Interpelacja w sprawie likwidacji szkół
Data wpływu: 2025-03-05
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Poseł Marcin Józefaciuk wyraża zaniepokojenie likwidacją szkół podstawowych w małych miejscowościach i pyta minister edukacji o skalę likwidacji, jej przyczyny oraz działania ministerstwa w celu wsparcia samorządów i zapewnienia dostępu do edukacji. Poseł kwestionuje efektywność działań rządu w kwestii zapobiegania likwidacji szkół.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie likwidacji szkół Interpelacja nr 8493 do ministra edukacji w sprawie likwidacji szkół Zgłaszający: Marcin Józefaciuk Data wpływu: 05-03-2025 Szanowna Pani Minister, w ostatnich miesiącach do mojego biura poselskiego docierają liczne sygnały od mieszkańców małych miejscowości i wsi zaniepokojonych planami likwidacji lokalnych szkół podstawowych. Likwidacja tych placówek budzi uzasadnione obawy rodziców, nauczycieli oraz samorządowców, szczególnie w kontekście zapewnienia równego dostępu do edukacji oraz jakości kształcenia w małych społecznościach.
Małe szkoły pełnią w środowisku lokalnym nie tylko funkcję edukacyjną, ale także społeczną – są miejscem integracji mieszkańców, wpływają na rozwój lokalnych wspólnot i zapewniają dzieciom możliwość nauki w przyjaznym, kameralnym środowisku. Ich zamykanie niejednokrotnie skutkuje koniecznością dojazdów uczniów do oddalonych placówek, co może negatywnie wpływać na komfort nauki, rozwój społeczny oraz poziom bezpieczeństwa dzieci. Tymczasem dostępne dane wskazują, że od 1 września 2023 r. do 31 maja 2024 r.
do kuratoriów oświaty wpłynęło 246 wniosków dotyczących zamiaru likwidacji lub przekształcenia szkół , z czego 77 wniosków dotyczyło likwidacji placówek , a 169 ich przekształcenia . W niektórych województwach, takich jak mazowieckie czy śląskie, wnioski te składano częściej niż w innych regionach, co może świadczyć o specyficznych problemach lokalnych samorządów. Z powyższych względów zwracam się do Pani Minister z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania: Zakres i skala likwidacji szkół 1.
Ile wniosków o likwidację szkół wpłynęło do kuratoriów oświaty w roku szkolnym 2023/2024 oraz od początku roku 2024 do dnia udzielenia odpowiedzi na niniejszą interpelację? Proszę o podanie danych ogólnych oraz szczegółowych w podziale na województwa i powiaty, a także wskazanie, ile z tych wniosków zostało już rozpatrzonych i z jakim wynikiem. 2. Czy wśród szkół, których dotyczyły wnioski o likwidację, były placówki o różnej liczbie uczniów? Jeśli tak, proszę o podanie danych dotyczących ich wielkości – np. liczby uczniów oraz liczby oddziałów w tych szkołach. 3.
Czy w Ministerstwie Edukacji Narodowej prowadzone są analizy dotyczące tendencji w likwidacji szkół? Jeśli tak, to jakie są przewidywania co do przyszłych zmian w sieci szkół podstawowych w Polsce? 4. Czy istnieją samorządy, które złożyły wnioski o likwidację więcej niż jednej szkoły na swoim terenie? Jeśli tak, proszę o wskazanie, których gmin to dotyczy oraz ile szkół zamierzają one zamknąć. 5. Proszę o podanie danych ogólnopolskich w podziale na województwa – liczba złożonych wniosków o likwidację szkoły podstawowej, szkoły ponadpodstawowej, liczba wydanych pozytywnych opinii przez KO, liczba wydanych negatywnych opinii przez KO.
Przyczyny likwidacji szkół 6. Jakie były najczęstsze powody likwidacji szkół wskazywane przez samorządy? Czy dominowały kwestie demograficzne, finansowe, organizacyjne czy inne? 7. Czy ministerstwo prowadzi analizy dotyczące wpływu zmian demograficznych na funkcjonowanie sieci szkół? Jakie działania są podejmowane w celu przeciwdziałania skutkom niżu demograficznego w małych miejscowościach? 8. Czy Ministerstwo Edukacji Narodowej podejmuje działania mające na celu wsparcie samorządów w utrzymaniu małych szkół? Czy planowane są programy finansowe, organizacyjne lub infrastrukturalne, które mogłyby pomóc w ich dalszym funkcjonowaniu?
Wpływ na uczniów i nauczycieli 9. Jakie alternatywne rozwiązania edukacyjne zostały zaproponowane uczniom z likwidowanych szkół? Czy zapewniono im możliwość kontynuacji nauki w pobliskich placówkach? 10. Czy ministerstwo posiada dane dotyczące liczby uczniów z orzeczeniami o spektrum autyzmu, zespołem Aspergera lub innymi specjalnymi potrzebami edukacyjnymi w likwidowanych szkołach? Jeśli tak, proszę o przedstawienie tych danych. 11. Jakie wsparcie zostało zaoferowane nauczycielom tracącym pracę w wyniku likwidacji szkół? Czy istnieją programy przekwalifikowania lub zatrudnienia ich w innych placówkach edukacyjnych?
Decyzje kuratorów i analiza skutków likwidacji 12. Ile wniosków o likwidację szkół uzyskało pozytywną opinię kuratorów oświaty, a ile zostało odrzuconych? Proszę o podanie szczegółowych danych dla poszczególnych województw. 13. Czy w decyzjach kuratorów uwzględniano aspekty społeczne i edukacyjne, takie jak dostępność szkół, długość dojazdu uczniów czy konsekwencje dla lokalnych społeczności? 14. Czy ministerstwo prowadzi badania dotyczące wpływu likwidacji szkół na lokalne społeczności? Jakie są wnioski z tych analiz? Propozycje rozwiązań 15. Czy ministerstwo rozważa wdrożenie programów wsparcia dla małych szkół, np.
Posłowie pytają o ocenę funkcjonowania systemu kaucyjnego, wskazując na chaos, problemy techniczne i wzrost opłat. Krytykują brak objęcia systemem "małpek" i pytają o analizy wpływu na finanse samorządów.
Poseł Marcin Józefaciuk pyta ministra kultury o standardy ochrony małoletnich w programach rozrywkowych, szczególnie po emisji emocjonalnej reakcji dziecka w programie "Mam Talent!". Wyraża zaniepokojenie adekwatnością regulacji i brakiem jasnych standardów dotyczących udziału dzieci w programach o wysokiej presji.
Poseł Marcin Józefaciuk pyta ministra spraw wewnętrznych i administracji o adekwatność reakcji państwa w kontekście użycia broni palnej w Ostrowi Mazowieckiej, gdzie podczas ucieczki ze szpitala zginął konwojowany mężczyzna. Interpelacja ma na celu ocenę obowiązujących procedur i przepisów dotyczących użycia broni, a także ewentualną potrzebę zmian systemowych.
Poseł Marcin Józefaciuk wyraża wątpliwości co do efektywności, przejrzystości i wpływu programu "Kompas Młodego Obywatela" na system oświaty, kwestionując wybór podmiotów zewnętrznych jako głównych beneficjentów zamiast bezpośredniego wsparcia szkół. Pyta o wskaźniki efektywności, kryteria wyboru projektów oraz równość dostępu do programu dla różnych regionów Polski.
Interpelacja dotyczy zmian w dostępie do opieki zdrowotnej dla obywateli Ukrainy ze statusem UKR, które doprowadziły do utraty możliwości korzystania ze świadczeń finansowanych przez NFZ dla osób, które nie mogą podjąć pracy z powodu ciężkiej choroby. Poseł pyta o analizę sytuacji pacjentów z chorobami przewlekłymi i rozważane rozwiązania systemowe, które zapewnią im dostęp do opieki zdrowotnej.
Przedstawiony fragment dotyczy sprawozdania Komisji Edukacji i Nauki oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej o uchwale Senatu w sprawie ustawy o zmianie ustawy Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw. Komisje te rozpatrzyły uchwałę Senatu i wnoszą do Sejmu o przyjęcie poprawek Senatu. Dokument ten jest procesem legislacyjnym dotyczącym zmian w prawie oświatowym i regulacjach dotyczących samorządu terytorialnego w kontekście edukacji. Nie zawiera szczegółów co do treści poprawek, a jedynie informację o rekomendacji ich przyjęcia przez Sejm.
Projekt ustawy wprowadza Wojewódzkie Zespoły Koordynacji do spraw polityki umiejętności (WZK), które mają pełnić funkcje opiniodawczo-doradcze dla zarządów województw w zakresie rozwoju umiejętności mieszkańców i promocji uczenia się przez całe życie. WZK będą monitorować, koordynować i ewaluować działania związane z polityką umiejętności na poziomie regionalnym, a także wydawać rekomendacje dotyczące kształcenia zawodowego i potrzeb rynku pracy. Ustawa określa również skład, zadania, organizację i finansowanie WZK, a także wprowadza zmiany w ustawach o samorządzie województwa, prawie oświatowym, polityce rozwoju oraz rynku pracy.
Projekt ustawy ma na celu powołanie Wojewódzkich Zespołów Koordynacji (WZK) do spraw polityki umiejętności. WZK mają wspierać województwa w realizacji zadań związanych z rozwojem umiejętności mieszkańców i promocją uczenia się przez całe życie, poprzez opiniowanie i rekomendowanie działań w zakresie strategii rozwoju województwa i polityk publicznych. Ustawa określa organizację, zadania, skład i finansowanie WZK, a także wprowadza zmiany w ustawach o samorządzie województwa, prawie oświatowym, zasadach prowadzenia polityki rozwoju oraz o rynku pracy i służbach zatrudnienia. Wprowadzenie ustawy jest wymagane w ramach Krajowego Planu Odbudowy (KPO).
Projekt ustawy dotyczy zmian w ustawie Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustawach. Sprawozdanie Komisji Edukacji i Nauki oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej zawiera propozycje poprawek do rządowego projektu ustawy, w tym odrzucenie niektórych jego punktów oraz wprowadzenie zmian redakcyjnych i doprecyzowujących. Poprawki dotyczą m.in. definicji szkoły dwujęzycznej, obwodów szkół podstawowych, likwidacji szkół, łączenia szkół w zespoły, realizacji zadań jednostek samorządu terytorialnego w budynkach szkół oraz finansowania oświaty. Celem proponowanych zmian jest prawdopodobnie doprecyzowanie przepisów oraz uwzględnienie różnych stanowisk w kwestiach związanych z funkcjonowaniem systemu oświaty.
Projekt ustawy nowelizuje ustawę o systemie oświaty oraz ustawę o finansowaniu zadań oświatowych. Sprawozdanie Komisji Edukacji i Nauki wnioskuje o uchwalenie projektu bez poprawek. Wnioski mniejszości zgłoszone przez posła M. Józefaciuka dotyczą wprowadzenia możliwości zróżnicowania opłat za dopuszczenie podręczników przez Ministra Edukacji i Wychowania, a także obniżenia tych opłat o co najmniej 50% dla podręczników przeznaczonych dla uczniów z niepełnosprawnościami, do nauczania języków mniejszości, języka regionalnego i przedmiotów zawodowych.