w momencie, gdy token ma odzwierciedlać lub ucieleśniać prawa właściwe dla obligacji, wchodzimy w zakres pojęcia instrumentu finansowego w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 1 lit.

a ustawy o obrocie instrumentami finansowymi oraz dyrektywy MiFID II. Oznacza to konieczność podporządkowania się reżimowi nadzorczemu. To z kolei zazwyczaj stanowiło barierę dla podmiotów z branży Web3, która unikała klasyfikowania/projektowania tokenów jako tzw. security tokens – ze względu na brak jasnych ram prawnych dla przeprowadzenia procesu emisji i zarządzania tego rodzaju aktywem. Tokenizacja obligacji mogłaby stanowić narzędzie otwarcia rynku długu publicznego na nowe grupy inwestorów – w szczególności tzw. pokolenie cyfrowe oraz inwestorów „crypto-native”.

Dodatkowo zastosowanie nie tylko mechanizmu tokenizacji, ale również wykorzystanie samej technologii blockchain w połączeniu z tzw. mechanizmami "oracle" i warunkami kontraktowymi typu escrow ustrukturyzowanymi w ramach smart contractów mogłoby ułatwić rozliczenia transgraniczne w sektorach zwłaszcza takich jak commodity trading. Ekonomiczny sens takich rozwiązań jest bezsporny – wymaga jednak zapewnienia odpowiedniego poziomu pewności prawnej i zgodności z przepisami w tym - AML/CFT. Rozporządzenie DLT Pilot z dnia 30 maja 2022 r.

wprowadza tymczasowy, unijny reżim pilotażowy dla infrastruktury rynkowej opartej na technologii rozproszonego rejestru (DLT). Zasadniczo celem jest umożliwienie rozwoju i testowania nowych modeli infrastruktury rynkowej – takich jak rejestracja, obrót i rozliczanie instrumentów finansowych za pomocą DLT – przy zapewnieniu odpowiedniego poziomu ochrony inwestorów, stabilności rynku i integracji z istniejącym prawem rynków kapitałowych.

Rozporządzenie obejmuje „DLT financial instruments”, czyli instrumenty finansowe w rozumieniu dyrektywy 2014/65/EU (MiFID II), które mogą być emitowane, zapisywane, przenoszone lub przechowywane z wykorzystaniem technologii rozproszonego rejestru. Rozporządzenie wprowadza trzy kategorie infrastruktury rynkowej opartej na DLT („DLT market infrastructures” – DLT MI): DLT MTF (DLT multilateral trading facility), DLT SS (DLT settlement system) oraz DLT TSS (DLT trading and settlement system).

W ramach unijnego reżimu DLT Pilot Regime licencje uzyskały dotychczas jedynie nieliczne podmioty, stanowiące pierwsze w Europie przykłady infrastruktury rynkowej działającej w oparciu o DLT Pilot. W polskim porządku prawnym: 1) art. 2 ust. 1a ustawy o obrocie instrumentami finansowymi wprost dopuszcza zapis instrumentów finansowych z wykorzystaniem technologii rozproszonego rejestru, 2) natomiast instytucja Prostej Spółki Akcyjnej (PSA) potwierdza kierunek ustawodawczy w zakresie wykorzystania technologii DLT dla prowadzenia rejestrów praw korporacyjnych – jednak zawsze przez podmiot profesjonalny (notariusz, dom maklerski).

W Polsce reżim DLT Pilot Regime został implementowany do krajowego porządku prawnego poprzez dodanie działu IVa do ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi, który reguluje zasady prowadzenia infrastruktury rynku opartej na technologii rozproszonego rejestru (DLT). To właśnie w tej formule mogłaby zostać przeprowadzona tokenizacja obligacji Skarbu Państwa, przy czym emitent korzystałby z infrastruktury posiadającej zezwolenie na prowadzenie systemu DLT. Jakie są możliwe modele w zakresie tokenizacji obligacji Skarbu Państwa?