Interpelacja w sprawie dramatycznej sytuacji mieszkańców gmin Goczałkowice-Zdrój, Pszczyna, Miedźna i Czechowice-Dziedzic wobec zaprzestania wypłaty odszkodowań za szkody górnicze przez PG Silesia

W imieniu mieszkańców gmin: Goczałkowice-Zdrój, Pszczyna, Miedźna i Czechowice-Dziedzice oraz władz samorządowych ww. gmin zwracam się z pilną interwencją w sprawie planowanego przeniesienia koncesji nr 162/94 (zmienionej decyzją z 20 grudnia 2019 r.) na wydobywanie węgla kamiennego ze złoża „Silesia“ z Przedsiębiorstwa Górniczego „Silesia“ sp. z o.o. (PG Silesia) na rzecz Bumech SA.

Działalność PG Silesia w latach 2012–2025 spowodowała na obszarze górniczym „Czechowice II“ potężne, a w wielu przypadkach nieodwracalne, szkody górnicze, środowiskowe i infrastrukturalne, które zostały szczegółowo udokumentowane w skargach mieszkańców, procesach sądowych, pismach gmin oraz kontrolach organów państwowych.

Główne nieprawidłowości:

Przeniesienie koncesji na Bumech SA:

Planowane przeniesienie całej koncesji (wraz z częścią obszarów i terenów górniczych) na Bumech SA budzi uzasadniony niepokój. • Bumech przejmie odpowiedzialność jedynie za szkody powstałe po przeniesieniu koncesji (art. 149 PGG). • Za szkody historyczne (w tym te jeszcze niewykryte) nadal formalnie odpowiada PG Silesia (w restrukturyzacji), a w razie jej likwidacji – Skarb Państwa. • Nie ustalono wysokości i zasad funkcjonowania funduszu ubezpieczeniowego na szkody górnicze. • Nie przeprowadzono nowej oceny oddziaływania na środowisko ani nowych symulacji osiadania terenu (teoria Knothego-Budryka) w związku z dalszą eksploatacją.

Gmina Goczałkowice-Zdrój złożyła 4 lutego 2026 r. wniosek ZW.6560.1.2026 o przeprowadzenie kompleksowej analizy oceny skutków przeniesienia koncesji w warunkach postępowania sanacyjnego i umowy dzierżawy zorganizowanej części przedsiębiorstwa do Ministerstwa Klimatu i Środowiska, do Departamentu Geologii.

W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:

1. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska zamierza wydać decyzję o przeniesieniu koncesji nr 162/94 na Bumech SA mimo udokumentowanych, masowych i nieusuniętych szkód górniczych oraz braku decyzji środowiskowej ex post?

2. Czy przed ewentualnym przeniesieniem koncesji ministerstwo zażąda od Bumech SA utworzenia funduszu gwarancyjnego na pokrycie wszystkich szkód historycznych – powstałych przed przeniesieniem koncesji, w tym przed wszczęciem postępowania sanacyjnego i przyszłych (z podaniem minimalnej wysokości funduszu)? Czy ministerstwo obarczy odpowiedzialnością za te szkody Bumech SA?

3. Czy ministerstwo przeprowadzi kompleksową kontrolę wpływu dotychczasowej eksploatacji na środowisko (w tym hałdę Rudołtowice i zbiornik Rontok) oraz wyda decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach ex post?

4. W jaki sposób ministerstwo zapewni, że Bumech SA nie uniknie odpowiedzialności za szkody powstałe przed przeniesieniem koncesji (w tym te, które ujawnią się w ciągu 5 lat po przeniesieniu – art. 149 PGG)?

5. Czy ministerstwo zamierza wstrzymać procedurę przeniesienia koncesji do czasu: a) wykonania nowych symulacji osiadania terenu, b) pełnego rozliczenia i naprawy dotychczasowych szkód, c) uzyskania pozytywnej opinii gmin dotkniętych działalnością kopalni?

6. Kto ponosi odpowiedzialność za brak reakcji na raport NIK oraz za wieloletnie tolerowanie stanu, w którym prywatna kopalnia powoduje szkody, a organa nadzoru nie są w stanie wyegzekwować wypłat odszkodowań?

7. Jeżeli Bumech SA lub inny podmiot, który będzie w posiadaniu koncesji, przestanie wypłacać odszkodowania, to czy Skarb Państwa będzie odpowiadał za wszystkie historyczne szkody górnicze wynikłe z prowadzenia działalności górniczej?

8. Czy do wniosku o przeniesienie koncesji została dołączona przez wnioskodawcę, czyli Bumech SA, zgoda, o której mowa w art. 36 ust. 1, wydana przez przedsiębiorcę, w przypadku którego toczą się postępowania przez organ do tego uprawniony?