Interpelacja w sprawie usunięcia metody PAYT (pay-as-you-throw) z projektu nowelizacji ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Szanowna Pani Minister,

w toku prac legislacyjnych nad projektem ustawy o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (dalej: ustawa o czystości) z projektu nowelizacji usunięte zostały przepisy art. 6j ust. 2c i 2d, przewidujące możliwość stosowania przez gminy metody PAYT (ang. pay-as-you-throw, pol. płać za tyle, ile wytwarzasz) jako jednej z alternatywnych metod naliczania opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Metoda PAYT stanowi jeden z kluczowych instrumentów ekonomicznych wspierających realizację hierarchii postępowania z odpadami, w tym ograniczenie ich wytwarzania u źródła oraz intensyfikację selektywnej zbiórki. Jej eliminacja z systemu prawa krajowego budzi poważne wątpliwości z perspektywy zgodności z unijną polityką w zakresie gospodarki odpadami, w szczególności z zasadami wyrażonymi w dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/98/WE z dnia 19 listopada 2008 r. w sprawie odpadów (ze zm. dyrektywą 2018/851/UE). Liczne gminy, które na zasadzie dobrowolności wdrożyły rozwiązania oparte na rzeczywistej ilości wytwarzanych odpadów (m.in. Śrem, Ciechanów i inne gminy pilotażowe), odnotowały znaczący spadek ilości odpadów zmieszanych, wzrost frakcji selektywnie zbieranych oraz istotne oszczędności w kosztach systemu. Usunięcie z projektu nowelizacji przepisów umożliwiających stosowanie metody PAYT pozbawia te gminy instrumentów prawnych do dalszego doskonalenia i rozwijania wdrożonych systemów.

W ocenie składającego niniejszą interpelację, decyzja o wykreśleniu wskazanych przepisów wymaga szczegółowego uzasadnienia merytorycznego, w szczególności w zakresie przeprowadzonych analiz skutków regulacji, uwzględnienia doświadczeń gmin pionierów oraz zgodności z wytycznymi Komisji Europejskiej dotyczącymi instrumentów ekonomicznych w gospodarce odpadami.

W związku z powyższym proszę Panią Minister o udzielenie wyczerpujących odpowiedzi na następujące pytania:

Wraz z odpowiedzią proszę o przekazanie wszelkich dokumentów analitycznych, opinii prawnych i eksperckich oraz wykazów uwag konsultacyjnych, na podstawie których ministerstwo podjęło decyzję o wykreśleniu art. 6j ust. 2c i 2d z projektu nowelizacji ustawy.

Z wyrazami szacunku

Witold Tumanowicz Poseł na Sejm RP