← Archiwum interpelacji

Interpelacja nr 12091

Interpelacja w sprawie wypłat odszkodowań i zadośćuczynień dla osób przesiedlonych w ramach akcji "Wisła" oraz pełnej skali toczących się spraw przeciwko Skarbowi Państwa

Data wpływu: 2025-09-03

Załączniki: 5

Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.

Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.

Streszczenie sprawy

Poseł pyta o politykę rządu w zakresie wypłat odszkodowań i zadośćuczynień dla osób przesiedlonych w ramach akcji "Wisła", kwestionując zasadność obciążania budżetu państwa tymi roszczeniami. Domaga się pełnej transparentności w tej sprawie, w tym informacji o liczbie spraw, wypłaconych kwotach i podstawach prawnych decyzji.

Fragment treści interpelacji

HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript

Interpelacja w sprawie wypłat odszkodowań i zadośćuczynień dla osób przesiedlonych w ramach akcji "Wisła" oraz pełnej skali toczących się spraw przeciwko Skarbowi Państwa Interpelacja nr 12091 do ministra sprawiedliwości w sprawie wypłat odszkodowań i zadośćuczynień dla osób przesiedlonych w ramach akcji "Wisła" oraz pełnej skali toczących się spraw przeciwko Skarbowi Państwa Zgłaszający: Dariusz Matecki Data wpływu: 03-09-2025 Kieruję interpelację dotyczącą polityki rządu RP w zakresie wypłat odszkodowań i zadośćuczynień dla osób przesiedlonych w ramach akcji „Wisła“ (1947 r.) oraz pełnej skali spraw sądowych i administracyjnych związanych z tym tematem.

Uzasadnienie Akcja „Wisła“ była działaniem państwa mającym na celu ochronę polskich obywateli przed terrorem UPA oraz rozbicie zaplecza, które wspierało działalność ukraińskich formacji nacjonalistycznych. W tym kontekście szczególnie bulwersujące jest, że współcześnie Skarb Państwa ma być obciążany coraz liczniejszymi roszczeniami finansowymi, nierzadko po wielu dekadach, co generuje realne koszty dla budżetu i ryzyko tworzenia niebezpiecznych precedensów. Obywatele mają prawo wiedzieć: ile publicznych pieniędzy wypłacono, ile spraw się toczy, kto i na jakiej podstawie decyduje o tych świadczeniach?

Pytania Ile spraw dotyczących odszkodowań i/lub zadośćuczynień w związku z przesiedleniami w ramach akcji „Wisła“ było w toku: a) w latach 1989-2025 do dnia udzielenia odpowiedzi – z rozbiciem na: sądy okręgowe/apelacyjne/SN, tryby administracyjne u wojewodów oraz postępowania przed Prokuratorią Generalną.

Jakie kwoty zasądzono i/lub wypłacono z budżetu państwa (Skarb Państwa, jednostki budżetowe, fundusze celowe) tytułem: a) odszkodowań majątkowych, b) zadośćuczynień za krzywdę, w sprawach związanych z akcją „Wisła“: łącznie w latach 1989-2025 w układzie kwartalnym i rocznym, z podaniem paragrafów klasyfikacji budżetowej, jednostek wypłacających oraz źródeł finansowania.

Proszę o imienny (zanonimizowany) wykaz spraw zakończonych prawomocnie od 1989 roku, zawierający co najmniej: inicjały stron, sygnaturę, sąd i datę orzeczenia/ugody, podstawę prawną (wskazanie przepisów), kwotę główną, odsetki, koszty zastępstwa, jednostkę dokonującą wypłaty oraz datę wypłaty. Ile spraw pozostaje w toku na dzień odpowiedzi i jaka jest łączna wartość przedmiotu sporu? Proszę o podział na etapy (I instancja/II instancja/SN; postępowania administracyjne; przedsądowe wezwania do zapłaty) oraz wskazanie przewidywanych rezerw lub odpisów aktualizujących w MF/Prokuratorii/właściwych resortach.

Czy Skarb Państwa lub jego jednostki składały w tych sprawach propozycje ugodowe? Jeżeli tak, proszę o liczbę i zakres kwotowy propozycji oraz kryteria, którymi kierują się organy państwa przy podejmowaniu decyzji ugodowych (w tym wpływ na przyszłe roszczenia o podobnym charakterze). Na jakiej podstawie prawnej zapadają rozstrzygnięcia przyznające świadczenia w sprawach dotyczących akcji „Wisła“ w ostatnich latach (wskazanie konkretnych ustaw, trybów nadzwyczajnych, linii orzeczniczych)? Proszę o zestawienie najważniejszych prawomocnych orzeczeń (sygnatura, sąd, data, krótka teza, kwota).

Czy rząd RP przygotował lub przygotowuje jednolite wytyczne dla organów państwa dotyczące reprezentacji Skarbu Państwa w sprawach związanych z akcją „Wisła“ (w tym co do polityki ugodowej, szacowania ryzyka budżetowego, sposobu gromadzenia materiału dowodowego i kwestionowania roszczeń)? Czy w budżecie na lata 2023-2025 zabezpieczono środki na realizację roszczeń w tej kategorii? Jeżeli tak, proszę o wskazanie części i działów budżetu, paragrafów klasyfikacji oraz kwot (plan, wykonanie, prognoza).

Czy rząd planuje przedstawienie opinii publicznej raportu (białej księgi) obejmującego: skalę roszczeń, sumę wypłat, wpływ na budżet, konsekwencje precedensowe, rekomendacje legislacyjne ograniczające ryzyko nieuzasadnionych wypłat i zapewniające konsekwentną linię obrony interesu Skarbu Państwa? Proszę o termin i zakres prac. Oczekuję pełnej transparentności w sprawie, która dotyczy bezpieczeństwa i pamięci historycznej państwa oraz realnych obciążeń polskich podatników.

Inne interpelacje tego autora

Dariusz Matecki
2026-04-03
Interpelacja nr 16374: Interpelacja w sprawie działań Prokuratury Krajowej dotyczących afery pedofilskiej w Kłodzku oraz decyzji procesowych w zakresie apelacji

Poseł pyta o działania Prokuratury Krajowej w sprawie afery pedofilskiej w Kłodzku, w szczególności o decyzje procesowe dotyczące apelacji od wyroku. Wyraża zaniepokojenie potencjalnym brakiem adekwatności kary wymierzonej jednemu z oskarżonych oraz oczekuje pełnej transparentności działań prokuratury.

Zobacz szczegóły →
Dariusz Matecki
2026-04-02
Interpelacja nr 16337: Interpelacja w sprawie planowanej budowy instalacji do karbonizacji i zgazowania odpadów organicznych na terenie gm. Nowogard

Posłowie wyrażają zaniepokojenie mieszkańców gminy Nowogard w związku z planowaną budową instalacji do karbonizacji i zgazowania odpadów organicznych, obawiając się jej negatywnego wpływu na środowisko i jakość życia. Pytają ministra o szczegóły postępowania środowiskowego i analizy dotyczące potencjalnych zagrożeń związanych z tą inwestycją.

Zobacz szczegóły →
Dariusz Matecki
2026-04-02
Interpelacja nr 16336: Interpelacja w sprawie zagrożeń dla wód powierzchniowych i podziemnych związanych z planowaną budową instalacji do karbonizacji i zgazowania odpadów organicznych na terenie gm. Nowogard

Poseł pyta o potencjalne zagrożenia dla wód powierzchniowych i podziemnych związane z planowaną budową instalacji do karbonizacji i zgazowania odpadów organicznych w gminie Nowogard, wyrażając obawy mieszkańców i podkreślając konieczność wnikliwej analizy. Poseł wnioskuje o szczegółowy nadzór nad sprawą i weryfikację dokumentacji inwestycji pod kątem bezpieczeństwa zasobów wodnych.

Zobacz szczegóły →
Dariusz Matecki
2026-04-01
Interpelacja nr 16318: Interpelacja w sprawie ponownej oceny projektu Sundog SA w naborze FENG.01.01-IP.02-002/23 oraz skali analogicznych przypadków w tym konkursie

Poseł Dariusz Matecki wyraża zaniepokojenie procedurą ponownej oceny projektu Sundog SA po wstępnej akceptacji do dofinansowania, pytając o skalę podobnych przypadków i kryteria stosowane w konkursie FENG.01.01-IP.02-002/23, co podważa zaufanie do transparentności procesu konkursowego. Poseł żąda szczegółowych informacji dotyczących podstaw prawnych, przyczyn ponownej oceny oraz wpływu zmian na ocenę i dofinansowanie projektu, stawiając pytania o równe traktowanie wnioskodawców.

Zobacz szczegóły →
Dariusz Matecki
2026-04-01
Interpelacja nr 16317: Interpelacja w sprawie reakcji Prokuratury Krajowej na publiczne nawoływanie do przemocy wobec katolików na przykładzie Łódzkiego Marszu Antyrasistowskiego

Poseł pyta o reakcję Prokuratury Krajowej na doniesienia o nawoływaniu do przemocy wobec katolików podczas Łódzkiego Marszu Antyrasistowskiego, wyrażając obawę o nierówne traktowanie różnych grup wyznaniowych. Poseł kwestionuje brak reakcji organów ścigania i domaga się zapewnienia równej ochrony prawnej wszystkim wspólnotom religijnym.

Zobacz szczegóły →

Powiązane druki sejmowe

POSELSKI
2026-02-24
Druk nr 2242: Sprawozdanie Komisji Nadzwyczajnej do spraw działań przeciwpowodziowych i usuwania skutków powodzi z roku 2024 o poselskim projekcie ustawy o zmianie ustawy o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi oraz niektórych innych ustaw oraz o zmianie ustawy - Prawo wodne.

Projekt ustawy ma na celu wprowadzenie zmian w przepisach dotyczących usuwania skutków powodzi i gospodarowania wodami. Główne zmiany dotyczą wykupu nieruchomości przez Skarb Państwa w związku z likwidacją skutków powodzi, zwiększenia limitu wydatków na ten cel w roku 2026 oraz doprecyzowania zasad monitorowania i korygowania tych wydatków przez ministra właściwego ds. gospodarki wodnej. Ustawa ma na celu usprawnienie procesu usuwania skutków powodzi i efektywne wykorzystanie środków na ten cel, szczególnie w kontekście wykupu nieruchomości.

Zobacz szczegóły →
INNY
2026-02-20
Druk nr 2246: Uchwała Senatu w sprawie ustawy o Finansowym Instrumencie Zwiększenia Bezpieczeństwa SAFE.

Senat wprowadza poprawki do ustawy o Finansowym Instrumencie Zwiększenia Bezpieczeństwa SAFE (FIZB). Kluczowe zmiany dotyczą wyłączenia spłaty pożyczki SAFE, kredytów, pożyczek i obligacji (wraz z odsetkami i kosztami) z minimalnego limitu wydatków obronnych, co oznacza, że nie będą one pokrywane z budżetu Ministerstwa Obrony Narodowej. Zamiast tego, na ten cel zostanie utworzona rezerwa celowa w budżecie państwa. Ponadto, rozszerzono obowiązek sprawozdawczy Ministra Obrony Narodowej o senackie komisje oraz wprowadzono obowiązek kontroli antykorupcyjnej i kontrwywiadowczej wykorzystania środków z FIZB przez ABW, SKW i CBA.

Zobacz szczegóły →
RZADOWY
2026-02-12
Druk nr 2228-A: Dodatkowe sprawozdanie Komisji Finansów Publicznych oraz Komisji Obrony Narodowej o rządowym projekcie ustawy o Finansowym Instrumencie Zwiększenia Bezpieczeństwa SAFE.

Projekt ustawy o Finansowym Instrumencie Zwiększenia Bezpieczeństwa SAFE ma na celu wzmocnienie potencjału obronnego Sił Zbrojnych UE w obliczu zagrożenia ze strony Rosji. Proponowane poprawki, odrzucone przez Komisję, obejmują m.in. dodanie preambuły wykluczającej mechanizm warunkowości środków SAFE, zapewnienie dodatkowego charakteru tych środków względem budżetu państwa, zagwarantowanie wysokiego udziału polskiego przemysłu zbrojeniowego w modernizacjach oraz wprowadzenie kontroli parlamentarnej nad wykorzystaniem środków. Istotną zmianą jest również ustanowienie Komitetu Sterującego oraz obowiązek składania sprawozdań Sejmowi przez różne organy. Celem poprawek jest wzmocnienie kontroli nad wydatkowaniem środków i zapewnienie, że służą one interesom polskiego bezpieczeństwa narodowego.

Zobacz szczegóły →
RZADOWY
2026-02-11
Druk nr 2228: Sprawozdanie Komisji Finansów Publicznych oraz Komisji Obrony Narodowej o rządowym projekcie ustawy o Finansowym Instrumencie Zwiększenia Bezpieczeństwa SAFE.

Ustawa o Finansowym Instrumencie Zwiększenia Bezpieczeństwa SAFE ustanawia ramy prawne dla działania tego instrumentu, mającego na celu finansowanie inwestycji w europejskim przemyśle obronnym. Określa zasady kontroli i audytu wykorzystania środków z pożyczki SAFE, udzielanej na podstawie rozporządzenia UE. Tworzy FIZB w Banku Gospodarstwa Krajowego, precyzuje źródła finansowania i przeznaczenie środków, a także zasady współpracy między ministrem obrony, innymi ministrami i BGK. Ustawa wprowadza zmiany w Prawie bankowym, ustawie o finansach publicznych i ustawie o Krajowej Administracji Skarbowej, dostosowując je do funkcjonowania FIZB.

Zobacz szczegóły →
RZADOWY
2026-02-06
Druk nr 2206: Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw.

Projekt ustawy o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw ma na celu dostosowanie przepisów do wymogów Krajowego Planu Odbudowy (KPO) oraz wprowadzenie szeregu zmian technicznych i doprecyzowujących w zakresie finansów publicznych. Nowelizacja dotyczy m.in. klasyfikacji dochodów i wydatków publicznych, zasad planowania i wykonywania budżetu, gospodarowania środkami europejskimi, a także kontroli nad wydatkami inwestycyjnymi. Wprowadza się obowiązek sporządzania oceny inwestycji dla projektów finansowanych ze środków publicznych powyżej określonej kwoty, a także zmiany w zakresie rezerw celowych i dotacji. Celem jest zwiększenie efektywności i transparentności w zarządzaniu środkami publicznymi.

Zobacz szczegóły →