Interpelacja nr 15178
Interpelacja w sprawie zasad stosowania mechanizmu "pay and refund" w podatku u źródła
Adresat: minister finansów i gospodarki
Data wpływu: 2026-02-06
W skrócie
Poseł Janusz Kowalski kwestionuje szerokie stosowanie mechanizmu "pay and refund" w podatku u źródła, szczególnie w kontekście umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, podnosząc wątpliwości co do jego proporcjonalności i wpływu na płynność finansową płatników. Pyta o dane dotyczące stosowania tego mechanizmu i analizy jego skutków finansowych, a także o plany zmiany jego zakresu.
Opis wygenerowany automatycznie na podstawie danych Sejmu RP · jak powstają opisy AI
Treść interpelacji
Obowiązujący w Polsce mechanizm poboru podatku u źródła w odniesieniu do wypłat dokonywanych na rzecz podmiotów zagranicznych powyżej ustawowego progu opiera się obecnie na zasadzie „pay and refund”. Oznacza to, że polski płatnik jest zobowiązany do pobrania podatku według stawki krajowej, nawet w sytuacji gdy właściwa umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania przewiduje zwolnienie z podatku lub zastosowanie stawki obniżonej, a następnie dopiero do wystąpienia o jego zwrot.
Choć przepisy przewidują możliwość zastosowania preferencji podatkowych już na etapie wypłaty, rozwiązanie to zostało obwarowane daleko idącymi wymogami formalnymi, w tym obowiązkiem składania szczegółowych oświadczeń w ściśle określonych terminach. Niedochowanie tych warunków skutkuje ryzykiem odpowiedzialności karnej skarbowej po stronie płatników oraz osób działających w ich imieniu.
W praktyce prowadzi to do sytuacji, w której mechanizm „pay and refund” ma zastosowanie również w przypadkach wypłat dokonywanych do państw objętych umowami o unikaniu podwójnego opodatkowania oraz efektywną współpracą podatkową, a nie wyłącznie w relacjach podwyższonego ryzyka. Skutkiem tego jest czasowe obciążenie płatników koniecznością finansowania podatku, który w wielu przypadkach nie powinien być pobrany w ogóle.
Tak ukształtowany model budzi poważne wątpliwości z perspektywy zasady proporcjonalności, pewności prawa oraz równowagi pomiędzy interesem fiskalnym państwa a sytuacją płatników. W szczególności rodzi pytania o zasadność utrzymywania powszechnego mechanizmu „pay and refund” zamiast jego ograniczenia do przypadków rzeczywiście uzasadnionych podwyższonym ryzykiem podatkowym.
W świetle powyższego proszę o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania:
Inne interpelacje: Janusz Kowalski
- Interpelacja w sprawie wdrożenia unijnych przepisów dotyczących substancji pochodzenia ludzkiego (SoHO), nowelizacji ustawy o publicznej służbie krwi oraz…
16.11.2026 · nr 21072 · minister zdrowia
- Interpelacja w sprawie rzeczywistego stanu, struktury demograficznej oraz prognoz zapotrzebowania na kadry medyczne w Polsce
10.11.2026 · nr 20994 · minister zdrowia
- Interpelacja w sprawie zabezpieczenia Polski w zakresie dostaw i magazynowania gazu ziemnego
02.11.2026 · nr 20833 · minister energii
- Interpelacja w sprawie przebiegu prac legislacyjnych dotyczących opodatkowania papierosów elektronicznych podatkiem akcyzowym oraz przejrzystości wpływu…
01.11.2026 · nr 20821 · minister finansów i gospodarki
- Interpelacja w sprawie przejrzystości wpływu grup interesu na prace legislacyjne w obszarze energetyki wiatrowej i odnawialnych źródeł energii
01.11.2026 · nr 20820 · minister klimatu i środowiska
Czym jest interpelacja? · Najnowsze interpelacje · Tematy interpelacji