Poseł dostaje co miesiąc dwie wypłaty: uposażenie poselskie (opodatkowane i oskładkowane jak pensja) i dietę parlamentarną (w większości wolną od podatku). Obie kwoty wynikają wprost z przepisów: uposażenie to 80%, a dieta 25% wynagrodzenia podsekretarza stanu, czyli wiceministra. Kwoty na 2026 r. policzyliśmy z ustawy budżetowej i rozporządzenia Prezydenta RP, a kwoty za 2025 r. sprawdziliśmy co do grosza w oświadczeniach majątkowych posłów.
W skrócie (2026 r.)
- Uposażenie: 13 872,00 zł brutto miesięcznie (166 464 zł rocznie). W 2025 r.: 13 467,92 zł.
- Dieta parlamentarna: 4335,00 zł miesięcznie (52 020 zł rocznie), z czego 3000 zł miesięcznie jest wolne od podatku. W 2025 r.: 4208,73 zł.
- Na rękę (szacunek): ok. 9,6 tys. zł miesięcznie z samego uposażenia, ok. 13,6 tys. zł razem z dietą.
- Dodatki za funkcje w komisjach: 10–20% uposażenia, łącznie najwyżej 35%.
- Ryczałt na biuro i darmowe przejazdy nie są dochodem posła.
1. Uposażenie: 80% pensji wiceministra
Uposażenie odpowiada 80% wynagrodzenia podsekretarza stanu, bez dodatku za wysługę lat (art. 25 ust. 2 ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora). Wynagrodzenie podsekretarza to wynagrodzenie zasadnicze (7,04 kwoty bazowej) i dodatek funkcyjny (1,92 kwoty bazowej); każdą z tych części zaokrągla się w górę do 10 groszy. Kwotę bazową co roku określa ustawa budżetowa: 1878,89 zł w 2025 r. i 1935,26 zł w 2026 r.
| Miesięcznie, brutto | 2025 | 2026 |
|---|---|---|
| Kwota bazowa (ustawa budżetowa) | 1878,89 zł | 1935,26 zł |
| Wynagrodzenie podsekretarza stanu | 16 834,90 zł | 17 340,00 zł |
| Uposażenie posła (80%) | 13 467,92 zł | 13 872,00 zł |
| Dieta parlamentarna (25%) | 4208,73 zł | 4335,00 zł |
| Razem (bez dodatków) | 17 676,65 zł | 18 207,00 zł |
Kwoty za 2025 r. zgadzają się z oświadczeniami majątkowymi. Posłowie bez dodatków wpisują 161 615,04 zł przychodu albo 158 615,04 zł dochodu (po odliczeniu 3000 zł kosztów uzyskania przychodu). Oba zapisy są np. w oświadczeniu Ireneusza Zyski, a sam dochód – u Anny Dąbrowskiej-Banaszek czy Adama Krzemińskiego. Kwoty za 2026 r. posłowie wpiszą do oświadczeń składanych wiosną 2027 r.
2. Dieta parlamentarna
Dieta parlamentarna to 25% wynagrodzenia podsekretarza stanu (art. 42 ust. 1 ustawy): 4208,73 zł miesięcznie w 2025 r. i 4335 zł w 2026 r. Ma pokrywać koszty wykonywania mandatu w kraju i dostaje ją każdy poseł, także ten, który nie pobiera uposażenia (np. minister). Z podatku zwolnione jest 3000 zł miesięcznie (art. 21 ust. 1 pkt 17 ustawy o PIT); od nadwyżki płaci się podatek po odliczeniu 20% kosztów uzyskania przychodu.
Dlatego w oświadczeniach za 2025 r. najczęściej widać 47 603,76 zł – to 36 000 zł wolne od podatku i 11 603,76 zł dochodu z opodatkowanej części (14 504,76 zł przychodu minus 20% kosztów). Tę kwotę wpisują m.in. Andrzej Adamczyk i Paweł Bliźniuk. Część posłów podaje pełną kwotę diety, 50 504,76 zł (np. Wiesław Szczepański). Kwoty niższe, np. 47 491,53 zł, wynikają z potrąceń za nieobecności albo krótszego okresu mandatu. Więcej: dieta poselska.
3. Dodatki za funkcje w komisjach
Przewodniczący komisji dostaje dodatek 20% uposażenia, zastępca przewodniczącego 15%, przewodniczący stałej podkomisji 10%. Przy kilku funkcjach dodatki łącznie nie mogą przekroczyć 35% (art. 26 ustawy). Kwoty z dodatkami widać w oświadczeniach co do grosza:
| Dodatek | Miesięcznie 2026 | Miesięcznie 2025 | Rocznie 2025: przychód / dochód | Kwotę z 2025 r. wpisali m.in. |
|---|---|---|---|---|
| bez dodatku | 13 872,00 zł | 13 467,92 zł | 161 615,04 / 158 615,04 zł | I. Zyska, A. Krzemiński |
| 10% | 15 259,20 zł | 14 814,71 zł | 177 776,52 / 174 776,52 zł | A. Tajner, I. Karolewska, T. Zieliński |
| 15% | 15 952,80 zł | 15 488,11 zł | 185 857,32 / 182 857,32 zł | A. Gierada, I. Kozłowska, S. Tomczyszyn |
| 20% | 16 646,40 zł | 16 161,50 zł | 193 938,00 / 190 938,00 zł | W. Nowicka |
| 25% (dwie funkcje) | 17 340,00 zł | 16 834,90 zł | 202 018,80 / 199 018,80 zł | A. Chybicka, K. Osos, G. Napieralski |
| 30% (dwie funkcje) | 18 033,60 zł | 17 508,30 zł | 210 099,60 / 207 099,60 zł | – |
| 35% (maksimum) | 18 727,20 zł | 18 181,69 zł | 218 180,28 / 215 180,28 zł | M. Rosa, K. Gajewska, K. Frysztak |
Ostatnia kolumna to przykłady posłów, którzy wpisali w oświadczeniu za 2025 r. dokładnie tę kwotę. Oświadczenie nie mówi, jaką funkcję poseł pełnił – kwota odpowiada uposażeniu z danym dodatkiem. Posłowie, którzy pełnili funkcję tylko przez część roku, wpisują kwoty pośrednie.
4. Ile poseł dostaje na rękę?
Policzyliśmy to dla 2026 r. według przepisów podatkowych i o ubezpieczeniach społecznych. Założenia: mandat przez cały rok, bez dodatków, innych dochodów i ulg, rozliczenie indywidualne, podatek liczony za cały rok.
| 2026, za cały rok | Samo uposażenie | Uposażenie i dieta |
|---|---|---|
| Przychód brutto | 166 464,00 zł | 218 484,00 zł |
| Składki emerytalna i rentowa posła (11,26%) | −18 743,88 zł | −18 743,88 zł |
| Składka zdrowotna (9%) | −13 294,80 zł | −13 294,80 zł |
| Podatek dochodowy (skala 12% i 32%) | −18 710,44 zł | −22 811,56 zł |
| Na rękę za rok | 115 714,88 zł | 163 633,76 zł |
| Na rękę średnio miesięcznie | ok. 9643 zł | ok. 13 636 zł |
Od diety nie płaci się składek, a 3000 zł miesięcznie jest wolne od podatku. Podatek od części uposażenia rośnie po przekroczeniu progu 120 tys. zł dochodu, dlatego w drugiej połowie roku przelew jest niższy niż w pierwszej – w tabeli podajemy średnią. Koszty uzyskania przychodu: 250 zł miesięcznie od uposażenia i 20% od opodatkowanej części diety.
5. Czy posłowie płacą podatki i ZUS?
Tak. Uposażenie i dodatki traktuje się jak wynagrodzenie ze stosunku pracy (art. 27 ustawy o wykonywaniu mandatu), więc obowiązuje skala podatkowa: 12% i 32% od nadwyżki ponad 120 tys. zł. Kancelaria Sejmu jako płatnik odprowadza za posła składki emerytalną i rentową (posłowie pobierający uposażenie podlegają im obowiązkowo – art. 6 ust. 1 pkt 6 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych), wypadkową oraz składkę zdrowotną 9%. Składki chorobowej posłowie nie płacą – przepisy nie obejmują ich tym ubezpieczeniem ani obowiązkowo, ani dobrowolnie (art. 11 tej ustawy).
6. Kto nie dostaje uposażenia
Uposażenie nie przysługuje posłowi, który nie wziął urlopu bezpłatnego i dalej pracuje na etacie, prowadzi działalność gospodarczą albo nie zawiesił emerytury lub renty (art. 25 ust. 3). Wyjątek: posłowie, którzy osiągnęli wiek emerytalny (60 lat kobiety, 65 lat mężczyźni), zachowują i emeryturę, i uposażenie (art. 25 ust. 3a). Taki poseł, potocznie „niezawodowy”, dostaje dietę, ryczałt na biuro i bezpłatne przejazdy.
Posłowie w rządzie i na innych kierowniczych stanowiskach państwowych nie pobierają uposażenia ani dodatków (art. 32) – dostają wynagrodzenie z tego stanowiska i dietę parlamentarną. Tak jest w oświadczeniach np. Pauliny Hennig-Kloski, Dariusza Klimczaka czy Arkadiusza Myrchy.
7. Marszałek i wicemarszałkowie Sejmu
Marszałek i wicemarszałkowie zajmują kierownicze stanowiska państwowe, więc zamiast uposażenia dostają wynagrodzenie z rozporządzenia Prezydenta RP. W 2026 r. marszałek Sejmu zarabia 22 216,90 zł brutto miesięcznie (8,68 i 2,8 kwoty bazowej), wicemarszałek 19 778,40 zł (7,98 i 2,24 kwoty bazowej) – bez dodatku za wysługę lat. Do tego dieta parlamentarna.
8. Po kadencji: odprawa, emerytura, „trzynastka”
- Odprawa parlamentarna: trzy uposażenia dla posła, który nie zostanie wybrany na kolejną kadencję (art. 39 ust. 1). Przy stawkach z 2026 r. to 41 616 zł; o kwocie przesądzi uposażenie w roku zakończenia kadencji.
- Odprawa emerytalna: trzy uposażenia przy przejściu na emeryturę w trakcie mandatu albo w ciągu 12 miesięcy po nim (art. 38 ust. 1).
- Emerytura: ustawa nie przewiduje osobnej „emerytury poselskiej”. Okres pobierania uposażenia liczy się jak okres zatrudnienia (art. 28 ust. 1), a składki trafiają do ZUS.
- „Trzynastki” posłowie nie dostają – przepis o uposażeniu dodatkowym uchylono w 2005 r.
9. Ryczałt na biuro i inne świadczenia
W 2025 r. Kancelaria Sejmu przekazała na biuro poselskie 279 720 zł, czyli 23 310 zł miesięcznie – taka kwota widnieje w 206 z 209 sprawdzonych przez nas rozliczeń ryczałtu. Wysokość ryczałtu ustalają wspólnie marszałkowie Sejmu i Senatu (art. 23 ust. 3); to nie jest wynagrodzenie posła – z ryczałtu opłaca się pracowników biura, najem lokalu, przejazdy, ekspertyzy czy materiały biurowe. Rozliczenie biura z podziałem na 23 kategorie wydatków pokazujemy na profilu posła, a zestawienie wszystkich posłów w kosztach działalności posłów.
- Przejazdy i przeloty w kraju – bezpłatne (art. 43); wydatki pokazujemy w zestawieniu kosztów podróży.
- Zakwaterowanie w Warszawie – Dom Poselski albo zwrot kosztów noclegów.
- Podróże zagraniczne – w oświadczeniach pojawia się niewielki opodatkowany „przychód z tytułu zwiększonego limitu na służbowe podróże zagraniczne” (np. 2510,49 zł u Pawła Bliźniuka).
10. Ile to razem?
Poseł bez dodatków dostaje w 2026 r. 13 872 zł uposażenia i 4335 zł diety, razem 18 207 zł brutto miesięcznie (218 484 zł rocznie). W 2025 r. było to 17 676,65 zł miesięcznie, czyli 212 119,80 zł za rok. Ryczałt na biuro i zwroty kosztów podróży nie są jego dochodem.
11. Jak sprawdzić konkretnego posła
Posłowie wpisują dochody w części IX oświadczenia majątkowego („inne dochody”). Na profilach posłów pokazujemy kwoty z oświadczeń za 2025 r. – każdą z odnośnikiem do strony PDF – a listę sprawdzonych oświadczeń znajdziesz w zestawieniu oświadczenia majątkowe posłów. Jak czytamy dokumenty: metodologia.
Podstawa prawna: ustawa z 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz.U. 2026 poz. 1282), art. 23, 25–28, 32, 38, 39, 42, 43; rozporządzenie Prezydenta RP z 22 listopada 2021 r. w sprawie szczegółowych zasad wynagradzania osób zajmujących kierownicze stanowiska państwowe (Dz.U. 2024 poz. 778); ustawy budżetowe na 2025 r. (Dz.U. 2025 poz. 63) i na 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 62), art. 9 ust. 1 pkt 2 lit. a; ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2026 poz. 592); ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. 2026 poz. 199).