Interpelacja w sprawie zarządzania poziomem wód w rzekach i zbiornikach retencyjnych w południowo-zachodniej Polsce
Data wpływu: 2024-10-24
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Posłowie interweniują w sprawie zarządzania poziomem wód w rzekach i zbiornikach retencyjnych w południowo-zachodniej Polsce, szczególnie w kontekście powodzi w gminie Nysa i Lewin Brzeski. Kwestionują opóźnione i gwałtowne zwiększenie zrzutu wody z Jeziora Nyskiego, co mogło przyczynić się do powodzi.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie zarządzania poziomem wód w rzekach i zbiornikach retencyjnych w południowo-zachodniej Polsce Interpelacja nr 5760 do ministra infrastruktury, ministra klimatu i środowiska w sprawie zarządzania poziomem wód w rzekach i zbiornikach retencyjnych w południowo-zachodniej Polsce Zgłaszający: Agnieszka Ścigaj, Marcin Ociepa, Anna Dąbrowska-Banaszek, Grzegorz Piechowiak, Krzysztof Ciecióra, Paweł Kukiz Data wpływu: 24-10-2024 Szanowna Pani Minister, Szanowny Panie Ministrze, w połowie września wszyscy byliśmy świadkami powodzi w południowo-zachodniej części naszego kraju.
Nie wchodząc w tym momencie na grunt przyczyn tegorocznej powodzi, a raczej poziomu przygotowania instytucji państwowych do stawienia czoła żywiołowi, pragnę poruszyć kwestię zarządzania poziomem wód w rzekach i zbiornikach retencyjnych. Przykładem niech będzie dramat, jaki dotknął mieszkańców gminy Nysa, przez którą przepływa m.in. rzeka Nysa Kłodzka oraz gminy Lewin Brzeski, na terenie której rzeka Nysa Kłodzka wpada do rzeki Odry. Wedle relacji mieszkańców na początku września br. poziom Nysy Kłodzkiej w gminach Nysa i Lewin Brzeski był dramatycznie niski.
W mediach wiele mówiło się wówczas o problemie wysychania rzek w kontekście zmian klimatycznych. W dniu 11.09 br. media w Polsce przekazały alarmujące informacje z Czech, m.in. https://wydarzenia.interia.pl/zagranica/news-zagrozenie-pogodowe-jest-realne-czesi-podjeli-radykalne-dzia,nId,7778809 (11.09 po południu) oraz https://tvn24.pl/tvnmeteo/swiat/czesi-boja-sie-powtorki-z-1997-roku-st8082388 (11.09 wieczorem). Nadchodzący wówczas (tj.
wg stanu na dzień 11.09 br.) niż genueński miał przynieść niespotykanie od lat opady, które z wielkim prawdopodobieństwem skutkować miały ogromnym wzrostem poziomu rzek w południowo-zachodniej Polsce, a co za tym idzie – wysoce prawdopodobne było wystąpienie zjawiska powodzi. Nie wchodząc w tym momencie w dywagacje na temat tego, czy prognozy nie były przesadnie alarmujące, czy też prezes Rady Ministrów został celowo i świadomie wprowadzony w błąd, pragnę skupić się na polityce zarządzania poziomem wód w rzekach i zbiornikach retencyjnych.
Począwszy od dobrego przykładu – suchego zbiornika Racibórz – należy pochwalić wszystkie osoby i instytucje odpowiedzialne za jego utworzenie oraz zarządzanie nim, albowiem fakt, iż zgromadził on tak wiele wody, że zatrzymał falę na Odrze, skutkował uchronieniem m.in. Opola i Wrocławia przed tak dramatycznymi scenami, jakich byliśmy świadkami w 1997 r.
Następnie jednak należy wyrazić wątpliwości odnośnie do stanu technicznego zbiorników retencyjnych (a konkretniej – tam) w okolicach Stronia Śląskiego oraz Paczkowa, gdzie doszło do tragicznych w skutkach uszkodzeń wałów, oraz w Jarnołtówku, gdzie co prawda nie doszło do przerwania wału ani tamy, jednak poziom wody (a co za tym idzie jej napór) był tak wysoki, że doszło do przelania się wody przez koronę wałów oraz doszło do przeciekania wału, co jednak – na szczęście – nie skutkowało jego przerwaniem.
Moje największe wątpliwości budzi jednak sytuacja na Jeziorze Nyskim, które jest największym zbiornikiem retencyjnym na rzece Nysa Kłodzka, poniżej którego bezpośrednio znajduje się dotknięte powodzią miasto Nysa, a dalej – katastrofalnie zalana gmina Lewin Brzeski. Zgodnie z komunikatami władz lokalnych i służb hydrotechnicznych przed nadejściem fali kulminacyjnej do Jeziora Nyskiego zbiornik ten był wypełniony w połowie i miał z pewnością przyjąć całą falę kulminacyjną nadchodzącą z Kotliny Kłodzkiej.
Tymczasem, jak wynika z danych dostępnych na stronie Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej, poziom zrzutu (czyli ilości wody wypływającej) z Jeziora Nyskiego wynosił: do soboty 14.09 do godz. 7.00 – ok. 44 m 3 /s (mimo, iż już 11.09 po południu media w Polsce alarmowały, że Czesi rozpoczynają zrzut wody ze swoich zbiorników retencyjnych!), poziom rzeki Nysa Kłodzka w Nysie wynosił wówczas ok. 185 cm, do soboty 14.09 do godz. 15.00 – ok 200 m 3 /s, poziom rzeki Nysa Kłodzka w Nysie wynosił wówczas ok. 335 cm, do soboty 14.09 do godz. 20.00 – ok 300 m 3 /s, poziom rzeki Nysa Kłodzka w Nysie wynosił wówczas ok.
Poseł Ciecióra wyraża zaniepokojenie wytycznymi KOWR ograniczającymi przetargi ofert pisemnych na dzierżawę gruntów rolnych Skarbu Państwa, argumentując, że może to doprowadzić do wzrostu kosztów dzierżawy i utrudnić dostęp do ziemi dla mniejszych gospodarstw. Pyta o powody wprowadzenia tych zmian bez konsultacji i jawnej informacji dla rolników, sugerując, że zasób ziemi rolnej powinien służyć także wzmacnianiu gospodarstw rodzinnych, a nie tylko maksymalizacji czynszu.
Poseł Krzysztof Ciecióra interweniuje w sprawie braku transparentności wynagrodzeń kadry zarządzającej Sieci Badawczej Łukasiewicz, twierdząc, że prezes Centrum Łukasiewicz odmawia udostępnienia tych informacji, co jest niezgodne z prawem. Pyta ministra o szczegółowe dane dotyczące wynagrodzeń dyrektorów instytutów i prezesów Centrum Łukasiewicz.
Poseł Krzysztof Ciecióra pyta o interpretację NIK dotyczącą wynagrodzeń osób odwołanych z funkcji kierowniczych w Sieci Badawczej Łukasiewicz i jej wpływ na sytuację prawną tych osób oraz gospodarowanie środkami publicznymi. Interpelacja ma na celu wyjaśnienie skali problemu, podstaw prawnych działania i skoordynowania działań w Sieci Łukasiewicz w tej kwestii.
Interpelacja dotyczy pogarszającej się sytuacji płacowej i kadrowej pracowników sądów, co grozi paraliżem wymiaru sprawiedliwości. Posłowie pytają ministra o działania mające na celu poprawę sytuacji i zapobieżenie dalszemu odpływowi pracowników.
Posłowie wyrażają zaniepokojenie brakiem transparentności i podstaw prawnych wskaźnika referencyjnego POLSTR, który ma zastąpić WIBOR, wskazując na ryzyko sporów sądowych. Pytają ministra o odpowiedzialność za opracowanie wskaźnika, podstawę prawną jego funkcjonowania oraz gwarancje zgodności z regulacjami prawnymi.
Przedmiotem sprawozdania Komisji Nadzwyczajnej jest uchwała Senatu w sprawie ustawy o zmianie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania do realizacji inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych. Komisja rozpatrzyła uchwałę Senatu i wnosi do Sejmu o przyjęcie wszystkich poprawek Senatu zawartych w punktach 1-3. Celem ustawy jest usprawnienie procesu przygotowania inwestycji przeciwpowodziowych, prawdopodobnie w reakcji na powódź z 2024 roku.
Projekt ustawy zmienia ustawę o ochronie zwierząt, wprowadzając wyjątki od zakazu płoszenia i odstraszania niektórych zwierząt drapieżnych i żubrów, które weszły na teren zabudowań mieszkalnych lub gospodarskich, umożliwiając użycie broni jako zabezpieczenia. Dodatkowo, precyzuje terminologię związaną z amunicją niepenetracyjną i modyfikuje przepisy dotyczące zwierząt, które mogą być odstraszane. Celem zmian jest ochrona mieszkańców i zwierząt domowych przed atakami dzikich zwierząt oraz doprecyzowanie przepisów dotyczących interwencji w sytuacjach zagrożenia. Ustawa ma również na celu ochronę osób działających zgodnie z zezwoleniem, które przypadkowo zranią lub zabiją zwierzę chronione podczas wykonywania czynności odstraszania lub odłowu.
Projekt dotyczy zawiadomienia Prezesa Rady Ministrów o zamiarze przedłożenia Prezydentowi RP do ratyfikacji, bez zgody wyrażonej w ustawie, Umowy między Polską a Szwecją o wzajemnej ochronie informacji niejawnych. Komisja Spraw Zagranicznych po rozpatrzeniu zawiadomienia wnosi o przyjęcie go przez Sejm bez zastrzeżeń. Celem jest umożliwienie wzajemnej ochrony informacji niejawnych między oboma krajami na mocy umowy międzynarodowej.
Projekt ustawy ma na celu implementację dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2557 w sprawie odporności podmiotów krytycznych. Wprowadza zmiany w ustawie o zarządzaniu kryzysowym oraz w niektórych innych ustawach, definiując m.in. pojęcia takie jak 'podmiot krytyczny', 'usługa kluczowa' i 'incydent istotny'. Projekt określa nowe zadania i obowiązki organów właściwych w sprawach zarządzania kryzysowego oraz podmiotów krytycznych, a także zasady sprawowania nadzoru i kontroli. Wprowadza również dokumenty strategiczne takie jak Krajowa Ocena Ryzyka (KOR) i Krajowa Strategia Odporności Podmiotów Krytycznych (KSOPK).
Projekt ustawy wprowadza zmiany w ustawie o ochronie ludności i obronie cywilnej oraz niektórych innych ustawach, mające na celu usprawnienie systemu ochrony ludności w Polsce. Nowelizacja doprecyzowuje zadania i kompetencje różnych organów w zakresie ochrony ludności, w tym Wojskowej Ochrony Przeciwpożarowej i Państwowej Straży Pożarnej. Wprowadza definicję i zasady identyfikacji punktów schronienia, a także reguluje kwestie finansowania zadań z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej, w tym tworzy Program Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej. Ustawa ma na celu zwiększenie bezpieczeństwa obywateli w obliczu zagrożeń naturalnych, terrorystycznych i wojennych.