Interpelacja w sprawie ustalenia kryterium dochodowego na poziomie niższym niż minimum egzystencji

Szanowna Pani Minister,

Instytut Pracy i Spraw Socjalnych regularnie określa poziom minimum egzystencji, również z podziałem na województwa. Ze względu na miejsce zamieszkania zgłaszającego problem, dla przykładu skupię się na województwie pomorskim.

W 2023 roku IPiSS określiło poziom minimum egzystencji dla województwa pomorskiego na poziomie 809,51 zł. Natomiast w 2024 roku na poziomie 842,39 zł. Tymczasem od 1 stycznia 2025 roku kryterium dochodowe w pomocy społecznej to 823 zł na osobę w rodzinie. Oznacza to, że kryterium ustawowe zostało ustalone poniżej biologicznego minimum potrzebnego do przeżycia, co w praktyce uniemożliwia osobom najbardziej potrzebującym uzyskanie pomocy. Doprowadza to do niedopuszczalnych sytuacji, kiedy niektóre osoby żyją poniżej kwoty określającej minimalny poziom egzystencji, a nie mogą ubiegać się o pomoc społeczną z powodu osiągania zbyt wysokich dochodów.

Ustawowa kwota waloryzowana jest co trzy lata, oznacza to, że ustanowienie jej poziomu na dzień 1 stycznia 2025 r. było dalece nieprawidłowe. Już wtedy kwota ta była poniżej poziomu minimum egzystencji w części województw, a w ciągu trzy lat koszty życia będą tylko wzrastać.

W związku z powyższym proszę Panią Minister o odpowiedź na następujące pytania:

1. Dlaczego kryterium dochodowe obowiązujące od 1 stycznia 2025 r. jest niższe niż poziom minimum egzystencji ustalany przez IPiSS?

2. Jakie były przesłanki ustanowienia kwoty kryterium dochodowego na poziomie 823 zł?

3. Ministerstwo informowało wcześniej o pracach nad wprowadzeniem zmian, zmierzających do tego, by weryfikacja kryterium dochodowego odbywała się obligatoryjnie co roku. Na jakim etapie są prace w tym zakresie?

4. Czy rząd zamierza przeprowadzić waloryzację kryterium dochodowego wcześniej niż obligatoryjny termin, tj. 1 stycznia 2028 r.?

Z wyrazami szacunku

Lidia Czechak Poseł na Sejm RP