← Archiwum interpelacji

Interpelacja nr 5769

Interpelacja w sprawie zagrożenia skreśleniem z Listy światowego dziedzictwa UNESCO Krzemionkowskiego regionu pradziejowego górnictwa krzemienia pasiastego na terenie miejscowości Śródborze

Data wpływu: 2024-10-24

Załączniki: 5

Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.

Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.

Streszczenie sprawy

Posłanka wyraża zaniepokojenie zagrożeniem skreśleniem Krzemionkowskiego regionu pradziejowego górnictwa krzemienia pasiastego z Listy UNESCO ze względu na działalność kopalni w strefie buforowej i pyta, jakie działania podejmie ministerstwo w celu ochrony tego dziedzictwa. Pyta także o działania w sprawie decyzji środowiskowej i koncesji na eksploatację złoża piasku wydanych przez poprzednie władze.

Fragment treści interpelacji

HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript

Interpelacja w sprawie zagrożenia skreśleniem z Listy światowego dziedzictwa UNESCO Krzemionkowskiego regionu pradziejowego górnictwa krzemienia pasiastego na terenie miejscowości Śródborze Interpelacja nr 5769 do ministra kultury i dziedzictwa narodowego w sprawie zagrożenia skreśleniem z Listy światowego dziedzictwa UNESCO Krzemionkowskiego regionu pradziejowego górnictwa krzemienia pasiastego na terenie miejscowości Śródborze Zgłaszający: Klaudia Jachira Data wpływu: 24-10-2024 Szanowna Pani Ministro, na 43.

sesji Komitetu Światowego Dziedzictwa (Baku, 30 czerwca–10 lipca 2019 r.) zapadła decyzja o wpisie na Listę światowego dziedzictwa UNESCO Krzemionkowskiego regionu pradziejowego górnictwa krzemienia pasiastego. Zachowane pod ziemią i na powierzchni ziemi dziedzictwo archeologiczne jest świadectwem rozwoju przemysłu na ziemiach polskich w ważnej dla historii ludzkości epoce pradziejowej. Obszar wpisany leży na północno-wschodnim skraju Gór Świętokrzyskich, po obu stronach rzeki Kamiennej, w powiecie ostrowieckim i opatowskim, na terenie gmin Bodzechów, Ćmielów i Ożarów.

Składa z czterech części: głównego pola górniczego w Krzemionkach Opatowskich, dwóch mniejszych pól górniczych Borownia i Korycizna oraz stałej prehistorycznej osady górniczej w Gawrońcu, której mieszkańcy dokonywali obróbki otrzymywanego z kopalni krzemienia i wykonywali narzędzia przeznaczone na sprzedaż. Na wniosek ICOMOS, międzynarodowej organizacji doradczej UNESCO, początkowo proponowane było odroczenie wpisu w celu sfinalizowania niektórych działań dotyczących ochrony prawnej i systemu zarządzania.

Pod wpływem uaktualnionych informacji dostarczonych przez stronę polską kandydatura uzyskała szerokie poparcie wśród państw członkowskich Komitetu Światowego Dziedzictwa, które podjęły decyzję o wpisaniu Krzemionkowskiego regionu pradziejowego górnictwa krzemienia pasiastego już na 43. sesji, uznając, że wszystkie zalecenia dotyczące właściwego zarządzania obszarem wpisu zostaną przez stronę polską wypełnione. Zalecenia komitetu dotyczyły ochrony i zarządzania obszarem buforowym poprzez wygaszenie do 2028 roku wydobycia z kopalni odkrywkowej wapienia, która w owej strefie się mieści.

Właścicielem kopalni w Śródborzu od 2021 roku jest firma Calcium sp. z o.o., która ma prawo na wydobycie piasku do 2042 roku oraz wapienia do 2028 roku. Były burmistrz Ożarowa Marcin Majcher w 2021 roku wydał pozytywną decyzję środowiskową, na podstawie której ówczesny marszałek województwa świętokrzyskiego Andrzej Bętkowski przedłużył koncesje. Tym samym działalność kopalni Calcium sp.

z o.o., która miała być wygaszona do 2028 roku, dzięki staraniom nowego właściciela (głównego udziałowca) będzie kwitła wobec uzyskania decyzji środowiskowej i koncesji na prowadzenie prac na nowym obszarze, sąsiadującym z Krzemionkowskim regionem pradziejowego górnictwa krzemienia pasiastego i tzw. strefie buforowej UNESCO. Decyzje podjęły poprzednie władze samorządowe gminy Ożarów i województwa. Nowa koncesja przewiduje eksploatacje złoża piasku aż do 2042 roku.

Podkreślam, że warunkiem wpisania kopalni krzemienia pasiastego i neolitycznych osad w Krzemionkach na listę Światowego Dziedzictwa UNESCO było stopniowe wygaszanie znajdujących się w pobliżu rezerwatu kopalni. Dyrektor Muzeum Historyczno-Archeologicznego w Ostrowcu Świętokrzyskim dr Andrzej Przychodni publicznie deklaruje, że status może być zagrożony przez planowane poszerzenie działalności kopalni wapienia w Śródborzu. Seweryn Stoltz ze Stowarzyszenia Korycizna wskazuje, że jedynym rozwiązaniem jest wykupienie tego terenu od właściciela kopalni.

Biorąc pod uwagę powyższe, zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania: Czy Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego we współpracy z Ministerstwem Klimatu i Środowiska oraz samorządem terytorialnym zamierza podjąć działania w celu wykupu od prywatnego właściciela kopalni Calcium sp. z o.o. terenu objętego strefą buforową Krzemionkowskiego regionu pradziejowego górnictwa krzemienia pasiastego?

Inne interpelacje tego autora

Klaudia Jachira
2026-03-16
Interpelacja nr 16029: Interpelacja w sprawie procedury uznania złoża skalenia Proszowa-Kwieciszowice za złoże strategiczne oraz wynikających z tego zagrożeń dla mieszkańców i regionu

Posłowie wyrażają sprzeciw wobec uznania złoża skalenia Proszowa-Kwieciszowice za strategiczne, argumentując to zagrożeniem dla środowiska, sprzeciwem samorządów i potencjalną niekonstytucyjnością przepisów. Pytają ministerstwo o analizy wpływu kopalni na środowisko, zasoby wodne, zabytki i o rozważenie wycofania się z procedury.

Zobacz szczegóły →
Klaudia Jachira
2026-03-16
Interpelacja nr 16017: Interpelacja w sprawie dostępu obywateli Ukrainy do świadczeń zdrowotnych

Interpelacja dotyczy zmian w dostępie do opieki zdrowotnej dla obywateli Ukrainy ze statusem UKR, które doprowadziły do utraty możliwości korzystania ze świadczeń finansowanych przez NFZ dla osób, które nie mogą podjąć pracy z powodu ciężkiej choroby. Poseł pyta o analizę sytuacji pacjentów z chorobami przewlekłymi i rozważane rozwiązania systemowe, które zapewnią im dostęp do opieki zdrowotnej.

Zobacz szczegóły →
Klaudia Jachira
2026-03-12
Interpelacja nr 15951: Interpelacja w sprawie niezgodności praktyki detencji dzieci z orzecznictwem Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (ETPC), negatywnych skutków nowelizacji dopuszczającej detencję małoletnich bez opieki oraz braku bezpiecznych form detencji dzieci

Posłowie wyrażają zaniepokojenie detencją dzieci cudzoziemskich w Polsce, szczególnie po nowelizacji ustawy o cudzoziemcach, co stoi w sprzeczności z orzecznictwem ETPC i standardami ochrony praw dziecka. Zadają pytania o uzasadnienie dla detencji małoletnich bez opieki i działania podjęte w celu zapewnienia im alternatywnej opieki.

Zobacz szczegóły →
Klaudia Jachira
2026-03-12
Interpelacja nr 15950: Interpelacja w sprawie przymusowego wykonywania decyzji powrotowych do państw niebezpiecznych i przestrzegania zasady non-refoulement

Interpelacja dotyczy zaostrzenia praktyki przymusowych powrotów cudzoziemców do państw niebezpiecznych, z naruszeniem zasady non-refoulement, oraz wykonywania deportacji przed zapewnieniem realnej kontroli sądowej. Posłowie pytają o procedury i przypadki deportacji pomimo ryzyka naruszenia praw człowieka i braku skutecznej kontroli sądowej.

Zobacz szczegóły →
Klaudia Jachira
2026-03-09
Interpelacja nr 15870: Interpelacja w sprawie ochrony siedlisk chomika europejskiego (Cricetus cricetus) na terenie Górek Czechowskich w Lublinie oraz konieczności zapewnienia właściwego stosowania przepisów dotyczących ochrony gatunków i ocen oddziaływania na środowisko

Posłanka pyta o ochronę siedlisk chomika europejskiego na Górkach Czechowskich w Lublinie w kontekście planowanych inwestycji i zgodności procedur z prawem krajowym i unijnym. Wyraża zaniepokojenie spadkiem populacji chomika i prosi o informacje dotyczące działań ministerstwa w tej sprawie.

Zobacz szczegóły →

Powiązane druki sejmowe

POSELSKI
2026-03-12
Druk nr 2330-A: Dodatkowe Sprawozdanie Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka o poselskim projekcie uchwały w sprawie działań niezbędnych do zapewnienia spełniania przez Trybunał Konstytucyjny wymogów sądu ustanowionego na mocy prawa, niezawisłego i bezstronnego.

Projekt uchwały dotyczy działań mających na celu zapewnienie, że Trybunał Konstytucyjny spełnia wymogi sądu ustanowionego na mocy prawa, niezawisłego i bezstronnego. Komisja Sprawiedliwości i Praw Człowieka, po ponownym rozpatrzeniu wniosku, wnosi o odrzucenie projektu uchwały. Inicjatywa ustawodawcza związana jest z postulatami niezależności i bezstronności Trybunału Konstytucyjnego. Proponowane odrzucenie sugeruje brak zgody na interwencję w obecny stan prawny lub sposób funkcjonowania TK.

Zobacz szczegóły →
INNY
2026-03-11
Druk nr 2334: Kandydat na stanowisko sędziego Trybunału Konstytucyjnego - Pan Artur Kotowski.

Druk sejmowy nr 2334 dotyczy zgłoszenia kandydatury Pana Artura Kotowskiego na stanowisko sędziego Trybunału Konstytucyjnego. Pan Kotowski jest profesorem nauk prawnych, specjalistą w dziedzinie prawa publicznego i teorii prawa, z bogatym dorobkiem naukowym i doświadczeniem w praktyce prawniczej. Wnioskodawcy, grupa posłów Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość, argumentują, że jego wykształcenie, wiedza i doświadczenie czynią go bardzo dobrym kandydatem na to stanowisko. Kandydaturę popiera szereg posłów z Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość.

Zobacz szczegóły →
RZADOWY
2026-03-11
Druk nr 2310: Sprawozdanie Komisji do Spraw Deregulacji o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce.

Sprawozdanie Komisji do Spraw Deregulacji dotyczy rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (druk nr 2291). Komisja po pierwszym czytaniu i rozpatrzeniu projektu na posiedzeniu wnioskuje o uchwalenie projektu ustawy przez Sejm bez poprawek. Projekt ten ma na celu deregulację w obszarze szkolnictwa wyższego i nauki, jednak szczegółowe zmiany nie są w tym sprawozdaniu wymienione.

Zobacz szczegóły →
INNY
2026-03-05
Druk nr 2302: Uchwała Senatu w sprawie ustawy o zmianie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania do realizacji inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych.

Przedstawiony dokument to pismo Marszałka Senatu do Marszałka Sejmu, informujące o uchwałach podjętych przez Senat w dniu 4 marca 2026 r. Dotyczą one szeregu ustaw, w tym ustawy o niekaraniu obywateli RP walczących na Ukrainie, zmian w ustawach o obrocie towarami strategicznymi, CEIDG, ochronie zabytków, prawie oświatowym, inwestycjach przeciwpowodziowych, prawie energetycznym oraz wykonywaniu mandatu posła i senatora. Pismo sygnalizuje potencjalną konieczność zmian redakcyjnych i systematyzacyjnych w związku z przyjęciem poprawek Senatu, aby zachować spójność numeracji i odesłań w aktach prawnych.

Zobacz szczegóły →
INNY
2026-03-05
Druk nr 2297: Uchwała Senatu w sprawie ustawy o niekaraniu obywateli Rzeczypospolitej Polskiej biorących udział po stronie Ukrainy w konflikcie zbrojnym wywołanym agresją Federacji Rosyjskiej na Ukrainę.

Dokument przedstawia listę ustaw przekazanych przez Senat do Sejmu po 53. posiedzeniu. Ustawy te obejmują zmiany w różnych obszarach prawa, m.in. niekaralności obywateli walczących na Ukrainie, obrotu towarami strategicznymi, ewidencji działalności gospodarczej, ochrony zabytków, prawa oświatowego, inwestycji przeciwpowodziowych, prawa energetycznego oraz wykonywania mandatu posła i senatora. Przyjęcie poprawek Senatu może wiązać się z koniecznością korekt redakcyjnych i numeracyjnych w ustawach.

Zobacz szczegóły →