Interpelacja nr 19672
Interpelacja w sprawie ochrony praw właścicieli nieruchomości
Adresat: minister finansów i gospodarki
Data wpływu: 2026-09-07
W skrócie
Posł Jarosław Krajewski w interpelacji krytykuje projekt ustawy o odrębnej własności obiektów budowlanych (UD465), zadając pytania dotyczące braku zgody właścicieli gruntów, procedur prawnych oraz rekompensat za ewentualne ograniczenia prawa własności, podkreślając ryzyko naruszenia konstytucyjnych standardów ochrony własności (art. 21 i 64 Konstytucji RP).
Opis wygenerowany automatycznie na podstawie danych Sejmu RP · jak powstają opisy AI
Treść interpelacji
Panie Ministrze,
w dniu 1 września 2026 r. do wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów wpisano projekt ustawy o odrębnej własności obiektów budowlanych – UD465, którego planowany termin przyjęcia przez Radę Ministrów określono na IV kwartał 2026 r. Projekt ma umożliwić ustanawianie odrębnej własności obiektów znajdujących się na powierzchni gruntu, nad lub pod powierzchnią gruntu, tak aby właściciel takiego obiektu mógł być innym podmiotem niż właściciel nieruchomości. Rozwiązanie ma być stosowane przede wszystkim na terenach silnie zurbanizowanych, m.in. przy inwestycjach kolejowych, transportowych i energetycznych, gdzie różne funkcje infrastrukturalne występują na kilku poziomach przestrzeni. Odrębna własność obiektów budowlanych ma być powiązana z ustanowieniem służebności umożliwiającej właścicielowi obiektu dostęp niezbędny do jego utrzymania, naprawy, eksploatacji lub rozbiórki.
W założeniach projektu wskazano jednocześnie, że ustanowienie nowego prawa nie powinno zakłócać dotychczasowego sposobu użytkowania nieruchomości i powinno respektować istniejące prawa. Według informacji Forsal.pl przewidywana jest również możliwość ustanowienia odrębnej własności obiektów budowlanych w drodze decyzji administracyjnej na potrzeby inwestycji celu publicznego, jednak rozwiązanie to nie zostało wprost opisane w opublikowanych obecnie założeniach rządowych i należy je na tym etapie traktować jako niepotwierdzone. Opublikowane założenia nie przedstawiają także szczegółowego systemu rekompensat dla właścicieli, mimo że ewentualna przymusowa ingerencja w prawo własności musi uwzględniać konstytucyjne standardy ochrony własności, w tym art. 21 ust. 2 i art. 64 Konstytucji RP.
Projekt może istotnie zmienić zakres wykonywania prawa własności, zwłaszcza jeżeli właściciel gruntu będzie zobowiązany tolerować istnienie i obsługę obiektu należącego do innego podmiotu. Szczególnego doprecyzowania wymagają zasady ustanawiania odrębnej własności obiektów budowlanych bez zgody właściciela, wysokość i sposób ustalania rekompensaty oraz odpowiedzialność za spadek wartości albo ograniczenie możliwości przyszłej zabudowy nieruchomości. Konieczne jest również zapewnienie skutecznej drogi odwoławczej i jednoznacznych przesłanek ingerencji w prawo własności.
W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:
1. Czy projekt UD465 będzie umożliwiał ustanowienie odrębnej własności obiektu budowlanego bez zgody właściciela gruntu, w szczególności w drodze decyzji administracyjnej dotyczącej inwestycji celu publicznego, a jeżeli tak – w jakich dokładnie przypadkach?
2. Jakie gwarancje proceduralne zostaną zapewnione właścicielowi nieruchomości, w tym prawo do udziału w postępowaniu, odwołania od decyzji oraz sądowej kontroli ustanowienia odrębnej własności obiektów budowlanych?
3. Czy właścicielowi nieruchomości będzie przysługiwało wynagrodzenie lub odszkodowanie za ustanowienie odrębnej własności obiektów budowlanych i związanej z nią służebności oraz według jakich zasad będzie ono ustalane?
4. W jaki sposób projekt będzie zabezpieczał właściciela przed utratą wartości nieruchomości lub ograniczeniem możliwości jej przyszłej zabudowy wynikającymi z istnienia cudzego obiektu pod lub nad powierzchnią gruntu albo na powierzchni gruntu?
5. Czy przed skierowaniem projektu do Rady Ministrów zostanie opublikowana analiza zgodności proponowanych rozwiązań z art. 21 i art. 64 Konstytucji RP oraz ocena skutków regulacji dotycząca wpływu odrębnej własności obiektów budowlanych na właścicieli prywatnych nieruchomości?
Z poważaniem
Inne interpelacje: Jarosław Krajewski
- Interpelacja w sprawie zasad dostępu do broni palnej
18.11.2026 · nr 21148 · minister spraw wewnętrznych i administracji
- Interpelacja w sprawie specjalnej operacji prowadzonej na terenie woj. warmińsko-mazurskiego
18.11.2026 · nr 21127 · minister - członek Rady Ministrów, koordynator służb specjalnych, minister obrony narodowej, minister spraw wewnętrznych i administracji
- Interpelacja w sprawie udaremnionego ataku cybernetycznego na system ePUAP
18.11.2026 · nr 21125 · minister cyfryzacji
- Interpelacja w sprawie zakupu tabletek solnych z Turcji przez IKS Solino oraz wpływu importu na krajową produkcję i zatrudnienie
17.11.2026 · nr 21108 · minister aktywów państwowych
- Interpelacja w sprawie finansowania zadań służb Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji i inwestycji infrastrukturalnych ze środków przeznaczonych na…
17.11.2026 · nr 21107 · minister obrony narodowej, minister spraw wewnętrznych i administracji
Czym jest interpelacja? · Najnowsze interpelacje · Tematy interpelacji