Interpelacja w sprawie planowanych ograniczeń finansowania Agencji Badań Medycznych, ryzyka przerwania badań klinicznych, szkód dla pacjentów oraz długofalowego ograniczania dochodów państwa w sektorze badań biomedycznych

Szanowna Pani Minister,

ochrona zdrowia, badania biomedyczne oraz rozwój innowacyjnych terapii nie są kosztem dla budżetu państwa. W nowoczesnych gospodarkach są one jednym z najbardziej dochodowych, strategicznych i konkurencyjnych sektorów, generującym w horyzoncie czasu wysokie wpływy podatkowe, miejsca pracy o wysokiej wartości dodanej, eksport technologii oraz oszczędności po stronie systemu ochrony zdrowia.

Państwa, które w ostatnich dwóch dekadach inwestowały w niekomercyjne badania kliniczne, badania translacyjne oraz krajowe kompetencje badawcze, nie tylko poprawiły dostęp pacjentów do terapii, ale również:

- przyciągnęły globalne projekty badawcze i inwestycje prywatne, - zbudowały własne firmy biotechnologiczne i farmaceutyczne, - uzyskały trwałe źródła dochodów podatkowych, - ograniczyły długoterminowe koszty leczenia chorób przewlekłych i rzadkich.

W tym kontekście Agencja Badań Medycznych (ABM) została powołana jako kluczowe narzędzie państwa do budowy krajowej suwerenności badawczej, wspierania niekomercyjnych badań klinicznych oraz wzmacniania pozycji Polski w globalnym łańcuchu wartości w medycynie i farmacji.

Tym bardziej niepokojące są informacje, zgodnie z którymi rząd przygotowuje istotne ograniczenie finansowania ABM – określane publicznie jako utrata „setek milionów złotych” – bez konsultacji z agencją, a więc bez rzetelnej oceny skutków:

Decyzje te należy rozpatrywać nie tylko w kategorii cięć budżetowych, lecz także jako element systemowego ograniczania potencjalnych zysków państwa w jednym z najbardziej dochodowych obszarów nowoczesnej gospodarki, co w perspektywie kilku lat może oznaczać:

- odpływ badań klinicznych do innych państw, - utratę przyszłych patentów i technologii, - zmniejszenie wpływów podatkowych, - wzrost zależności od zagranicznych koncernów, a jednocześnie - wzrost kosztów leczenia pacjentów w publicznym systemie.

Co więcej, badania kliniczne – w przeciwieństwie do wielu innych wydatków publicznych – nie generują wyłącznie kosztów, lecz uruchamiają strumień środków prywatnych, grantowych i zagranicznych, których utrata oznacza realne zubożenie gospodarki narodowej.

Na tym tle szczególnie poważny jest sygnał, że zmiany w finansowaniu ABM mogły zostać przygotowane bez jakichkolwiek konsultacji z instytucją odpowiedzialną za realizację badań, co rodzi pytania o rzetelność procesu decyzyjnego oraz o zabezpieczenie interesów pacjentów i państwa.

W związku z powyższym zwracam się do Pani Minister z pytaniami:

Z uwagi na wagę sprawy wnoszę o udzielenie odpowiedzi w ustawowym terminie oraz o przekazanie wskazanych dokumentów lub ich wersji zanonimizowanych.

Z poważaniem