Interpelacja w sprawie planowanego rozszerzenia systemu kaucyjnego o opakowania szklane jednorazowego użytku oraz opakowania po produktach mlecznych i chemii gospodarczej

Szanowna Pani Minister,

działając na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, zwracam się z interpelacją poselską w sprawie planowanego rozszerzenia systemu kaucyjnego o opakowania szklane jednorazowego użytku oraz opakowania po produktach mlecznych i chemii gospodarczej.

W nawiązaniu do mającej miejsce w dniu 30 września konferencji podsumowującej rok funkcjonowania systemu kaucyjnego zwracam się z prośbą o przedstawienie szczegółowych informacji na temat zaawansowania prac nad zapowiadanym rozszerzeniem tego mechanizmu. Zgodnie z obecnym stanem prawnym system kaucyjny obejmuje jednorazowe butelki plastikowe do 3 litrów, puszki metalowe do 1 litra oraz butelki szklane wielokrotnego użytku do 1,5 litra. Poza systemem pozostaje jednak wciąż szeroka gama opakowań, które generują potężny strumień odpadów i stanowią istotne obciążenie dla środowiska naturalnego oraz logistyki samorządowej gospodarowania odpadami.

W swoich ostatnich oraz licznych innych publicznych wypowiedziach, m.in. z 18 i 27 maja oraz 25 czerwca 2026 roku, zarówno Pani Minister, jak i wiceminister Anita Sowińska, jednoznacznie wskazywały na konieczność objęcia kaucją szkła jednorazowego. Szczególny nacisk położono na małe opakowania szklane po napojach alkoholowych o pojemności do 300 ml, potocznie nazywane „małpkami”, których dzienna sprzedaż w Polsce sięga kilku milionów sztuk. Jednocześnie, budując spójny, efektywny i nowoczesny system gospodarki o obiegu zamkniętym (GOZ), nie sposób ograniczać się wyłącznie do jednej frakcji. Pełne uszczelnienie systemu wymaga pochylenia się nad innymi strumieniami odpadów opakowaniowych, które obecnie trafiają na składowiska lub są zagospodarowywane w sposób nieoptymalny. Mowa tu przede wszystkim o plastikowych opakowaniach po płynnych produktach mlecznych oraz plastikowych opakowaniach po chemii gospodarczej i środkach czystości. Kompleksowe podejście do problemu pozwoli uniknąć fragmentaryzacji przepisów i ułatwi konsumentom segregację, standaryzując nawyki recyklingowe.

Mając na uwadze powyższe, a także zapowiadany start prac nad nowelizacją ustawy, zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:

1. Jaki jest dokładny harmonogram prac legislacyjnych nad zapowiedzianą ustawą rozszerzającą system kaucyjny? Czy wniosek o wpisanie projektu do wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów został już formalnie złożony? 2. Jaki ostatecznie zakres opakowań szklanych jednorazowego użytku przewiduje ministerstwo w przygotowywanym projekcie? Czy system obejmie wyłącznie opakowania alkoholowe o małej pojemności (tzw. małpki), czy też resort planuje – zgodnie z wcześniejszymi kierunkowymi zapowiedziami z czerwca br. – włączenie wszystkich jednorazowych butelek szklanych na napoje? 3. Jaki okres dostosowawczy dla przedsiębiorców i operatorów systemu planuje wprowadzić resort w odniesieniu do włączenia do systemu szkła jednorazowego? Czy podtrzymywany jest wskazywany 2028 rok jako realny termin wejścia w życie tych przepisów? 4. Czy ministerstwo rozważa włączenie do systemu kaucyjnego plastikowych opakowań po produktach mlecznych (np. mleko, kefiry, jogurty pitne)? Jeśli tak, to w jakim horyzoncie czasowym, a jeśli nie, to jakie konkretnie argumenty, poza sanitarnymi, decydują o ich trwałym wyłączeniu? 5. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska analizuje możliwość lub zasadność objęcia systemem kaucyjnym (bądź pokrewnym systemem zwrotu) plastikowych opakowań po chemii gospodarczej, kosmetykach i środkach czystości, które stanowią znaczący procent odpadów z tworzyw sztucznych w gospodarstwach domowych? 6. Na jakim poziomie planowane jest ustalenie stawki kaucji dla nowo wprowadzanych do systemu opakowań szklanych jednorazowego użytku?