Interpelacja w sprawie zasadności wprowadzenia podwyższonej stawki podatku VAT na wybrane napoje bezalkoholowe

W wyniku planowanej nowelizacji przepisów dotyczących podatku od towarów i usług przewidziano objęcie od 1 lipca 2026 r. podstawową stawką VAT w wysokości 23% wybranych kategorii napojów bezalkoholowych, w tym napojów zawierających określony udział soku owocowego lub warzywnego, napojów energetycznych oraz bezalkoholowych odpowiedników napojów alkoholowych. Zmiana ta oznacza odejście od dotychczasowych preferencyjnych stawek VAT stosowanych wobec tych produktów.

Z uzasadnienia projektu wynika, że podwyższenie stawki VAT ma charakter systemowy i porządkujący, a w części przypadków wiązane jest również z deklarowanymi celami zdrowotnymi. Jednocześnie jednak uzasadnienie to nie zawiera precyzyjnych danych ani jednoznacznych analiz, które pozwalałyby ocenić, czy zastosowanie podstawowej stawki VAT wobec wskazanych napojów jest rozwiązaniem racjonalnym, proporcjonalnym i spójnym z dotychczasową logiką podatku od towarów i usług. W szczególności wątpliwości budzi objęcie jednolitą, podwyższoną stawką VAT produktów istotnie zróżnicowanych pod względem składu, funkcji konsumpcyjnej oraz oddziaływania rynkowego, w tym bezalkoholowych odpowiedników napojów alkoholowych, które w praktyce pełnią odmienną rolę niż klasyczne alkohole. Dotyczy to zwłaszcza rynku cydru, który w Polsce jest segmentem rozwijającym się, silnie powiązanym z krajowym sadownictwem i produkcją rolną, a jednocześnie wyjątkowo wrażliwym na zmiany fiskalne.

W świetle powyższego proszę o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania: